zarejestruj się zaloguj się

Bóle mięśni

Tekst: mgr fizjoterapii Szymon Delikatny
Bóle mięśni
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 30. czerwca, 2014

Bóle mięśni to dolegliwość, która może mieć wiele, niezależnych od siebie przyczyn i być objawem zwykłego zmęczenia, ale też początkiem poważnej choroby. Dotyczyć może każdego: dziecka, sportowca, młodego człowieka, osoby starszej. Powodem bólów mięśniowych mogą być m.in. infekcje wirusowe,zespół przewlekłego zmęczenia, fibromialgia czypolimialgia reumatyczna.

mgr fizjoterapii Szymon Delikatny
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Czym jest ból mięśni?

     

    Bóle mięśni (mięśnioból, mialgia) są dolegliwością chorobową, której objawy mogą mieć podłoże zarówno mięśniowe, jak i nerwowe, czy być spowodowane uogólnioną infekcją organizmu. Najczęściej przyczyną bólu jest uraz, nadmierne rozciągnięcie lub przeciążenie mięśni (ból powysiłkowy). Jeśli uszkodzenie tkanki mięśniowej jest niewielkie, ból ustępuje po kilku dniach i nie wymaga konsultacji lekarskiej.

    Problem pojawia się w momencie, gdy objawy bólowe trwają dłuższy czas i nie są spowodowane konkretnym urazem. Mogą dotyczyć jednej okolicy, bądź całego ciała, mogą mieć charakter zaostrzony lub przewlekły. Może to świadczyć o pewnych nieprawidłowościach w organizmie, które należy skonsultować z lekarzem.

    Długotrwałe mięśniobóle mogą być objawem zaburzeń metabolicznych, uogólnionego procesu zapalnego, fibromialgii, zachodzących zmian hormonalnych lub niedoborów pokarmowych, a nawet być objawem zaburzeń psychicznych.

    Postawienie diagnozy jest trudne. Wymaga przede wszystkim przeprowadzenia dokładnego wywiadu lekarskiego, wykonania odpowiednich badań laboratoryjnych (OB, morfologia krwi, stężenie białka C-reaktywnego, stężenie elektrolitów, poziom hormonów tarczycy), badań klinicznych i elektrofizjologicznych (głównie elektromiograficznych). Dodatkowo można wykonać badania obrazowe, takie jak ultrasonografia (USG), rezonans magnetyczny (MRI) lub tomografia kompterowa (CT), które pomogą w zlokalizowaniu bólu na skutek uszkodzenia, stanu zapalnego lub zmiany nowotworowej. Istotne dla lekarza są również informacje o występujących chorobach przewlekłych i związanym z tym przyjmowaniem leków lub innych potencjalnie toksycznych substancji chemicznych.

     

    Objawy bólu mięśni

     

    Bóle mięśni, w zależności od miejsca w jakim występują, mogą być uogólnione (dotyczyć grupy mięśni) lub miejscowe (dotyczyć jednego mięśnia). Ze względu na czas trwania, ból może mieć przebieg ostry, przewlekły lub przerywany. Patrząc na przyczynę bólu mięśni, może być on pierwotny (przyczyna bólu tkwi w samym mięśniu) lub wtórny (objaw, powikłanie innej choroby, urazu, etc.).

     

    Bóle mięśni – objawy miejscowe

     

    Bóle mięśni spowodowane jego urazem zazwyczaj objawiają się zaczerwienieniem lub zasiniaczeniem, podwyższoną temperaturą tkanek, obrzękiem i tkliwością kontuzjowanej okolicy. Może dojść do przerwania długości włókien mięśniowych (naderwania, zerwania) lub ich rozwarstwienia. W efekcie, często w miejscu uszkodzenia pojawia się krwiak. Może być on rozlany i widoczny pod skórą, wtedy najlepszym sposobem na jego wchłonięcie jest stosowanie zimnych okładów i maści na skórę o działaniu przeciwobrzękowym, np. z zawartością arniki lub salicylanu dietyloaminy. Ważne w przypadku stłuczeń mięśniowych jest rozmasowanie powstałego siniaka, aby nie uciskał on na pozostałe tkanki.

