zarejestruj się zaloguj się

Nieregularne miesiączki

Tekst: lek. Kamila Osińska
Nieregularne miesiączki
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 26. września, 2013

Nieregularne miesiączki jest to objaw zaburzeń funkcji układu rozrodczego kobiety. U podłoża mogą leżeć zróżnicowane przyczyny, zarówno takie które, które łatwo skorygować, jak również takie niepoddające się leczeniu. Dysfunkcje te należy wyjaśnić u każdej kobiety, szczególnie gdy pacjentka planuje ciążę.

lek. Kamila Osińska
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Zaburzenia miesiączkowania

     

    Zaburzenia miesiączkowania mogą występować w każdym wieku. Pewne patologie wpływają na zaburzenia regularności cyklu a inne powodują całkowity brak krwawień miesięcznych. Nieregularne miesiączki mogą również stanowić wariant fizjologii. Ma to miejsce w okresie dojrzewania, na początku miesiączkowania, a także w okresie przedmenopauzalnym.

     

    Cykl miesiączkowy

     

    Krwawienie menstruacyjne jest to cykliczne złuszczanie się powierzchniowej warstwy błony śluzowej macicy pod wpływem zmieniających się stężeń hormonów osi podwzgórze-przysadka-jajnik. Wszystkie te cykliczne zmiany stanowią przygotowanie macicy do przyjęcia  zapłodnionej komórki jajowej. Gdy nie dochodzi do zapłodnienia, przerośnięta błona śluzowa musi ulec złuszczeniu i wydaleniu, by przygotować się na kolejną komórkę jajową.

    Części składowe tej osi działają we wzajemnej zależności. Podwzgórze wydziela hormony pobudzające przysadkę do wytwarzania kolejnych czynników, wpływających na jajnik, a ten z kolei wydziela estrogeny i progesteron działające na błonę śluzową macicy. W pierwszej fazie cyklu dochodzi do znaczącego przyrostu  stężenia estrogenów , które zapewniają wzrost błony śluzowej macicy. Dalej- w drugiej połowie, zmieniają się warunki na dominację progesteronu, który rozpulchnia i powoduje obrzęk podścieliska. Pod koniec tej fazy następuje znaczny spadek zarówno estrogenów jak progesteronu, co zapoczątkowuje zmiany wsteczne w błonie śluzowej i skutkuje złuszczaniem błony śluzowej.

     

    Prawidłowe miesiączkowanie

     

    Za normę uznaje się regularne krwawienie miesięczne- zwykle co 28 dni+/- 4 dni. Oznacza to, że każda kobieta może mieć fizjologicznie nieco krótsze lub dłuższe cykle niż 28 dni. Krwawienie prawidłowe ma objętość zwykle 30-70 ml, trwa około 3-5 dni. Ponadto w każdym cyklu powinna wystąpić owulacja.

     

    Typy zaburzeń miesiączkowania

     

            I.            Rytmu krwawień:

    • zbyt częste miesiączki- zwykle częściej niż co 22 dni, nieregularnie,
    • zbyt rzadkie – zwykle ponad 35 dni, nieregularnie,
    • brak miesiączki –pierwotny( krwawienie miesięczne nie wystąpiło nigdy) bądź wtórny(brak krwawień przez 3 miesiące po okresie regularnego miesiączkowania).

          II.            Obfitości:

    • bardzo obfite >100ml,
    • bardzo skąpe < 30 ml.

        III.            Obecność krwawień dodatkowych:

    • przed miesiączką- np. w niewydolności ciałka żółtego,
    • po miesiączce- np. w  środku cyklu związane z owulacją,
    • nieregularnych.

     

    Przyczyny zaburzeń miesiączkowania

     

    Istnieje szeroki zakres patologii mogących być przyczyną nieprawidłowych krwawień. Według klasyfikacji WHO można je podzielić na kilka grup i przyporządkować im typowe objawy z zakresu miesiączkowania:

    • brak czynności osi podwzgórzowo-przysadkowej – możemy tu zaliczyć przypadki całkowitego braku miesiączki u kobiety posiadającej prawidłowo zbudowane narządy płciowe- np. zespół Kallmana ( brak wydzielania hormonów pobudzających przysadkę),
    • zaburzenia funkcji osi podwzgórzowo-przysadkowej – nieregularne lub zanik miesiączek np. zespół policystycznych jajników (PCOS),
    • brak czynności jajników- brak krwawień od początku połączony z zaburzeniem rozwoju płciowego, np. zaburzenia genetyczne – zespół Turnera, zespół Sweyera lub zanik miesiączek / nieregularne miesiączkowanie np. w przedwczesnym wygasaniu czynności jajników (POF),
    • wady macicy- brak krwawień od początku lub po zabiegach łyżeczkowania jamy macicy np. zespół Ashermana,
    • guzy okolicy przysadkowo-podwzgórzowej wytwarzające prolaktynę – objawy guza przysadki (m.in.zaburzenia widzenia) ze współwystępującymi zaburzeniami miesiączkowania, mlekotokiem,
    • zaburzenia osi podwzgórzowo-przysadkowej związane z hiperprolaktynemią – nieregularne miesiączki lub zanik krwawień, występuje m.in. w jadłowstręcie psychicznym, przewlekłym stresie, niedoczynności tarczycy, chorobie Cushinga (nadczynność nadnerczy) i Addisona (niedoczynność nadnerczy), przy nadmiernym wysiłku fizycznym,
    • guzy/ uszkodzenia okolicy podwzgórzowo- przysadkowej- nieregularne miesiączki lub zanik krwawień.

