zarejestruj się zaloguj się

Hipersomnia – nadmierna senność

Tekst: lek. Katarzyna Talowska
Dodane: 23. lipca, 2015

Hipersomnia – czyli nadmierna senność, jest odczuwana przez dużą część populacji. Zwykle uczucie nadmiernej senności jest wynikiem zbyt krótkiego czasu snu i nieregularnego trybu życia. Niezwykle rzadko występują hipersomnie, których podłożem jest nieprawidłowa praca ośrodkowego układu nerwowego, takie jak narkolepsja i hipersomnia idiopatyczna.

SPIS TREŚCI:

    Hipersomnia – co to jest?

     

    Hipersomnia to inaczej nadmierna senność, okresowo jest odczuwana przed większość ludzi. Ma to związek ze zbyt krótkim, nieefektywnym snem i nieregularnym trybem życia. Do zaburzeń snu przyczynia się też ciągle zwiększający się poziom stresu i niezdrowa dieta.

    O patologicznej senności można mówić wtedy, gdy nie ustępuje ona po długim śnie i pojawia się podczas sytuacji wymagających zaangażowania i koncentracji takich jak: rozmowa, prowadzenie samochodu, egzamin. Wykluczenie nadmiernej senności wynikającej z nieprawidłowej higieny snu, jest pierwszym krokiem w diagnostyce hipersomnii ośrodkowych – narkolepsji i hipersomnii idiopatycznej.

     

    Narkolepsja – pierwotna hipersomnia

     

    Narkolepsja to choroba na której obraz składają się cztery główne objawy.

    • Nadmierna senność – ma zmienne nasilenie, zwiększa się podczas mało absorbujących zajęć i spoczynku. Występują także napady snu, po których chory budzi się wypoczęty. Po kilku godzinach znowu pojawia się nadmierna senność. Drzemki trwają od kilku do kilkunastu minut.
    •  Nagła, krótkotrwała i obustronna utrata napięcia mięśni – wyzwalana przez silne emocje takie jak złość, strach, radość. W wyniku utraty panowania nad mięśniami często dochodzi do upadków i urazów. Świadomość podczas napadu jest w pełni zachowana, chory potrafi opisać co się działo dookoła niego podczas upadku. Czasami występuje ataki niepełne objawiające się na przykład opadnięciem głowy lub zaburzeniami mówieni.
    • Niemożność poruszenia się i mówienia podczas zapadania w sen lub podczas budzenia się (to tak zwany paraliż przysenny).
    • Omamy wzrokowe, słuchowe lub czuciowe pojawiające się podczas przechodzenia z czuwania w sen.

    Choroba zwykle zaczyna się w okresie dojrzewania lub około 40 roku życia. Prawdopodobnie przyczyną narkolepsji są zaburzenia układu dopaminergicznego i noradrenergicznego. Stwierdza się niskie stężenie hipokretyny – peptydu stabilizującego stan czuwania i snu –  w płynie mózgowo-rdzeniowym. Leczenie jest objawowe – stosuje się pochodne amfetaminy, selegiline i modafinil. Ważne jest także przestrzeganie zasad dobrego snu, regularny, odpowiednio długi sen nocny i zaplanowane drzemki
    w ciągu dnia.

    Hipersomnią pierwotną jest także hipersomnia idiopatyczna – czyli o nie do końca poznanej przyczynie. Jest to nadmierna senność, z którą nie występują inne charakterystyczne objawy dla narkolepsji. Sen nocny jest długi, a mimo to chory nie jest odpowiednio zregenerowany po przebudzeniu i z tego powodu pojawiają się drzemki w ciągu dnia. Choroba rozpoczyna się zwykle w młodym wieku i nie da się jej wyleczyć. Stosuje się tylko substancje działające objawowo, takie jak modafinil.

     

    Hipersomnia wtórna – nadmierna senność, której przyczyną jest choroba

     

    Hipersomnia wtórna to nadmierna senność, która występuje w przebiegu różnych chorób.

