zarejestruj się zaloguj się

Rak sromu

Tekst: lek. Miłosz Wilczyński
Rak sromu
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 19. czerwca, 2013

Rak sromu należy do jednych z rzadszych nowotworów złośliwych wśród kobiet. Jednakże jego lokalizacja i związana z nią okaleczająca operacja, stanowi ogromny problem natury psychicznej, z którym chore muszą się zmierzyć. W większości przypadków rak sromu jest chorobą kobiet starszych, znajdujących się w 7. i 8. dekadzie życia. Wyborem w leczeniu raka sromu jest zabieg operacyjny.

SPIS TREŚCI:

    Rak sromu – kogo dotyczy?

     

    W większości przypadków rak sromu jest chorobą kobiet starszych, które ukończyły 70-ty i 80-ty rok życia. Niestety w ostatnim czasie nowotwór ten zaczął być coraz częściej rozpoznawany również u młodszych pacjentek. Zgony z powodu raka sromu dotyczą jednak kobiet starszych, u których rodzaj i przebieg choroby wykazują agresywniejszy przebieg. Rak sromu należy do jednych z rzadszych nowotworów złośliwych dotyczących populacji kobiet w Polsce. W 2009 roku został zdiagnozowany u zaledwie 436 pacjentek.

     

    Przyczyny powstania raka sromu

     

    Pragnąc poznać przyczyny występowania raka sromu u kobiet należy wprowadzić podział na dwa typy tego nowotworu, których patogeneza wydaje się być na dzień dzisiejszy całkiem odmienna. Typ pierwszy (częstszy) obejmuje raki wysoko zróżnicowane, rogowaciejące typu płaskonabłonkowego, które dotyczą najczęściej kobiet starszych. Ich rozwój nie jest związany z zakażeniem wirusem brodawczaka ludzkiego – HPV.

    Powstają często na bazie zmian dystroficznych, liszaja twardzinowego oraz zróżnicowanej śródnabłonkowej neoplazji sromu – dVIN (z ang. differentiated vulvar intraephitelial neoplasia).  Drugim typem jest rak nierogowaciejący, który rozwija się zazwyczaj u młodszych kobiet. Jego patogeneza jest związana z zakażeniem wirusem brodawczaka ludzkiego HPV, choć nie jest to tak silnie zaznaczone, jak w przypadku rozwoju raka szyjki macicy. Powstaje na bazie tzw. zwykłej śródnabłonkowej neoplazji sromu – uVIN (z ang. usual vulvar intraephitelial neoplasia).

    W obu przypadkach opisanych powyżej VIN oznacza zmianę przednowotorową, z której po upływie różnego czasu rozwija się rak inwazyjny. Jedynie w przypadku zakażeń HPV, zmiana taka potrafi się cofnąć samoistnie, co jest związane z aktywnością układu immunologicznego i zdolnością do eliminacji cząstek wirusa. Ponadto, u chorych dotkniętych działaniem wirusa HPV nierzadko spotyka się zmiany o charakterze przednowotworowym i nowotworowym w obrębie szyjki macicy czy pochwy.

     

    Rak sromu a wirus brodawczaka ludzkiego (HPV)

     

    Działanie wirusa HPV polega na ingerencji w materiał genetyczny komórek nabłonka, co decyduje o jego potencjale onkogennym. Następuje integracja genomu wirusa w różnych częściach chromosomów ludzkich komórek, co zmienia ekspresję niektórych genów i wpływa na ich funkcjonowanie. Tak zmieniona komórka posiada w powyżej opisanej sytuacji potencjalną zdolność do niekontrolowanego rozwoju i podziału, czyli onkogenezy (procesu prowadzącego do rozwoju raka). Istnieje bardzo wiele typów wirusa HPV, jednak tylko niektóre z nich mają zdolności onkogenne.

    Najniebezpieczniejszymi z nich są typy 16 i 18. Wirus ten przenosi się drogą płciową, zatem wszelkie działania seksualne zwiększające szansę na kontakt z nim, predysponują do rozwoju raka sromu. Wśród nich wymienia się zazwyczaj: wczesne rozpoczęcie współżycia, wielu partnerów seksualnych, brak stosowania barierowych (mechanicznych) metod antykoncepcji (np. prezerwatyw). Co więcej ryzyko zwiększa palenie tytoniu, niski status socjo-ekonomiczny oraz przebyte zakażenia narządów płciowych.

    Innymi czynnikami predysponującymi do występowania raka sromu u pacjentek są:

    • stany obniżonej odporności, immunosupresja (np. w przebiegu infekcji wirusem HIV)
    • stan po radioterapii w obrębie narządu rodnego
    • wiek powyżej 60 roku życia.

     

    Objawy raka sromu

     

    Najczęstszym objawem raka sromu, który pojawia się również przed rozwojem raka inwazyjnego, jest świąd (uczucie pieczenia) sromu. Dotyczy on nawet do 75% pacjentek dotkniętych tą chorobą. Jest on jednak objawem wysoko niespecyficznym występującym w szeregu innych stanów chorobowych. Spotykany jest w przypadku dermatoz, alergii, zmian troficznych skóry. Ponadto, zgłaszany jest przez pacjentki z zakażeniami grzybiczymi, pierwotniakowymi lub bakteryjnymi. Nierzadko spotkany jest również w chorobach ogólnych metabolicznych, takich jak cukrzyca czy niewydolność wątroby.