    Korzystnie na obrzęki i krwiaki działa założenie przez fizjoterapeutę plastrów kinesiologytaping metodą limfatyczną, a w przypadku naderwania mięśnia - metodą mięśniową, tak, aby przybliżyć do siebie powięź nad naderwanym mięśniem i wspomóc jego gojenie. Zdarza się również, że krwiak umiejscowiony jest głęboko w tkankach. Aby go zdiagnozować, należy wykonać USG. W tym przypadku zimne okłady mogą nie wystarczyć i potrzebne będzie ściągnięcie krwiaka za pomocą iniekcji. Wykonuje to lekarz w gabinecie pod kontrolą USG.

    Bóle mięśni, pojawiające się 1-2 dni po wysiłku fizycznym, często nazywane są zakwasami. Kiedyś uważano, że zakwasy związane są z zalegającym w mięśniach kwasem mlekowym, powstającym w trakcie wysiłku beztlenowego. Udowodniono jednak, że metabolity powstające w wyniku przemian beztlenowych, wchłaniają się w ciągu 40 minut od zaprzestania wysiłku. W związku z tym ów ból mięśniowy jest skutkiem mikrouszkodzeń włokien mięśniowych, spowodowanych nadmierną pracą danego mięśnia, a nie odkładaniem się mleczanu.

     

    Bóle mięśni - objawy uogólnione

     

    Ugólnione stany bólowe mięśni mogą być objawami takich zmian jak:

