zarejestruj się zaloguj się

Mięśniak podśluzówkowy

Tekst: lek. Natalia Ignaszak-Kaus
Dodane: 07. maja, 2015

Mięśniak podśluzówkowy macicy to jeden z rodzajów mięśniaków macicy. Są to łagodne zmiany rozrostowe (nowotwory). Objawy dużych mięśniaków to: ból brzucha i podbrzusza, przedłużające się miesiączki. Część mięśniaków to mięśniaki uszypułowane. Wpływ mięśniaków na zajście w ciążę i jej donoszenie zależy od ich lokalizacji i wielkości. Leczenie polega na zastosowaniu histeroskopii i podawaniu hormonów.

SPIS TREŚCI:

    Czym jest mięśniak?

     

    Mięśniaki to łagodne zmiany rozrostowe macicy. Stanowią ponad 90% wszystkich nowotworów narządu rodnego. Objawy mięśniaków są zależne od ich ilości, typu i wieku pacjentki; od czynników tych zależy również postępowanie lecznicze. Mięśniaki podśluzówkowe, oprócz przedłużających się krwawień, mogą powodować problemy z zajściem w ciążę.

    Mięśniaki zbudowane są z tych samych elementów, co trzon macicy. Są to rozrosty mięśniówki macicy, nie mające jednak złośliwego charakteru. Ich wielkość i ilość może być bardzo różnorodna. U niektórych kobiet diagnozuje się kilkunastocentymetrowego mięśniaka śródściennego, u innych liczne, kilkucentymetrowe mięśniaki podśluzówkowe. U jednej pacjentki może oczywiście występować kilka mięśniaków różnego typu. Wyróżniamy mięśniaki:

    • śródścienne – występujące w mięśniu macicy (myometrium); ten typ zwykle osiąga największe rozmiary,
    • podsurowicówkowe – zlokalizowane tuż pod błoną surowiczą macicy, zawnętrznie, od strony jamy miednicy mniejszej; mogą być uszypułowane,
    • podśluzówkowe – wpuklające się do jamy macicy, czasem może je łączyć z trzonem macicy jedynie wąska szypuła zawierająca naczynia, prowadzące krew do mięśniaka (mięśniak podśluzówkowy uszypułowany).

    Przyczyny powstawania mięśniaków macicy są takie same dla wszystkich ich rodzajów.

     

    Mięśniak podśluzówkowy – objawy

     

    Mięśniak podśluzówkowy, gdy osiągnie większe rozmiary lub zlokalizowany jest w pobliżu ujścia wewnętrznego szyjki macicy, może wystawać na zewnątrz szyjki. Nazywany jest wtedy mięśniakiem rodzącym. W przypadku mięśniaków podśluzówkowych uszypułowanych, czasem może dojść do skręcenia szypuły i zamknięcia światła naczyń go odżywiających. Pojawiają się wtedy niekiedy dość silne objawy bólowe, związane z martwicą mięśniaka.

    W takim przypadku należy takiego mięśniaka usunąć operacyjnie. Poza tym, mięśniaki podśluzówkowe mogą powodować obfite i przedłużające się miesiączki. W ten sposób po pewnym czasie mogą być przyczyną utraty żelaza i rozwoju niedokrwistości sideropenicznej. Gdy mięśniak osiągnie znaczne rozmiary, może wręcz wypełniać całą jamę macicy, modelując ją swoim kształtem.

    Duże mięśniaki macicy mogą nawet być wyczuwalne przez powłoki brzuszne jako guz, powiększający obwód brzucha. Objawy te jednak, łącznie z dolegliwościami związanymi np. z uciskiem na pęcherz czy odbytnicę, dotyczą raczej jednak mięśniaków śródściennych.

     

    Mięśniak podśluzówkowy a polip endometrialny i rozrost endometrium

     

    Mięśniak podśluzówkowy najczęściej mylony jest z polipem endometrialnym. Obie te zmiany mają dość podobny obraz w ultrasonografii przezpochwowej. Polip endometrialny jest jednak tylko uwypukleniem błony śluzowej endometrium, nie posiada elementów mięśniówki macicy. W różnicowaniu pomocna bywa wizualizacja naczyń krwionośnych (badanie dopplerowskie w USG). Mięśniak podśluzówkowy posiada własne, otaczające go unaczynienie, natomiast do polipa endometrialnego czasem doprowadza krew jedno naczynie, a czasem jest on nieunaczyniony (szczególnie polip o małych rozmiarach).

    Mięśniaka podśluzówkowego należy różnicować też z rozrostem endometrium, które czasem w obrazie USG może imitować większą liczbę sąsiadujących ze sobą mięśniaków podśluzówkowych. Rozrost endometrium jest to nadmierny rozwój podścieliska gruczołowego endometrium w porównaniu do zrębu. Wyróżniamy rozrost prosty z atypią i bez atypii oraz złożony z atypią i bez atypii.

