zarejestruj się zaloguj się

Choroby powiek – jakie objawy wskazują na chore powieki?

Tekst: lek. Sylwia Jastrzębowska
Dodane: 23. grudnia, 2016

Powieki chronią nasze oczy i są niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania narządu wzroku. Pacjenci często zgłaszają: ból, pieczenie, swędzenie, opuchnięcie powiek czy nadmierne łzawienie oczu. Do najczęstszych chorób powiek zalicza się: jęczmień, gradówkę, zapalenie powiek czy niedrożność kanalików łzowych. Na skórze powiek mogą występować wszystkie możliwe zmiany skórne, takie jak no. znamiona czy nowotwory. 

SPIS TREŚCI:

    Powieki – czym są? Jakie pełnią funkcje?

     

    Powieki stanowią naturalną ochronę oczu. Zamykamy je odruchowo pod wpływem: ostrego światła, dymu, ciała obcego czy wiatru. Powieki zbudowane są z kilku warstw – od zewnątrz pokrywa je skóra, poniżej znajdują się mięśnie, sprężysta tarczka stanowiąca jej rusztowanie i wreszcie – spojówka. Ostatnia warstwa przechodzi płynnie na powierzchnię gałki ocznej i odpowiada za jej ciągłe nawilżanie. W obrębie powiek znajdują się bardzo ważne gruczoły – takie jak woreczek łzowy lub gruczoły tarczkowe będące odmianą gruczołów łojowych, wreszcie gruczoły potowe.

    Brzeg powieki zakończony jest warstwą rzęs, które poza efektem estetycznym, także stanowią zabezpieczenie oka przed uszkodzeniami. Złożoność budowy, a także różnorodność funkcji, jakie pełnią powieki sprawia, że są one szczególnie narażone na różnego rodzaju dysfunkcje i schorzenia.

     

    Choroby powiek

     

    Poniżej wymienione zostały różnorodne schorzenia dotyczące powiek. Podzielono je na takie, które dotyczą powiek bezpośrednio, oraz takie, które, jako choroby ogólnoustrojowe, objawiają się poprzez dysfunkcję powiek. Do pierwszej grupy należą:

    • jęczmień,
    • zapalenie brzegów powiek,
    • niedrożność kanalików łzowych,
    • zapalenie spojówek,
    • ektropion, czyli wywinięcie powieki,
    • entropion, czyli podwinięcie powieki,
    • wrastające rzęsy.

    Chorobami, które objawiają się w postaci różnego rodzaju zaburzeń pracy powiek są między innymi: rogowacenie łojotokowe i słoneczne, infekcja mięczakiem zakaźnym, różnego rodzaju znamiona skórne, rak skóry lub czerniak, torbielaki potowe, zaburzenia metaboliczne w postaci hipercholesterolemii (objawiające się tak zwanymi kępkami żółtymi w okolicy powiek), skurcz powiek (może występować w przebiegu dystonii, tężyczki czy choroby tików), opadanie powiek (ptoza  – może stanowić objaw porażenia nerwu okoruchowego lub schorzenia zwanego miastenia gravis), rozszczep powieki (występuje w przebiegu niektórych genetycznie uwarunkowanych chorób, rzadziej jako izolowana wada wrodzona). Niezdolność do zamknięcia powiek może być oznaką porażenia nerwu twarzowego.

     

    Jęczmień i gradówka

     

    Te dwie choroby spowodowane są przez zapalenie gruczołów tarczkowych zwanych gruczołami Meiboma. Za infekcję odpowiedzialne są bakterie skórne, zwykle należące do gronkowców, które powodują powstanie maleńkiego ropnia w obrębie powieki górnej lub dolnej.

    Jeśli jęczmień (potocznie określany przez pacjentów jako krostka lub grudka na powiece) usytuowany jest od spodu powieki, nazywamy go jęczmieniem wewnętrznym, jeśli natomiast znajduje się na powierzchni (i dotyczy nie gruczołów tarczkowych, ale gruczołów łojowych Zaissa) – jęczmieniem zewnętrznym. Objawy jęczmienia to: ból i obrzęk powieki (spuchnięta powieka), uczucie ciała obcego pod powieką, łzawienie i swędzenie (swędzące powieki). Na szczęście w większości przypadków jęczmień stanowi chorobę samo ograniczającą się, co oznacza, że nawet bez leczenia stan zapalny ustępuje w ciągu tygodnia. Okuliści zalecają jednak leczenie miejscowe w postaci kropli lub maści z antybiotykiem, a także ciepłe okłady na powiekę. Znany domowy sposób na jęczmień polegający na pocieraniu powieki złotym pierścionkiem to raczej przesąd, choć po części ma swoje uzasadnienie, bowiem pocieranie metalem rozgrzewa skórę i działa w sposób zbliżony do ciepłego okładu.

