zarejestruj się zaloguj się

Wodniak błędnika

Tekst: lek. Agnieszka Zaremba
Wodniak błędnika
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 04. lipca, 2014

Idiopatyczny wodniak błędnika znany jest także jako choroba Menier'a. Głównymi objawami choroby są zawroty głowy, szum w uszach i problemy ze słuchem. W niektórych przypadkach objawy te pojawiają się w postaci dokuczliwych objawów. W większości przypadków wodniak błędnika dotyczy tylko jednego ucha. Wodniak błędnika wymaga stosowania leków, czasami konieczna jest operacja.

lek. Agnieszka  Zaremba
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Czym jest wodniak błędnika?

     

    Choroba Meniere'a to schorzenie ucha wewnętrznego, tzw. błędnika, będącego ośrodkiem słuchu i równowagi. Istotą zaburzenia jest nadmierne gromadzenie się płynu (endolimfy) w strukturach błędnika, w związku z czym dochodzi do podwyższenia ciśnienia w błędniku i pojawiania się dokuczliwych objawów. Do powiększania się objętości płynu i wzrostu ciśnienia dochodzi stopniowo – skutkiem jest ucisk na komórki zmysłu słuchu i równowagi i napadowe pojawianie się dolegliwości.

    Z racji tego, że przyczyna nadmiernego gromadzenia się endolimfy w uchu wewnętrznym jest nieznana, mówi się, że jest to idiopatyczny wodniak błędnika. Przyczyny choroby Menier'a to:

    • uwarunkowania genetyczne,
    • przebyte urazy głowy,
    • przebyte choroby infekcyjne (m.in.ostre zapalenie ucha środkowego),
    • reakcje polekowe,
    • reakcje alergiczne,
    • zaburzenia naczyniowe (zaburzenie ukrwienia ucha wewnętrznego przez tętnicę błędnika będącą odgałęzieniem tętnicy kręgowej).

     W ok. 75-90% przypadków choroba wodniak błędnika dotyczy tylko jednego ucha. U pozostałych chorych zaburzenie występuje obustronnie.

    Choroba Meniere'a jest spotykana rzadko (dotyczy ok. 0,05-4% populacji). Najczęściej pierwsze objawy pojawiają się w wieku 30-50 lat. Choroba Meniere'a nieznacznie częściej stwierdzana jest u mężczyzn.

     

    Idiopatyczny wodniak błędnika – objawy

     

    Objawy choroby Meniere'a pojawiają się napadowo. Zaliczamy do nich:

    • zawroty głowy (uczucie wirowania),
    • zaburzenia równowagi mogące prowadzić do upadku, ale bez utraty przytomności,
    • szumy w uszach o niskiej częstotliwości, słyszalne jako „buczenie”,
    • niedosłuch odbiorczy (upośledzenie słuchu zwłaszcza w zakresie słyszenia dźwięków wysokich oraz w warunkach hałasu, problemy w rozumieniu mowy),
    • uczucie rozpierania w uszach,
    • nudności, wymioty,
    • oczopląs obwodowy (poziomy),
    • wzmożoną potliwość,
    • uczucie niepokoju,
    • wzrost ciśnienia tętniczego,
    • przyspieszenie akcji serca (tachykardia),
    • ból głowy.

     

    Zawroty głowy, szumy w uszach, niedosłuch

     

    Najistotniejsza triada objawów w chorobie Meniere'a (tzw. triada menierowska) to: zawroty głowy, szumy w uszach, niedosłuch – w typowej postaci choroby wszystkie te objawy występują w trakcie napadu jednocześnie. Jeżeli pacjent ma napady z wybiórczym występowaniem któregoś z powyższych objawów, ale w przeciągu 5 lat pojawiają się pozostałe objawy z triady, mówimy o atypowej postaci choroby Meniere'a.

    Napady pojawiają się nieprzewidywalnie, zwykle chorzy nie widzą związku między napadem a czynnikami zewnętrznymi, ale mogą być także efektem czynnika wyzwalającego, którym jest np. stres, a także spożycie napojów pobudzających zakończenia nerwowe (kawa, herbata, cola itp.).

    Napad trwa zwykle około kilku minut, po czym dolegliwości całkowicie ustępują. W rzadkich przypadkach napad przedłuża się do godzin, a nawet dni – mamy wówczas do czynienia z tzw. status meniericus. Po napadzie chory czuje się zmęczony i senny.

    Napady pojawiają się z różną częstotliwością – niektórzy pacjenci zgłaszają je kilka razy w tygodniu, inni – raz na kilka lat). Kolejne napady mają tendencję do wydłużania się, a niektóre objawy, takie jak niedosłuch odbiorczy, do utrwalania się.