     

    Diagnostyka nieregularnych miesiączek

     

    Każda pacjentka wymaga wnikliwego procesu diagnostycznego. Począwszy od podstawowych informacji o krwawieniach miesięcznych, dacie pierwszej miesiączki, przeszłości ginekologiczno-położniczej, towarzyszących chorobach przewlekłych, wywiad dotyczący zaburzeń widzenia- szczególnie w zakresie przyśrodkowej części pola widzenia, mogący wskazywać na guza przysadki; badanie ogólne (uwzględnienie zaburzeń odżywiania, objawów słabo zaznaczonego rozwoju cielesno-płciowego- brak cech żenskich; obecności wyznaczników androgenizacji- np. trądzik, łysienie na czubku głowy, owłosienie w miejscach typowych dla mężczyzn- m.in. broda, brzuch, wewnętrzna powierzchnia ud; mlekotok), podstawowe badanie ginekologiczne z USG przezpochwowym (u kobiet, które rodziły) lub przezbrzusznym (w przypadku dziewic).

    Należy wykonać podstawowe badania hormonalne -poziom estrogenów, progesteronu, FSH, LH, prolaktyny, testosteronu, androstendionu, SHBG. W przypadku braku odchyleń poszerza się diagnostykę o kolejne badania np. próby hormonalne- np. progesteronowa, histeroskopię (sprawdza budowę macicy), kariotyp ( może wskazać podłoże genetyczne zaburzeń),w pewnych przypadkach badania obrazowe głowy.

    Należy również wspomnieć o roli wywiadu dotyczącego sytuacji życiowej pacjentki, jej stanu psychicznego, chorobach przewlekłych i uwzględnieniu wieku w całości obrazu.

     

    Wyniki badań a przyczyna nieregularnych miesiączek

     

    .Wyniki badań i objawy mogące wskazywać na określone zaburzenia:

    • brak czynności osi podwzgórzowo-przysadkowej-  bardzo niskie stężenie LH, FSH, test z klomifenem ( stymulacja wytwarzania hormonów przez przysadkę) ujemny
    • zaburzenia funkcji osi podwzgórzowo-przysadkowej- dodatnia próba progesteronowa ( miesiączka występuje przy stosowaniu preparatów progesteronowych), cykle bezowulacyjne, zaburzenia funkcji ciałka żółtego( wytwarza progesteron wpływający na błonę śluzową macicy w II fazie cyklu miesięcznego)
    • brak czynności jajników- brak reakcji na progesteron (brak krwawienia), dodatnia reakcja na próbę progesteronowo-estrogenową (obecne krwawienie po odstawieniu preparatu), podwyższone FSH, LH
    • wady macicy- prawidłowe stężenie estrogenów, FSH, LH, brak reakcji na próbę estrogenowo-progesteronową
    • guzy okolicy przysadkowo- podwzgórzowej wytwarzające prolaktynę- duże stężenie prolaktyny, zwykle >120µg/l, małe stężenie estrogenów i  FSH, LH,
    • zaburzenia osi podwzgórzowo- przysadkowej związane z hiperprolaktynemią- prawidłowe lub niskie stężenie estrogenów, zaburzenia rytmu wytwarzania FSH, LH, cykle bezowulacyjne, zaburzenia funkcji ciałka żółtego
    • guzy/ uszkodzenia okolicy podwzgórzowo- przysadkowej- jak w grupie VI ( różnicuje badanie obrazowe)

     

    Leczenie nieregularnych miesiączek

     

    Każde rozpoznanie wymaga odpowiedniego leczenia. Począwszy od przyjmowania brakujących hormonów- gonadotropin(FSH,LH), estrogeny, progesteron, hamowania wydzielania prolaktyny( bromokryptyna, chinagolid, pergoli, lizuryd) przez korygowanie wad macicy, operacje neurochirurgiczne i w pewnych sytuacjach psychoterapię.

    Warto zwrócić uwagę również na przyczynę krwawień dodatkowych. Obecność takich przed właściwą miesiączką może wskazywać np. na niewydolność ciałka żółtego, z kolei takie występujące w środku cyklu mogą świadczyć o owulacji. Krwawienia niemiesiączkowe mogą być także objawem stanu przedrakowego bądź zaawansowanej choroby nowotworowej, zwłaszcza gdy występują po stosunku. Każde krwawienie dodatkowe należy wyjaśnić.

    Zaburzenia miesiączkowania stanowią niejednorodną grupę o zróżnicowanych przyczynach. Jednak najczęściej spotykanym objawem pośród nich są nieregularne krwawienia miesięczne. Rozpoznanie przyczyny jest niezbędne, ponieważ pozwala na zachowanie prawidłowej funkcji układu rozrodczego kobiety.

    Autor: lek. Kamila Osińska

    Filtruj wyniki

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.