zarejestruj się zaloguj się

Laparoskopia ginekologiczna

Tekst: Patrycja Sikorska
Laparoskopia ginekologiczna
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 14. lipca, 2014

Laparoskopia to zabieg coraz częściej wykonywany w ginekologii, zarówno w celach diagnostycznych jak i leczniczych. Wskazaniem do wykonania laparoskopii diagnostycznej jest rozpoznanie przyczyn niepłodności i bólów w miednicy. Z kolei leczenie przy użyciu laparoskopii stosuje się w endometriozie, gdy wystąpi ciąża pozamaciczna, torbiel jajnika, mięśniak macicy.

SPIS TREŚCI:

    Czym jest laparoskopia?

     

    Laparoskopia jest to metoda chirurgiczna pozwalająca na uwidocznienie wnętrza jamy brzusznej za pomocą endoskopu. Przyrząd ten przypomina rurkę, którą przez drobny otwór wprowadza się do jamy brzusznej przez powłoki brzucha. Stanowi ona bardzo pomocne narzędzie diagnostyczne i lecznicze dla wielu schorzeń, w tym także ginekologicznych.

    W ostatnich latach laparoskopia staje się coraz bardziej popularna. Wynika to z faktu, że stanowi element tak zwanej chirurgii małoinwazyjnej, czyli pozwala na operowanie w obrębie jamy brzusznej z pozostawieniem niewielkiej tylko blizny przy zachowanej skuteczności wykonywanych procedur. Jest to bardzo istotny czynnik, zwłaszcza dla kobiet, ponieważ często problemy natury estetycznej jakie niesie ze sobą klasyczny zabieg operacyjny (duża blizna) są powodem rezygnacji z tego typu leczenia mimo wskazań.

    Laparoskopię można podzielić na dwie kategorie: diagnostyczną i leczniczą (terapeutyczną). Od celu w jakim stosowana jest laparoskopia zależy ich przebieg i technika wykonania. W obu przypadkach na początku zabiegu w powłokach brzusznych, najczęściej tuż poniżej pępka, wykonywane jest niewielkie nacięcie, do którego wprowadzana jest rurka połączona ze zbiornikiem zawierającym dwutlenek węgla. Jest on pompowany do jamy brzusznej pod ciśnieniem około 13 mm Hg w objętości od jednego do pięciu litrów. Objętość ta zależy głównie od wymiarów jamy brzusznej poszczególnych pacjentek, ciśnienie natomiast nie powinno przekraczać podanej wartości, aby nie doszło do powikłania jakim są zaburzenia krążenia z powodu ucisku sprężonego gazu na naczynia krwionośne (głównie żylne).

     

    Jak wygląda laparoskopia w ginekologii?

     

    W stanie prawidłowym narządy w jamie brzusznej są położone w bliskim sąsiedztwie ze sobą i z powłokami brzusznymi. Pompowanie dwutlenku węgla do brzucha podczas laparoskopii ma na celu wytworzenie „wolnej” przestrzeni wewnątrz ciała, aby umożliwić bezpieczne wprowadzenie endoskopu, bez uszkodzenia narządów oraz aby stworzyć miejsce na jego poruszanie się z możliwością dostępu do wszystkich interesujących dla operatora okolic.

    Gdy dwutlenek węgla zostanie już wpompowany przystępuje się do wprowadzenia endoskopu przez inny otwór. Narzędziem najczęściej wykorzystywanym do tego celu jest wyposażony w ostrze trokar. Podczas jego wprowadzania, przy niesprzyjających warunkach operacyjnych (otyła pacjentka, zrosty w jamie brzusznej po innych zabiegach) istnieje pewne ryzyko przebicia się za daleko (wymagane jest użycie dużej siły) i uszkodzenia narządów jamy brzusznej. Jeśli wytworzenie otworu trokarem jest zbyt trudne, można otworzyć brzuch chirurgicznie za pomocą skalpela, a po wprowadzeniu endoskopu obszywa się ranę, aby nie wydostawał się przez nią dwutlenek węgla.