    Zdecydowanie rzadziej występującymi są pozostałe dolegliwości spotykane u kobiet dotkniętych rakiem sromu. Świadczą one o znacznym zaawansowaniu nowotworu, naciekaniu struktur miednicy mniejszej i związanym z tymi cechami gorszym rokowaniem:

    • ból sromu (w rzucie sromu i węzłów chłonnych z przerzutami – pachwiny),
    • zaburzenia mikcji (przy zajęciu naciekiem nowotworowym cewki moczowej i pęcherza),
    • zaburzenia defekacji (przy naciekaniu odbytu),
    • krwawienia.

    Najbardziej rzucającym się w oczy jest wygląd raka. Przybiera on postać endofityczą lub egzofityczną (rozrost do wewnątrz i na zewnątrz). Jest to owrzodzenie sromu lub guz zajmujący najczęściej wargi większe.

     

    Diagnostyka raka sromu

     

    Podstawą procesu diagnostycznego, jak w każdej chorobie, jest wywiad połączony z dokładnym badaniem klinicznym i oglądaniem sromu. Kiedy lekarz znajdzie podejrzaną zmianę, wtedy dokona zabiegu jej biopsji. Celem lepszej lokalizacji patologicznej zmiany stosuje się wulwoskopię (oglądanie sromu pod powiększeniem) lub metodę fotodynamiczną. Metoda ta, stosowana również w procesie leczenia zmian małozaawansowanych, polega na zastosowaniu fotouczulacza, który lokalizuje się w ogniskach raka i dzięki temu ukazuje miejsca preferowane do biopsji.

    Wycinek tkanki jest oceniany przez lekarza histopatologa i dopiero wtedy wiadomo, jaką postawić diagnozę. Pomocnymi badaniami, oceniającymi stopień zaawansowania raka, są badania radiologiczne (np. tomografia komputerowa). W celu wykluczenia naciekania struktur sąsiadujących z narządem rodnym, można wykonać badania endoskopowe – cystoskopię (pęcherz) lub rektoskopię (odbytnica z odbytem).

    Istnieją markery raka sromu płaskonabłonkowego, które ocenia się dzięki pobraniu próbki krwi (np. SCC). Jednak stwierdzenie ich obecności nie świadczy jeszcze o występowaniu raka, są one bowiem wielce niespecyficzne.

     

    Leczenie raka sromu

     

    Wyborem w leczeniu raka sromu jest zabieg operacyjny. W stadiach małego zaawansowania klinicznego lekarz zdecyduje się na wycięcie zmiany z marginesem tkanek. W przypadku zmian bardziej zaawansowanych chirurdzy ginekologiczni wycinają węzły chłonne udowe i pachwinowe oraz dokonują radykalnego usunięcia sromu wraz z marginesem (warg mniejszych i większych, wzgórka łonowego, łechtaczki) – czyli wulwektomii. Usunięcie ich wiąże się często z późnymi powikłaniami pooperacyjnymi, np. obrzękiem limfatycznym kończyn dolnych. Stanowi to przesłankę, z powodu której limfadenektomia w raku sromu staje się bardziej zachowawcza. Pojawiają się opinie wśród specjalistów, aby wycinać tylko węzły chłonne powierzchowne.

    Drugą metodą jest stosowanie tzw. metody węzła wartowniczego. Po podaniu barwnika w okolicę zmiany nowotworowej, obserwuje się miejsce jego spływu i lokalizuje węzeł chłonny, będący pierwszą „stacją” dopływu znacznika. Zakres operacji w raku sromu zależy wtedy od obecności w tym węźle przerzutów raka. W przypadkach bardzo zaawansowanych stosowana jest, choć rzadko w obecnych czasach, operacja wytrzewienia z radykalną wulwektomią. Polega ona na usunięciu narządów z miednicy mniejszej (w tym m.in. pęcherza, odbytnicy, macicy).

    Istotnym elementem w leczeniu raka sromu jest radioterapia. Stosuje się ją po operacji, w przypadku znalezienia przerzutów w węzłach chłonnych lub przed operacją, w celu zmniejszenia zmiany pierwotnej i ułatwieniu operacji. Gdy zmiany są rozsiane, następują nawroty choroby, to oprócz radioterapii stosowana jest wtedy chemioterapia.

     

    Rokowanie w raku sromu

     

    W przypadku zmian mało zaawansowanych osiągane są bardzo zadowalające rezultaty. Odsetek przeżyć 5-letnich wynosi ponad 90%. Jednakże w sytuacji zajęcia węzłów chłonnych statystyki te zmieniają się – tylko około 30% pacjentek przeżywa okres 5 lat po leczeniu.

    Autor: lek. Miłosz Wilczyński

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.