zarejestruj się zaloguj się

Powiększone węzły chłonne na szyi

Tekst: lek. Rafał Drobot
Powiększone węzły chłonne na szyi
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 09. sierpnia, 2017

Powiększone węzły chłonne na szyi (limfadenopatia szyjna) to objaw wielu chorób. Przyczyną powiększonych węzłów chłonnych na szyi są najczęściej infekcje, choroby autoimmunologiczne oraz nowotwory złośliwe. Do kryteriów dodatkowych pozwalających ustalić, dlaczego węzły chłonne są powiększone, zalicza się bezbolesność lub ból węzłów chłonnych, ich twardość i ruchomość. Leczenie ukierunkowane jest na schorzenie podstawowe.
 

lek. Rafał Drobot
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Powiększone węzły chłonne – limfadenopatia

     

    Limfadenopatia to medyczne określenie stosowane w odniesieniu do powiększonych węzłów chłonnych. W warunkach prawidłowych średnica tych struktur nie przekracza 2 cm, jednak rozmiar większości jest znacznie mniejszy. Rozmieszczenie węzłów chłonnych obejmuje całe ciało, jednak ręcznie badać można jedynie węzły chłonne szyjne, węzły chłonne pod pachami, węzły chłonne pachwinowe oraz nadobojczykowe.

    Zasadniczo można wyróżnić trzy typy limfadenopatii szyjnej – są to:

    • limfadenopatia miejscowa (zlokalizowana) – np. węzły szyjne są powiększone w wyniku zakażenia miejscowego,
    • limfadenopatia uogólniona – np. powiększenie węzłów chłonnych to konsekwencja zakażenia ogólnoustrojowego,
    • limfadenopatia dermatopatyczna – jako skutek współistniejących chorób skóry.

    Wziąwszy pod uwagę czas trwania limfadenopatii szyjnej wyróżniamy:

    • limfadenopatię ostrą – węzły chłonne są powiększone do 2 tygodni,
    • limfadenopatię podostrą – jeżeli czas ten wynosi od 2 do 6 tygodni,
    • limfadenopatie przewlekłą – jeśli powiększone węzły chłonne nie powróciły do prawidłowych rozmiarów po upływie 6 tygodni.

     

    Jakie są przyczyny powiększonych węzłów chłonnych na szyi?

     

    Przyczyny powiększenia węzłów chłonnych są bardzo zróżnicowane. Zmiany w węzłach chłonnych może wywoływać zwykła infekcja, jednak objaw ten stanowi także potencjalny sygnał procesu nowotworowego. Zaobserwowane zgrubienie pod skórą należy zatem skonsultować z lekarzem. Może się bowiem okazać, że powiększony węzeł chłonny zwiastuje poważne problemy zdrowotne.

     

    Powiększone węzły chłonne a infekcja

     

    Węzły chłonne są miejscem namnażania się komórek układu odpornościowego (limfocytów), biorących udział w wykrywaniu i zwalczaniu patogenów. Jeżeli obecna jest infekcja, to węzły chłonne są powiększone na skutek znacznie większej niż w warunkach prawidłowych produkcji limfocytów.

    Powiększenie węzłów chłonnych szyjnych może być wywołane przez zlokalizowane w obrębie zatok przynosowych, górnych dróg oddechowych lub gardła. Powiększone węzły chłonne u dziecka znacznie częściej są manifestacją istniejącego zakażenia w porównaniu do populacji dorosłych. Do najczęstszych patogenów powodujących limfadenopatię szyjną należą:

    • wirusy – wirus Epsteina-Barr (wywołujący mononukleozę zakaźną), wirus opryszczki zwykłej, wirus różyczki, wirus HIV, adenowirusy, wirus odry;
    • bakterie – gronkowce, paciorkowce, pałeczka tularemii, prątek gruźlicy, krętek blady, maczugowiec błonicy;
    • grzyby – histoplazmoza, kokcydioidomikoza;
    • chlamydie – ziarniniak weneryczny;
    • pasożyty – toksoplazmoza, leiszmanioza;
    • riketsje – dur zaroślowy.