    Może pojawić się:

    • po udarze mózgu,
    • w zapaleniu opon mózgowo-rdzeniowych i zapaleniu mózgu,
    • w stwardnieniu rozsianym,
    • w chorobach układu pozapiramidowego,
    • w padaczce,
    • po urazie głowy,
    • w niedokrwistości,
    • podczas przeziębienia lub grypy,
    • w obturacyjnym bezdechu sennym,
    • w zespole niespokojnych nóg,
    • w zaburzeniach psychicznych – takich jak depresja, schizofrenia, choroba afektywna dwubiegunowa,
    • po zastosowaniu leków nasennych – benzodiazepin, barbituranów,
    • po zastosowaniu leków przeciwpsychotycznych – które są używane między innymi w leczeniu schizofrenii,
    • w zaburzeniach wydzielania wewnętrznego – często ospałość towarzyszy niedoczynności tarczycy,
    • w chorobach układu krążenia i układu oddechowego.

     

    Jak diagnozuje się zaburzenia snu?

     

    Pierwszym krokiem ułatwiającym odróżnienie nadmiernej senności związanej z nieprawidłową higieną snu od poważnych zaburzeń jest przeprowadzenia testu za pomocą skali Epworth. Pacjent wypełnia ankietę w której w skali od 0 do 3 określa prawdopodobieństwo zaśnięcia w ośmiu przedstawionych sytuacjach. Wynik powyżej 10 punktów oznacza nadmierną senność i jest wskazaniem do dalszej diagnostyki.

    Kolejnymi testami wykonywanymi w ośrodkach zajmującymi się zaburzeniami snu jest polisomnografia i wielokrotny test latencji snu.

    Polisomnografia polega na wykonaniu badanie EEG (elektroencefalografii), EMG (elektromiografii) i EOG (elektrookulogramu) podczas snu.

    Wielokrotny test latencji snu ocenia skłonność do zasypiania w ciągu dnia. Pięć razy w ciągu dnia, co dwie godziny pacjent udaje się do zaciemnionego, cichego pomieszczenia na 20–30 minutowe drzemki. Średni czas zasypiania poniżej 5 minut wskazuje na patologiczną senność a wynik powyżej 10 minut świadczy o braku nadmiernej senności w ciągu dnia.

    Na podstawie wyżej wymienionych badań można ocenić jak bardzo poważne są zaburzenia snu i w razie potrzeby wdrożyć odpowiednie leczenie.

     

    Jakie są konsekwencje nadmiernej senności?

     

    Osoby cierpiące na nadmierną senność mają problemy z funkcjonowaniem w społeczeństwie.

    Pojawiają się:

    • zaburzenia koncentracji,
    • problemy w nauce,
    • trudności z wykonywaniem pracy zawodowej,
    • zwiększa się ryzyko wypadków komunikacyjnych z powodu zaśnięcia podczas prowadzenia pojazdu,
    • istnieje duże prawdopodobieństwo urazu w wyniku upadku,
    • osoby cierpiące na nadmierną senność częściej sięgają po używki, takie jak papierosy i kawa,
    • może pojawić się uzależnienie od substancji pobudzających, jak amfetamina.

     

    Jak leczy się nadmierną senność?

     

    W przypadku hipersomnii wtórnych, poprawę może przynieść odpowiednie leczenie choroby podstawowej.

    W hipersomniach pierwotnych stosuje się leki stymulujące, takie jak pochodne amfetaminy, modafinil, selegilina. Można także podjąć próbę wydłużenia odpoczynku nocnego. Pacjent spędza w łóżku minimum 8 godzin, próbując jak najdłużej spać. W ciągu dnia planuje się drzemki które trwają ok. 30 minut. Dzięki temu istnieje szansa że uda się kontrolować napady senności w ciągu dnia i uchroni to chorego przed poważnymi następstwami, jak urazy w wyniku upadku.

    Jak poprawić jakość snu?

    W zaburzeniach snu ważne jest utrzymywanie odpowiedniej higieny snu, która sprawi że odpoczynek nocny będzie lepiej wykorzystany i poprawi się koncentracja w ciągu dnia. Należy:

    • codziennie kłaść się spać o podobnej porze,
    • zadbać o to, by w sypialni w czasie snu było ciemno i cicho,
    • spać w wygodnym łóżku,
    • unikać jedzenia tłustych potraw przed snem,
    • unikać wysiłku fizycznego przed snem, a regularnie ćwiczyć w ciągu dnia,
    • zadbać o to, by sypialnia kojarzyła się ze snem i relaksem.
    Autor: lek. Katarzyna Talowska
    Znaleziono: 1 wyników

    Powiązane filmy

    Znaleziono: 1 wyników
    Wyświetlaj: 10 20 wyników

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.