    W rzadkich przypadkach mamy do czynienia z tzw. ostrą chorobą Meniere'a – po serii kilku ciężkich napadów dochodzi do trwałego upośledzenia słuchu i znaczących zaburzeń równowagi.

    Najczęściej pacjenci z chorobą Meniere'aw okresie między napadami nie zgłaszają żadnych dolegliwości. Zdarza się jednak, że powtarzające się napady prowadzą do trwałych zaburzeń: niedosłuchu(aż do głuchoty włącznie) oraz zaburzeń równowagi. Niektórzy pacjenci uskarżają się także na utrwalone szumy w uszach, które występują także okresach między napadami.

     

    Wodniak błędnika – diagnostyka i badania

     

    Pacjent zgłaszający wyżej wymienione objawy powinien zostać skierowany do otolaryngologa, który przeprowadzi niezbędną diagnostykę. Wśród badań służących rozpoznaniu choroby Meniere'a wymienia się:

    • dokładne badanie podmiotowe (wywiad) i przedmiotowe (fizykalne),
    • audiometrię (badanie słuchu) – tonalną, słowną, impendancyjną itd., ocenę niedosłuchu za pomocą prób stroikowych (próba Webera, Rinnego, Schwabacha),
    • ocenę układu równowagi (badanie neurologiczne, w tym próby móżdżkowe, badanie miogennych przedsionkowych potencjałów wywołanych, posturografia dynamiczna),
    • elektrokochleografia (rejestracja impulsów powstających w mózgu pod wpływem bodźca słuchowego, odbieranych z tkanek sąsiadujących ze ślimakiem),
    • tomografia komputerowa/ rezonans magnetyczny.

    Istotna jest diagnostyka różnicowa. Podobne objawy jak choroba Meniere'a mogą bowiem dawać także:

    • zapalenie ucha wewnętrznego,
    • zapalenie nerwu przedsionkowego,
    • guzy kąta mostowo – móżdżkowego,
    • patologie naczyniowe w zakresie tętnic kręgowych i podstawnych mózgu,
    • zaburzenia móżdżkowe,
    • stany po urazach głowy,
    • reakcje alergiczne,
    • choroba lokomocyjna,
    • skutki uboczne działania niektórych leków (takich jak np. antybiotyki aminoglikozydowe).

     

    Wodniak błędnika – leczenie

     

     Leczenie choroby Meniere'a możemy podzielić na:

     

    Wodniak błędnika – leki

     

    W leczeniu wodniaka błędnika stosuje się następujące grupy leków:

    • leki odwadniające – służące zmniejszeniu objętości płynu w błędniku; np. acetazolamid, tiazydy,
    • leki usprawniające krążenie w uchu wewnętrznym (np. betahistyna),
    • leki łagodzące zawroty głowy(np. prometazyna),
    • blokery kanałów wapniowych,
    • leki poprawiające ukrwienie w ośrodkowym układzie nerwowym (np. pentoksyfilina),
    • glikokortykosteroidy wstrzykiwane do ucha wewnętrznego,
    • leki przeciwhistaminowe,
    • leki przeciwwymiotne.

     

    Wodniak błędnika – leczenie operacyjne

     

    Operacja na wodniaka błędnika może oznaczać wykorzystanie jednej z dwóch technik:

    • neurektomia (przecięcie) nerwu przedsionkowego (operacja służąca przerwaniu przewodnictwa z ucha wewnętrznego do błędnika i likwidacji objawów, takich jak zawroty głowy) – w trakcie zabiegu dokonuje się wybiórczego przecięcia nerwu przedsionkowego, z zachowaniem ciągłości nerwu ślimakowego,
    • labiryntektomia – operacja całkowitego usunięcia narządu przedsionkowego.

    Niestety, z racji tego, że przyczyna choroby Meniere'a jest nieznana, wyżej wymienione metody stanowią jedynie leczenie objawowe – mają na celu złagodzenie dolegliwości, jednak proces chorobowy toczy się dalej. Leczenie przyczynowe ciągle jest nieznane.

    Pacjentom z chorobą Meniere'a zaleca się stosowanie diety ubogiej w sód – minerał ten sprzyja bowiem zatrzymywaniu wody w organizmie, a także ograniczenie ilości wypijanych płynów. Dieta chorych powinna być bogata w produkty zawierające witaminę PP (np. orzechy, produkty zbożowe, mięso). Kolejnym zaleceniem jest rezygnacja z palenia papierosów – substancje wprowadzane do organizmu wraz z dymem tytoniowym zaburzają bowiem ukrwienie struktur ucha wewnętrznego.

    Autor: lek. Agnieszka Zaremba
    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Choroba Meniere'a

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.