     

    Powiększone węzły chłonne a zaburzenia immunologiczne

     

    Szereg chorób reumatycznych, schorzeń autoimmunologicznych oraz zaburzeń układu odpornościowego może manifestować się poprzez powiększenie szyjnych węzłów chłonnych. Należy tutaj wymienić:

     

    Powiększone węzły chłonne a nowotwory złośliwe

     

    Niezwykle istotną z klinicznego punktu widzenia grupą chorób mogących być przyczyną powiększenia węzłów chłonnych na szyi są nowotwory złośliwe. Proces rozrostowy może być początkowo umiejscowiony w samych węzłach chłonnych lub też węzły chłonne mogą być lokalizacją przerzutów nowotworowych. Biorąc powyższe pod uwagę nowotwory złośliwe, możemy podzielić na:

    • pierwotne – chłoniak Hodgkina, chłoniaki nieziarnicze, ostra białaczka limfoblastyczna, przewlekła białaczka limfocytowa, białaczka włochatokomórkowa, szpiczak mnogi z amyloidową;
    • przerzutowe – rak nosogardła, rak krtani, rak gardła, rak jamy ustnej.

     

    Powiększone węzły chłonne a choroby endokrynologiczne

     

    Spośród chorób układu dokrewnego, związanych z powiększeniem szyjnych węzłów chłonnych, na uwagę zasługują:

     

    Powiększone węzły chłonne a choroby spichrzeniowe

     

    Niektóre choroby spichrzeniowe, związane z metabolizmem lipidów, mogą zajmować szyjne węzły chłonne – powiększone są one na skutek nagromadzenia się w nich makrofagów obładowanych złogami metabolitów przemiany tłuszczów. Szyjne węzły chłonne są zajęte typowo w przebiegu choroby Niemanna-Picka i choroby Gauchera.

     

    Jakie są objawy powiększonych węzłów chłonnych?

     

    Powiększone węzły chłonne szyi należy rozpatrywać pod kątem ich:

    • struktury (spoistości) – jeżeli powiększone węzły chłonne są twarde można podejrzewać etiologię nowotworową, natomiast miękka konsystencja sugeruje etiologię zapalną (infekcyjną);
    • bolesności podczas badania palpacyjnego – silny ból węzłów chłonnych przy dotyku jest typowy dla zakażenia, rzadko natomiast bolące węzły chłonne występują w przypadku procesów rozrostowych;
    • ruchomość względem podłoża, tkanki podskórnej i skóry – jeśli podczas badania palpacyjnego przesuwalność powiększonych węzłów chłonnych jest ograniczona lub węzły chłonne się nie przesuwają w ogóle, prawdopodobna jest etiologia nowotworowa.

    Szczególnie starannie należy diagnozować wszystkie przypadki, gdy pojawia się powiększony węzeł chłonny na szyi i objawy ogólnoustrojowe, takie jak przewlekła gorączka, znaczna utrata masy ciała w ciągu ostatnich 6 miesięcy oraz poty nocne, gdyż są one często spotykane w przebiegu chorób rozrostowych układu chłonnego i krwiotwórczego oraz innych nowotworach złośliwych.

     

    Co robić, kiedy węzły chłonne są powiększone?

     

    Jeśli wywiad i badanie fizykalne wskazują na łagodną przyczynę powiększenia węzłów chłonnych, zaleca się postępowanie wyczekujące przez 2–4 tygodnie. Pacjent powinien wcześniej zgłosić się do lekarza, jeśli węzły chłonne powiększają się w dalszym ciągu.

    Antybiotyki znajdują zastosowanie tylko i wyłącznie, jeśli zachodzi podejrzenie infekcji bakteryjnej. Jeżeli doszło do zapalenia węzłów chłonnych, niezbędna może okazać się aspiracja, w celu wykonania posiewu, rzadziej resekcja chirurgiczna. Jeśli podejrzewa się, że powiększone węzły chłonne to rak, pomocna może okazać się biopsja węzła.

    Autor: lek. Rafał Drobot

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2017 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.