zarejestruj się zaloguj się

Choroba Alzheimera – opieka w mieszkaniu chorego

Tekst: terapeuta Katarzyna Goc
Dodane: 06. marca, 2014

Opieka nad chorym na chorobę Alzheimera jest dużym wyzwaniem. Choroba Alzheimera jest nieuleczalna, objawy stają się bardziej widoczne dla otoczenia. Zajmowanie się chorym na Alzheimera wymaga systematyczności i dokładnego zaplanowania wszelkich rutynowych czynności. Także mieszkanie cierpiącego na chorobę Alzheimera wymaga dostosowania do jego potrzeb.

terapeuta Katarzyna Goc
AUTOR
terapeuta Katarzyna Goc terapeuta zajęciowy
SPIS TREŚCI:

    Czym jest choroba Alzheimera?

     

    Na chorobę Alzheimera zapada prawie połowa osób w podeszłym wieku. Część zachorowań spowodowana jest czynnikiem genetycznym, a reszta nie ma jasnej etiologii. Właściwie więc każdy może być w przyszłości narażony na zmaganie się z tą chorobą. Alzheimer (jak potocznie się określa chorobę) charakteryzuje się zmianami degeneracyjnymi w obrębie mózgu, co prowadzi do stopniowego otępienia osoby chorej.

    Zmiany obejmują czynności mózgu takie jak:

    • myślenie,
    • pamięć,
    • orientacja,
    • rozumienie,
    • liczenie,
    • uczenie się,
    • mowa,
    • ocena sytuacji,
    • wyciąganie wniosków.

    Choroba Alzheimera może ujawnić się w dwojaki sposób – zdarza się, że można zauważyć postępujące z dnia na dzień zmiany w zachowaniu osoby starszej, jednak mogą być one na tyle subtelne, że zauważa je wyłącznie sam chory. W obu przypadkach należy się niezwłocznie skontaktować z lekarzem.

    Należy pamiętać, że schorzenie to nie jest uleczalne, ale istnieją sposoby na zahamowanie, czy spowolnienie degeneracji tkanki w mózgu. Leczenie choroby Alzheimera pozwala więc na dłuższe utrzymanie poprawnego stanu zdrowia chorego.

    Pierwszym objawem choroby Alzheimera jest zapominanie niektórych słów. Bardzo często osoba starsza uskarża się na to, że wypowiadając zdanie nie jest w stanie przypomnieć sobie błahego słowa, którego pragnęła użyć. Innym objawem, równie irytującym chorego na Alzheimera, jest odkładanie przedmiotów nie na swoje miejsce oraz zapominanie o czynnościach, które wykonuje się automatycznie, jak na przykład wyłączenie czajnika po zrobieniu herbaty. Ten przypadek jest o tyle niebezpieczny, że można zapomnieć o wyłączeniu urządzenia elektrycznego lub kuchenki gazowej.

     

    Zmiana charakteru w chorobie Alzheimera

     

    Rodziny osób cierpiących na chorobę Alzheimera, często określają zachowanie swoich najbliższych jako „obce”. Dzieje się tak gdyż zmiany zachodzące w strukturach mózgu upośledzają wiele z jego funkcji, przez co i reakcje osoby chorej są inne niż wcześniej.

    Poważnym problemem staje się pamięć. Chory zaczyna gubić się w swoim własnym domu, nie poznaje otoczenia, ale i – co jest niezwykle bolesne – swoich najbliższych. Pamięta za to doskonale każdy szczegół, zapach, dźwięk, który towarzyszył mu w młodości.

    Tak upośledzona pamięć sprawia, że osoba starsza czuje się zagubiona, zagrożona i niepewna, w skutek czego następują poważne wahania nastroju – od smutku po ataki gniewu.

    Poza zmianami zachowania wynikającymi z uczuć chorego, występują również te, które spowodowane są uszkodzeniem tkanki mózgu. W przypadku uszkodzenia mózgu nie można przewidzieć ani nastroju chorego, jego uczuć, ani zachowania.

