zarejestruj się zaloguj się

Choroba dekompresyjna (choroba kesonowa) – jakie są przyczyny, objawy i co robić?

Tekst: lek. Agnieszka Zaremba
Dodane: 06. października, 2017

Choroba dekompresyjna to zespół objawów występujący w przypadku gwałtownego spadku ciśnienia zewnętrznego. Do choroby kesonowej dochodzi najczęściej w trakcie nieprawidłowego nurkowania. Objawy choroby nurków to m.in.: drgawki, uczucie duszności, zaburzenia czucia oraz parestezje. Chory wymaga natychmiastowej pomocy lekarskiej i umieszczenia w komorze hiperbarycznej. Jak zapobiegać i co robić w przypadku choroby ciśnieniowej? 

lek. Agnieszka  Zaremba
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Choroba dekompresyjna – co to jest, jakie są przyczyny?

     

    Choroba dekompresyjna (inaczej: choroba kesonowa, choroba nurków, choroba ciśnieniowa, aeroembolizm) to zespół objawów związanych z gwałtowną zmianą ciśnienia zewnętrznego. Choroba ta najczęściej kojarzy się z nurkowaniem – występuje, gdy nurek w nieprawidłowy sposób lub zbyt szybko wynurza się na powierzchnię.

    Choroba kesonowa może również wystąpić w trakcie podróży samolotem czy też przy wychodzeniu z kopalni.

    U podłoża choroby dekompresyjnej leży gromadzenie się pęcherzyków gazu (zwykle azotu) w tkankach i organach. W przypadku prawidłowej, powolnej zmiany ciśnienia pęcherzyki te są na tyle małe, że nie stanowią zagrożenia dla zdrowia – inaczej dzieje się przy gwałtownej dekompresji.

    Zachorowaniu na chorobę nurków, oprócz błędów popełnianych np. przy nurkowaniu, sprzyjają: otyłość, odwodnienie, wiek (im starsza osoba, tym ryzyko wystąpienia choroby kesonowej jest większe), spożycie alkoholu.

    Ponadto choroba ciśnieniowa częściej występuje przy nurkowaniu w zimnej wodzie, na dużych głębokościach oraz przy wielokrotnym nurkowaniu w ciągu dnia, a także u osób przemęczonych, przeforsowanych. Często mamy do czynienia z chorobą dekompresyjną w samolocie – przyczyną jest tu lot krótko po nurkowaniu.

     

    Choroba kesonowa – objawy

     

    Choroba dekompresyjna najczęściej zaczyna manifestować się ok. 30 minut po gwałtownej zmianie ciśnień. Wyróżniamy dwa typy choroby kesonowej.

    Typ I choroby kesonowej jest postacią łagodną, która objawia się:

    • bólami mięśni i stawów (zwykle dużych stawów),
    • obrzękiem stawów,
    • zmianami skórnymi wywołanymi gromadzeniem się pęcherzyków gazu w naczyniach włosowatych.

    Typ II choroby nurków to postać obejmująca poważniejsze objawy dotyczące układu krążenia, układu oddechowego oraz ośrodkowego układu nerwowego. Manifestuje się:

    • bólami w klatce piersiowej,
    • napadowym kaszlem,
    • parestezjami (nieprzyjemnymi odczuciami obejmującymi m.in. mrowienia, drętwienia, pieczenie – są one wywołane podrażnieniem rdzenia kręgowego),
    • zaburzeniami siły mięśniowej w kończynach,
    • drgawkami,
    • zaburzeniami w oddawaniu moczu i stolca (przy najcięższych uszkodzeniach rdzenia kręgowego).

    W rzadkich sytuacjach może dojść do gromadzenia gazów w mózgu i objawów podobnych do objawów udaru.

    Późną konsekwencją choroby dekompresyjnej może być jałowa martwica kości – zwykle kości tworzących duże stawy. Jest to choroba, w której dochodzi do obumierania tkanki kostnej bez udziału czynnika infekcyjnego (stąd nazwa: jałowa).

     

    Choroba dekompresyjna (choroba nurków) – co robić?

     

    Osoba z objawami choroby dekompresyjnej wymaga niezwłocznej pomocy lekarskiej i przetransportowania do komory hiperbarycznej. W trakcie oczekiwania na pomoc medyczną chory powinien pozostawać w pozycji leżącej, pod przykryciem zapobiegającym utracie ciepła, choremu powinno się zapewnić ciepłe płyny do picia (o ile poszkodowany jest zdolny do picia). Jeżeli dochodzi do zatrzymania krążenia lub oddychania, niezbędne jest prowadzenie resuscytacji.

    W przypadku choroby dekompresyjnej leczenie uwzględnia również podanie tlenu – pozwala on bowiem na pozbycie się pęcherzyków azotu.

     

    Choroba ciśnieniowa – jak zapobiegać?

     

    Aby uniknąć choroby ciśnieniowej, osoba zamierzająca rozpocząć przygodę z nurkowaniem powinna być dobrze zaznajomiona z zasadami prawidłowego uprawiania tego sportu. Warto skorzystać z lekcji z instruktorem, który nauczy, jak właściwie się wynurzać (pokaże odpowiednie tempo wynurzania się, zaleci robienie przystanków dekompresyjnych itd.).

    Osoba nurkująca zawsze powinna mieć świadomość tego, że należy zachować odpowiedni odstęp czasowy między nurkowaniem a podróżą samolotem czy wycieczką wysokogórską – najczęściej zaleca się przerwę 24-godzinną, zaś przy wielokrotnym nurkowaniu – 48-godzinną. Warto także planować nurkowanie z użyciem tzw. tablic dekompresyjnych.

    Autor: lek. Agnieszka Zaremba

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2017 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.