    Rozrostami bez atypii nie należy się martwić, natomiast rozrost z atypią, zwłaszcza złożony, w 30% może ulec przemianie złośliwej. By jednak stwierdzić, z jakim typem rozrostu mamy do czynienia, należy pobrać materiał do badań histopatologicznych (łyżeczkując jamę macicy). Mięśniaka podśluzówkowego można różnicować też z rakiem endometrium. Jest on jednak zdecydowanie rzadszy i pojawia się głównie u kobiet w wieku pomenopauzalnym i starszych. Ostateczna diagnoza, z jaką zmianą ma się do czynienia, stawiana jest na podstawie wyniku histopatologicznego.

     

    Mięśniak podśluzówkowy a ciąża i zajście w ciążę

     

    Wpływ mięśniaków na zajście w ciążę i jej donoszenie zależy od ich lokalizacji i wielkości. Mięśniaki podsurowicówkowe właściwie nie mają wpływu na rozród, mięśniaki śródścienne o wielkości powyżej 4 cm uważane są z dużym prawdopodobieństwem za możliwą przyczynę poronień nawykowych, porodów przedwczesnych i wewnątrzmacicznego ograniczenia wzrostu płodu. Podobnie mięśniaki podśluzówkowe, które wpuklają się do jamy macicy, zajmując miejsce rozwijającemu się dziecku.

    Poza tym, mięśniaki podśluzówkowe mogą też utrudniać implantację zarodka. W przypadku, kiedy kobieta ze zmienioną mięśniakowato macicą zajdzie w ciążę, nie ma możliwości jakiegokolwiek leczenia, pozostaje jedynie obserwacja, czy nie zaburza to rozwoju płodu. Jest to zawsze ciąża zwiększonego ryzyka. W przypadku niepowodzeń rozrodu i poronień nawykowych, w przypadku potwierdzenia mięśniaków, należy je usunąć, zwykle operacyjnie.

    Od niedawna z powodzeniem wdraża się też leczenie farmakologicznie. Nawet 30–80% kobiet z mięśniakami cierpi na niepłodność (w zależności od literatury). Badania pokazują także, że nawet stosując techniki rozrodu wspomaganego, np. invitro, odsetek uzyskanych ciąż jest znacznie niższy w przypadku występowania mięśniaków.

     

    Mięśniak podżluzówkowy – histeroskopia

     

    Mięśniaki podśluzówkowe operacyjnie usuwa się dość prosto – techniką histeroskopii. Nie wymaga to więc jakiegokolwiek nacinania skóry, otwierania jamy brzusznej. Zabieg ten przeprowadza się w warunkach sali operacyjnej, w znieczuleniu ogólnym. Polega na oglądaniu jamy macicy za pomocą histeroskopu (specjalnego wziernika zaopatrzonego w przyrządy optyczne) – jest to histeroskopia diagnostyczna. W przypadku podejrzenia zmian w macicy już przed operacją, np. na podstawie USG, używa się histeroskopu o nieco większej średnicy, tzw. resektoskopu. Umożliwia on usunięcie zmian chorobowych (histeroskopia operacyjna).

    Resektoskop wprowadza się po uprzednim rozszerzeniu kanału szyjki macicy. Wizualizację ułatwia wypełnienie macicy płynem (sól fizjologiczna) lub rozprężenie gazem, np. dwutelnkim węgla. Przez resektoskop można wprowadzić różne narzędzia do jamy macicy, służące np. wycięciu polipów, mięśniaków, uwolnieniu zrostów wewnątrzmacicznych. Cała operacja trwa zwykle kilkanaście, maksymalnie kilkadziesiąt minut (w przypadku współistnienia wielu zmian, które trzeba usunąć). Zabieg przeprowadza się na czczo, a pacjentka zwykle następnego dnia jest zwalniana do domu.

     

    Mięśniak podśluzówkowy – leczenie

     

    Alternatywną metodą leczenia mięśniaków, w tym mięśniaków podśluzówkowych, jest leczenie farmakologiczne. W przypadku dużych mięśniaków preferowanym leczeniem jest jednak operacja. Leczenie farmakologiczne wykorzystuje fakt, że główną przyczyną powstawania mięśniaków są hormony kobiece – estrogeny i progesteron, a także nadwrażliwość macicy na ich działanie, stymulujące do jej wzrostu. Do niedawna jedyną opcją były analogi gonadoliberyn, które obniżają stężenie estrogenów. Ze względu jednak na niepożądane efekty uboczne w postaci osteoporozy, odchodzi się od tej metody leczenia.

    Nowym, skutecznym lekiem jest octan ulipristalu, który jest selektywnym modulatorem receptora progesteronowego. Blokuje on działanie progesteronu w mięśniu macicy, co skutkuje zmniejszeniem mięśniaków, hamowaniem krwawienia z macicy. Dodatkowo pozbawiony jest efektów ubocznych związanych z hipoestrogenizmem (osteoporoza, objawy wypadowe, podobne do menopauzy). Niestety nie jest on refundowany, a wymagana kuracja 3-miesięczna kosztuje około 700–800 złotych.

    Autor: lek. Natalia Ignaszak-Kaus
    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Objawy mięśniaków macicy

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.