    Prowadzić to może do sytuacji, w których zagrożone jest życie chorego, jak i opiekuna. Zdarza się, że osoba cierpiąca na chorobę Alzheimera wychodzi z domu bez wiedzy opiekuna (nieodpowiednio ubrana, bez dokumentów). Sytuacje te są o tyle niebezpieczne, że miejsce, do którego chory zmierza, jest nieznane, podobnie jak jego reakcje na innych ludzi.

    Opieka nad osobą cierpiącą na demencję, jest pracą trwającą dzień i noc. Osoba chora często budzi się w środku nocy, jest zagubiona i przestraszona, a jej zachowanie nieprzewidywalne. Opieka nad osobą z chorobą Alzheimera powinna więc być prowadzona przez kilka osób, które wymieniają się pracując całą dobę.

     

    Jak opiekować się chorym na Alzheimera?

     

    Z biegiem czasu choroba Alzheimera postępuje, pojawiają się problemy z:

    • motoryką,
    • panowaniem nad ruchem,
    • chodzeniem,
    • jedzeniem,
    • korzystaniem z toalety,
    • mówieniem,
    • pisaniem.

    Dodatkowym problemem stają się też różnego rodzaju urojenia – chory na Alzheimera widzi, słyszy a także czuje różne rzeczy, które są tylko jego wyobrażeniem. Z tego powodu staje się jeszcze bardziej nieufny wobec otoczenia, co niewątpliwie utrudnia opiekę.

    Choroba Alzheimera jest nieuleczalna, a jej końcowe stadium niezwykle ciężkie – głównie dla rodziny chorego.

    Osoba cierpiąca na tą chorobę przestaje wstawać z łóżka, nie panuje nad swoim ciałem, zupełnie nie wie kim jest, gdzie się znajduje, nie mówi, nie reaguje też na drugiego człowieka. W tym stadium opiekunowie niewiele mogą już zrobić, jedynie zadbać o godne i bezbolesne życie. Chory wymaga opieki wykwalifikowanej pielęgniarki, gdyż przeważnie niezbędna jest kroplówka lub sonda żołądkowa.

    Ważne jest, aby nie dopuścić do pojawienia się odleżyn, które u pacjenta leżącego są niezwykle częste. W przypadku demencji chory nie uskarża się na ból, niewygodę, nie zgłasza swoich problemów, próśb, potrzeb – o tym wszystkim musi pamiętać opiekun. Najlepszym sposobem jest stworzenie planu opieki nad chorym na Alzheimera rozpisanego na godziny oraz opiekunów. Dzięki temu, żaden zabieg nie zostanie zapomniany, a osoby zajmujące się chorym będą wypoczęte i uważne. Plan musi obejmować rutynowe czynności, takie jak:

    • zmianę pieluchomajtek,
    • toaletę,
    • zmianę ułożenia ciała chorego,
    • karmienie,
    • przebywanie w jego towarzystwie.

    Chory na Alzheimera źle znosi samotność, a często uspokaja się, gdy jest ktoś w jego towarzystwie – czyta mu lub po prostu mówi do niego. Sama obecność drugiego człowieka jest bardzo istotna, gdyż w toku choroby zdarzają się chwile, gdy pacjent jest świadomy tego kim jest i z kim rozmawia. Chwile te są rzadkie i krótkotrwałe, lecz ujrzenie znajomej iskry w oczach bliskiej osoby jest bezcenne.

     

    Udogodnienia w pokoju chorego na Alzheimera

     

    Ważnym jest, aby wprowadzić kilka zmian w pokoju osoby, która zapadła na chorobę Alzheimera. Ułatwi to jej funkcjonowanie, a opiekunom wywiązanie się ze swoich obowiązków. Do podstawowych elementów, o które należy zadbać w domu chorego na Alzheimera należą:

    • wygodne łóżko – może być to łóżko szpitalne, które ułatwi opiekę w późniejszym stadium choroby, wyposażone z materac przeciw odleżynom w momencie, gdy podopieczny przestanie wstawać z łóżka;
    • wygodny fotel z podnóżkiem – najlepiej, gdy znajduje się blisko łóżka i jest skierowany w stronę okna;
    • stolik – stabilny, aby chory swobodnie mógł się na nim wesprzeć. Dobrym pomysłem jest ustawienie na nim albumów ze zdjęciami, kilku książek i innych tego typu przedmiotów, które chory może przejrzeć, lub po prostu potrzymać w dłoniach;
    • półki i szafki – warto zabezpieczyć półki i szafki specjalnymi nakładkami na ich ostre kanty oraz wymontować szklane półki czy drzwiczki. Wszystkie meble powinny być ustawione jak najbliżej ściany, dzięki temu chory ma więcej miejsca do bezpiecznego poruszania się;
    • podłoga – należy usunąć progi oraz dywan w pokoju chorego. Najbardziej funkcjonalna będzie wykładzina z linoleum, którą łatwo wyczyścić. Trzeba zwracać uwagę, aby usuwać z podłogi wszelkie rzeczy, o które podopieczny mógłby się potknąć;
    • oświetlenie – w pokoju chorego, który samodzielnie korzysta z toalety, koniecznie musi znajdować się lampka nocna z włącznikiem blisko łóżka;
    • zegar – musi być to zegar z dużą tarczą, z czytelnymi arabskimi cyframi. Warto również powiesić w pokoju kalendarz z dużą czcionką, to ułatwi choremu orientację w czasie,
    • zamek – ważne jest, aby chory nie miał możliwości zamknięcia się w pokoju od wewnątrz. Jest to istotne, gdyż może bardzo utrudnić pomoc w razie potrzeby.
    • inne pomieszczenia – również inne pomieszczenia, z których korzysta chory, muszą być przystosowane do jego potrzeb. Najłatwiej odnaleźć niebezpieczne dla chorego miejsca, sprzęty, jeśli wyobrazimy go sobie jako dużego niemowlaka, gdyż właśnie tak może się zachować. Trzeba:
      • zabezpieczyć schody specjalną bramką, lub matą antypoślizgową,
      • usunąć wewnętrzne zamki w pomieszczeniach,
      • zabezpieczyć kontakty,
      • zabezpieczyć okna i drzwi,
      • zamontować czujniki gazu i dymu,
      • zabezpieczyć włączniki na kuchence,
      • oznaczyć szklane płaszczyzny, aby były widoczniejsze,
      • schować w półce urządzenia elektryczne,
      • zabezpieczyć szuflady z ostrymi narzędziami,
      • zamontować uchwyty w łazience, siedzisko w wannie, zabezpieczyć kurki przed puszczeniem wrzącej wody,
      • nie zostawiać leków w widocznym, łatwo dostępnym miejscu.

     

    Plan opieki nad chorym na Alzheimera

     

    Plan opieki nad chorym na chorobę Alzheimera musi zostać skonstruowany indywidualnie do jego potrzeb, musi obejmować każdy dzień oraz noc oraz zawierać dyżury opiekunów. Tego typu plan jest łatwy do ustalenia, zwłaszcza po kilku dniach pracy z osobą chorą, kiedy już widać, jak wykonywać pracę ergonomicznie i optymalnie zajmować się podopiecznym. Należy ustalić i zaplanować:

    • określoną godzinę budzenia rano,
    • prowadzenie czynności higienicznych w tej samej kolejności,
    • podawanie leków na czczo,
    • porę i miejsce podania posiłków,
    • podawanie leków z posiłkiem,
    • lekkie ćwiczenia fizyczne, spacer,
    • porządek w pokoju, wietrzenie,
    • porę i kolejność higieny wieczornej.
    • nocne sprawdzenie czy chory niczego nie potrzebuje.

    Plan musi obejmować każdą zmianę w stanie zdrowia chorego. W razie jego pogorszenia, należy stosować zabiegi przeciwko odleżynom, wprowadzić naczynia ułatwiające spożywanie posiłków, jak na przykład kubek z dzióbkiem, lekkie plastikowe naczynia.

    O każdej zmianie w zachowaniu chorego na Alzheimera muszą być poinformowani wszyscy opiekunowie, gdyż to właśnie praca zespołowa, jeśli tylko jest taka możliwość zapewni choremu jak największy komfort życia z tą ciężką chorobą.

    Autor: terapeuta Katarzyna Goc
    Znaleziono: 2 wyników

    Powiązane filmy

    Znaleziono: 2 wyników
    Wyświetlaj: 10 20 wyników

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.