    Nieleczony lub nawrotowy jęczmień może przerodzić się w gradówkę, czyli przewlekłe zapalenie gruczołów tarczkowych. Gradówka jest nieco większa, powoduje silniejsze dolegliwości i często nie ustępuje samoistnie, ale wymaga, jak każdy zbiornik ropny, nacięcia chirurgicznego. Zarówno jęczmień, jak i gradówka nie stanowią poważnego zagrożenia dla wzroku. Nierzadko mamy też do czynienia z jęczmieniem u dzieci

     

    Zapalenie brzegów powiek

     

    Zapalenie brzegów powiek wywoływane może być przez różne czynniki, najczęściej bakterie z grupy gronkowców, rzadziej czynniki alergiczne, bezpośrednio drażniące, np. różnego rodzaju pyły, a nawet pasożyty, takie jak nużeniec.

    W każdym przypadku pojawia się pieczenie i obrzęk powiek, na brzegach widać złuszczony naskórek, obserwuje się wypadanie rzęs oraz łzawienie, uczucie ciała obcego pod powieką.

    Na zapalenie powiek bardziej narażone są osoby z niedoborami odporności np. chorzy na AIDS lub leczeni immunosupresyjnie, osoby chore na cukrzycę czy łojotokowe zapalenie skóry. Z zapaleniem powiek może współistnieć zapalenie spojówek objawiające się ich przekrwieniem i łzawieniem. Leczenie obejmuje właściwą codzienną higienę brzegu powiek oraz w zależności od przyczyny – stosowanie antybiotyku, leków przeciwalergicznych, przeciwpasożytniczych oraz łagodzących dolegliwości.

     

    Niedrożność kanalików łzowych

     

    Kanaliki łzowe to miniaturowe przewodziki odprowadzające łzy z oczu do przewodów nosowych. Niedrożne kanaliki łzowe powodują: nadmierne łzawienie oczu, niewyraźne widzenie, ból i obrzęk w kącikach oczu oraz skłonność do infekcji.

    Niedrożność kanalików łzowych może być wrodzona, a także spowodowana przez urazy, stany zapalne, ucisk przez guz czy kamień. Leczenie niedrożnych kanalików łzowych wymaga wizyty u specjalisty z dziedziny okulistyki, który, stosując jedną z kilku metod udrażniania kanalików, przywraca ich prawidłową funkcję.

     

    Odwinięcie i podwinięcie powieki

     

    Podwinięcie powieki najczęściej dotyczy osób starszych i wynika z naturalnych procesów starzenia się, które prowadzą do osłabienia sprężystości tkanek. Wiotka powieka dolna zaczyna odstawać od powierzchni gałki ocznej i może ulec podwinięciu do środka. Zagrożeniem związanym z taką sytuacją jest mechaniczne uszkodzenie spojówki i rogówki przez podwinięte rzęsy i brzeg powieki. Takie mikroskopijne owrzodzenia mogą nawracać i upośledzać prawidłowe widzenie. Osoba cierpiąca na entropion odczuwa ból, nadmierne łzawienie oraz zauważa pogorszenie ostrości widzenia.

    Leczenie w tym przypadku polega na doraźnym zabezpieczeniu powieki przed podwijaniem się, np. przy pomocy specjalnego plastra, natomiast docelowo sprowadza się do operacji korekcyjnych poprawiających sprężystość tkanek.

    Drugie ze schorzeń, ektropion, różni się od poprzedniego tylko tym, że wiotka powieka nie podwija się do wewnątrz, ale odstaje od powierzchni gałki ocznej. Prowadzi to do częstych infekcji, a także owrzodzeń nieosłoniętej od czynników zewnętrznych rogówki.

    Odwinięciu powieki mogą towarzyszyć choroby gruczołu łzowego i nadmierne wysychanie gałki ocznej. Leczenie, jak w powyższym przypadku, sprowadza się do chirurgicznej poprawy sprężystości tkanek powieki dolnej, a także stosowania miejscowo leków przeciwzapalnych i antybiotyków.

     

    Inne choroby powiek

     

    Wymienione wyżej schorzenia objawiają się różnego rodzaju dysfunkcjami powiek. Choroby skórne zawsze wymagają konsultacji z dermatologiem, na skórze powiek mogą występować wszystkie możliwe zmiany skórne, takie jak: znamiona, nowotwory, ogniska nadmiernego rogowacenia itp.

    Kępki żółte na powiekach powstają na skutek odkładania się w obrębie tkanek miękkich złogów cholesterolu u osób z podwyższonym jego poziomem. W przypadku wystąpienia opadania powiek, nagłego porażenia mięśni zamykających powieki czy wreszcie drgania powiek, należy udać się do lekarza. Zaburzenia te mogą stanowić pierwszą oznakę poważnych chorób neurologicznych oraz metabolicznych, które wymagają specjalistycznej diagnostyki. 

    Autor: lek. Sylwia Jastrzębowska

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2017 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.