zarejestruj się zaloguj się

Lęki nocne

Tekst: lek. Sylwia Jastrzębowska
Lęki nocne
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 31. października, 2014

Lęki pojawiające się w nocy to zaburzenie zaliczane do parasomii czyli zaburzeń snu. Lęki nocne najczęściej dotyczą dzieci w wieku od 3 do 12 lat. Często towarzyszą im koszmary senne. Przyczyna tych zaburzeń nie jest do końca poznana. Przy nocnych lękach i towarzyszącej im często ruchliwości dziecka, należy wykluczyć padaczkę. W trudnych do diagnozowania przypadkach wykonuje się badanie EEG i polisomnografię.

SPIS TREŚCI:

    Na czym polegają lęki nocne?

     

    Okres zasypiania, a następnie przechodzenia w poszczególne fazy snu wiążą się wbrew pozorom z licznymi zmianami w przebiegu procesów fizjologicznych. Nocne lęki najczęściej pojawiają się we wczesnym dzieciństwie. U dzieci mechanizmy regulujące te procesy są szczególnie niedojrzałe, dochodzi u nich nierzadko do występowania nieprawidłowych zdarzeń.

    Lęki nocne należą do jednej z kilkudziesięciu postaci opisanych do tej pory zaburzeń snu. Występują u około 3% dzieci, zwykle między 3 a 12 rokiem życia, najczęściej u 4-latków, z równą częstością u chłopców jak i u dziewczynek. Lęki w nocy objawiają się nagłym wybudzeniem dziecka z głębokiego snu, połączonym z krzykiem. Przez kilka minut dziecko pozostaje zdezorientowane i niespokojne, może wydawać się rodzicom „nieobecne” pomimo otwartych oczu.

    Nie powinno się w takim przypadku na siłę wybudzać dziecka. Często po napadzie maluch długo płacze, może się nadmiernie pocić lub ma przyspieszony oddech, a dopiero po uspokojeniu sam znów zapada w sen. Wielu autorów opisuje epizody jako przeraźliwy krzyk, po którym dziecko siedzi na łóżku i nie ma z nim kontaktu. Paradoksalnie po napadzie lęku w nocy maluchy źle reagują na przytulanie i inne formy dotyku. Epizody lękowe podczas snu najczęściej pojawiają się w około 90 minut od zaśnięcia. Choć opisana scena wydaje się być niezwykle traumatyczna, to okazuje się, że dziecko zwykle nie przeżywa ataku w sposób świadomy. Młodzi pacjenci pytani rano o epizody napadu lęku zwykle ich nie pamiętali i nie odczuwali jakichkolwiek przykrych, negatywnych emocji.

     

    Przyczyny leków nocnych

     

    Przyczyny lęków nocnych nie są jak dotąd jednoznacznie ustalone. Wskazuje się na rolę przebytych traumatycznych zdarzeń i stresów, gorączkę, zmęczenie, brak właściwej higieny snu oraz wpływ leków działających na ośrodkowy układ nerwowy. Prawdopodobną rolę odrywają także czynniki genetyczne.

     

    Przebieg choroby i leczenie

     

    Rodzice z reguły są bardzo zaniepokojeni po wystąpieniu ataku lęku u dziecka w czasie snu i szybko zgłaszają się po pomoc. Podstawowa rolą lekarza rozpoznającego u dziecka napady lęków nocnych jest uspokojenie rodziców. To oni bowiem jak wspomnieliśmy odczuwają konsekwencje przerażających często napadów, a samo dziecko ich sobie nie uświadamia. Tego typu zaburzenia nie zagrażają w żaden sposób życiu ani zdrowiu dziecka i należą do chorób ustępujących samoistnie z wiekiem.

    Wykazano jednak, że celowe są zabiegi wydłużania okresu snu nocnego oraz planowanie drzemki w dzień, trwającej co najmniej 20-30 minut. Powoduje to zmniejszenie częstości napadów. Ważne jest także zapewnienie maluchowi odpowiedniego poczucia bezpieczeństwa, wsparcia oraz unikania wszelkich czynników, które mogą dziecko przestraszyć, warto kontrolować jakie bajki i programy telewizyjne ogląda oraz gdzie i z kim się bawi.

    W przypadku gdy dziecko jest narażone na stresy, wskazane jest stosowanie technik relaksacyjnych lub praca z psychologiem. Ponadto konieczna jest wspomniana wcześniej prawidłowa higiena snu, polegająca na stałych godzinach kładzenia się do łózka i wstawania oraz zapewnieniu całkowitego spokoju w nocy. Leczenie farmakologiczne należy do ostateczności i wprowadza się je w wyjątkowo ciężkich postaciach choroby, również dlatego, że stosowane leki wiążą się z ryzykiem uzależnienia.

     

    Rozpoznanie różnicowe

     

    Podstawową jednostką chorobową, jaką należy wykluczyć przed rozpoznaniem lęków nocnych jest padaczka. Ruchy ciała w napadach lęku są złożone, natomiast w napadzie padaczki mają charakter stereotypowy, powtarzalny, przypominają często typowe drgawki. Ponadto w przeciwieństwie do napadu lęku, zdarzają się kilka raz w ciągu jednej nocy i zwykle nie trwają dłużej niż 2 minuty. Mogą towarzyszyć im przygryzienie języka czy mimowolne oddanie moczu lub kału.

    W celu odróżnienia obu jednostek chorobowych wykonuje się badania diagnostyczne takie jak EEG oraz przeprowadza szczegółowy wywiad. Całonocne badanie polisomnograficzne z reguły nie jest konieczne, chyba że napady lęków w nocy mają nietypowy przebieg. Inną jednostką chorobową przypominającą napady leków nocnych są koszmary senne. W jej przebiegu występują jednak złożone, często traumatyczne marzenia senne, których treść jest pamiętana po przebudzeniu. Nierzadko są elementem tak zwanego zespołu stresu pourazowego.

     

    Lęki nocne u dorosłych

     

    Zdarza się w rzadkich przypadkach, że choroba występuje u osób dorosłych. Często bywa nierozpoznana, albo mylnie klasyfikowana jako nocne napady paniki. Różnica między tymi dwoma jednostkami chorobowymi polega głównie na tym, czy pacjent je sobie uświadamia.

    Lęk paniczny poprzedzony jest pełnym wybudzeniem pacjenta, który następnie w sposób świadomy przeżywa napad i pamięta go rano. W przypadku leków nocnych zdarzenie pokryte jest niepamięcią i nie występuje wcześniejsze wybudzanie ze snu. U dorosłych u podłoża choroby zwykle leżą traumatyczne przeżycia lub zaburzenia związane z dojrzewanie płciowych.

    Autor: lek. Sylwia Jastrzębowska
    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Sposoby na bezsenność

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.