    • Miopatie zapalne - to choroby układowe tkanki łącznej. Zaliczają się do nich: toczeń układowy, twardzina, guzkowe zapalenie tętnic i zespół Sjögrena. Innymi miopatiami zapalnymi są wirusowe zapalenie mięśni oraz pasożytnicze, toksoplazmoza i włośnica, w której najczęstszym objawem jest właśnie ból mięśniowy i osłabienie siły mięśniowej;
    • Zaburzenia troficzne w obrębie naczyń krwionośnych - na skutek zmian miażdżycowych i cukrzycowych (angiopatia metaboliczna) dochodzi do niedokrwienia mięśni, co często objawia się zmniejszoną temperaturą ciała, zmianą koloru i struktury skóry oraz uogólnionym bólem kończyn;
    • Fibromialgia - to zespół objawów bólowych układu ruchu, pogłębiających się pod wpływem ucisku miejsc zwanymi punktami tkliwymi. W tej chorobie ból jest samoistny, uogólniony i przewlekły. Towarzyszy mu uczucie ciągłego zmęczenia i sztywności mięśni, pieczenie ciała, uczucie ciężkich nóg, zaburzenia snu i bóle głowy. Objawy zaostrzają się pod wpływem zmian pogodowych, stresu, wzrostu aktywności ficzycznej i snu, który nie przynosi odpoczynku. Udowodniono, że u osób cieprniących na fibromialgię zaburzona jest czwarta faza snu REM. Początki fibromialgii często mają podłoże pourazowe (szczególnie po urazach kręgosłupa szyjnego) oraz psychiczne, związane z dużym stresem. Jednym z kryteriów występowania tej choroby jest badanie polegające na ucisku miejsc tkliwych, które w odpowiedzi reagują dużym bólem i reakcją obronną pacjenta. Fibromialgia jest trudną do zdiagnozowania chorobą. Wymaga spojrzenia i leczenia, zarówno od strony lekarskiej jak i psychologicznej;
    • Ból mięśniowo-powięziowy (fasciomialgia) - dotyczy jednego lub kilku mięśni. Charakteryzuje się występowaniem punktów spustowych bólu, wyczuwalnych jako bolesny guzek na przebiegu napiętego mięśnia. Aktywny punkt spustowy może dawać rzutowany ból w innym rejonie ciała. Przyczyną fasciomialgii może być uraz mięśnia, stres, wykonywanie przez dłuższy czas powtarzalnych ruchów i przebywanie w tej samej pozycji (np. w zawodach typu: informatyk, stomatolog, sprzątaczka). Terapia uwalniająca punkty spustowe polega na ich dotlenieniu przez ciągły ucisk lub nakłucie, wykonywane przez wykwalifikowanego terapeutę. Połączona z masażem i rozciąganiem mięśni może skutkować długotrwałym uczuciem rozluźnienia i odprężenia;
    • Kurcze mięśni - objawiające się nagłym i bolesnym skurczem mięśnia (najczęściej łydki, uda, mięśni stopy), często wybudzającym pacjenta w nocy ze snu. Rozciągnięcie i rozmasowanie bolesnej okolicy przynosi ulgę. Kurcze mogą być spowodowane zaburzeniami mięśniowo-neurologicznymi lub niedoborem składników mineralnych (potas, magnez, sód). Wówczas należy zadbać o uzupełnienie wybrakowanych elektrolitów, zrezygnować ze zbyt częstego picia kawy i alkoholu. Czasem przyczyną kurczy są choroby układu nerwowego, powodujące spastycznośc i sztywność mięśniową (udar mózgu, stwardnienie mięśniowe, stwardnienie zanikowe boczne). Kurcze pojawiają się także w chorobie Parkinsona, w zespole niespokojnych nóg czy kręczu szyi;
    • Polimialgia reumatyczna - to zespół, który dotyczy osób po 60-tym roku życia. Objawia się uogólnionym bólem mięśni, występującym wraz z uczuciem sztywności ciała, szczególnie po przebudzeniu. Niekiedy towarzyszy temu zmniejszenie masy i obniżenie temperatury ciała. Dodatkowym objawem może być ból w okolicach skroni i gałki ocznej z towarzyszącym niedowidzeniem;
    • Infekcje wirusowe - bóle mięśniowe występują wówczas na początku choroby (np. grypy), spowodowane są podniesioną ciepłotą ciała (uogolnionym stanem zapalnym) i osłabieniem organizmu. Po ustąpieniu choroby, objawy bólowe również mijają;
    • Zespół przewlekłego zmęczenia - trwający przynajmniej pół roku stan osłabienia organizmu z uogólnionym bólem mięśniowym. Dodatkowo mogą być wyczuwalne powiększone węzły chłonne, mogą zdarzać się zasłabnięcia, zawroty i bóle głowy, zaburzenia koncentracji i zmęczenie psychiczne;
    • Ból toksygologiczny - spowodowany przyjmowaniem substancji chemicznych, takich jak leki, alkohol etylowy, narkotyki (amfetamina i kokaina) oraz leki psychotropowe i obniżające stężenie cholesterolu, będące profilaktyką udaru mózgu lub zawału serca. Ból toksygologiczny może być miejscowy lub uogólniony, pojawia się w spoczynku, a zaostrza uczuciem rozlanego bólu w trakcie ucisku.

     

    Bóle mięśni - leczenie

     

    Leczenie bólu mięśniowego musi być uzależnione od jego przyczyny. W przypadku, gdy nie jest to możliwe, należy prowadzić leczenie objawowe, przeciwbólowe. W stanach zapalnych i krwiakach należy stosować leki przeciwzapalne (NLPZ, maści chłodzące lub z zawartością substancji czynnej typu ketoprofenum, heparyna, naproksen, diklofelank czy ibuprofenum). W stanach wzmożonego napięcia mięśniowego, leki obniżające tonus mięśniowy i masaże z użyciem maści rozgrzewających lub chłodzących, terapię tkanek miękkich, rollowanie na wałku foam roller i stretching mięśniowy.

    Niektóre opisane zespoły bólowe wymagają leczenia psychologicznego, zmiany trybu życia, ograniczenia stresu (jak w fibromialgii czy zespole przewlekłego zmęczenia). Poważniejsze choroby powinny być prowadzone pod nadzorem lekarskim, z indywidualnie dobraną farmakoterapią i rehabilitacją.

    Autor: mgr fizjoterapii Szymon Delikatny
    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Bolesne skurcze mięśni

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.