    Do diagnostycznej laparoskopii czasem konieczne jest również wprowadzenie kolejnych narzędzi umożliwiających manipulowanie tkankami w celu dokładniejszego ich obejrzenia. Wprowadza się je przez kolejne, wykonane w innym miejscu otwory. Niekiedy laparoskopia diagnostyczna w ginekologii może przekształcić się w terapeutyczną jeśli podczas oglądania jamy brzusznej zostanie zauważona patologia możliwa do zoperowania, bez konieczności wykonywania zabiegu w innym terminie. Laparoskopia lecznicza wymaga jedynie wprowadzenia kolejnych narzędzi do wnętrza jamy brzusznej (przynajmniej dwa) przez rurki umieszczone w osobnych otworach. Ich lokalizacja zależy od rodzaju zabiegu, gdyż przy różnych procedurach, różne modele ustawienia narzędzi zapewniają operatorowi największą wygodę i gwarantują najwyższą skuteczność.

    Zabieg laparoskopowy w ginekologii zasadniczo nie różni się od klasycznego, wykorzystywanego przez chirurgów ogólnych. Istnieją jednak pewne istotne modyfikacje, na które należy zwrócić szczególną uwagę podczas wykonywania takiej operacji. Dotyczy to między innymi wprowadzenia odpowiednich instrumentów przez pochwę, a nie przez wykonane otwory w brzuchu. Kolejną modyfikacją jest konieczność ustawienia pacjentki w tak zwanej pozycji Trendelenburga, czyli z miednicą ustawioną wysoko, a głową i tułowiem nisko (pozycja przeciwwstrząsowa). Ma ona na celu bierne odsunięcie narządów jamy brzusznej (głównie jelit i sieci większej) z pola operacyjnego w kierunku klatki piersiowej i tym samym ułatwienie operatorowi wykonania zabiegu.

     

    Laparoskopia ginekologiczna – wskazania

     

    Wskazania do wykonania laparoskopii ginekologicznej również należy podzielić na diagnostyczne i lecznicze.

    1. Najczęstszym wskazaniem z pierwszej grupy jest diagnostyka niepłodności. Jeśli w pierwszej kolejności zostały wykluczone inne przyczyny tego problemu (zaburzenia endokrynologiczne, choroby genetyczne), laparoskopia staje się przydatnym narzędziem do oceny budowy, położenia i drożności jajowodów, a także lokalizacji ewentualnych zrostów. Wszystkie te czynniki mogą stanowić przyczynę niepłodności i również wszystkie przy sprzyjających warunkach są możliwe do wyleczenia bezpośrednio po wykryciu za pomocą laparoskopii terapeutycznej.
    2. Drugim co do częstości wskazaniem do wdrożenia tej procedury jest diagnostyka bólów w miednicy. Również i w tym przypadku wykonanie laparoskopii poprzedza diagnostyka innego typu (wywiad, badanie fizykalne, badania krwi, moczu, badania obrazowe), jeśli jednak nie uda się odnaleźć przyczyny dolegliwości należy skorzystać właśnie z endoskopowego przeszukania jamy brzusznej w kierunku obecności patologii. Przyczyną bólu miednicy widoczną w laparoskopii może być ciąża ektopowa (pozamaciczna), stany zapalne narządów miednicy mniejszej oraz endometrioza. Metoda ta służy również do leczenia mięśniaków i niektórych zmian nowotworowych.

     

    Laparoskopia ginekologiczna – wskazania i przeciwwskazania

     

    Procedura ta, podobnie jak każdy zabieg, ma także przeciwwskazania o jej wykonania. Dzielimy je na bezwzględne, czyli takie w przypadku których poddanie się zabiegowi laparoskopowemu jest absolutnie zabronione oraz względne, gdzie przy sprzyjających warunkach i dużym doświadczeniu ze strony operującego możliwe jest pomyślne przeprowadzenie zabiegu, jednak wiąże się to z większym niż zwykle ryzykiem powikłań.

    Laparoskopii ginekologicznej nie wolno wykonywać:

    • gdy pacjentka ma niewyrównaną niewydolność krążeniowo-oddechową, gdyż jest to stan zagrażający życiu,
    • gdy występuje rozlany stan zapalny otrzewnej,
    • niedrożność jelit,
    • rozległa przepuklina brzuszna uniemożliwiająca bezpieczne wprowadzenie narzędzi do jamy otrzewnej.

    Zabiegów tego typu, a także klasycznych nie można wykonywać również przy skazie krwotocznej, czyli sytuacji kiedy organizm nie jest w stanie zatamować aktywnego krwawienia. Do przeciwwskazań względnych, czyli sytuacji kiedy nie powinno się, ale można operować zalicza się wysokie nadciśnienie tętnicze, przebyty zawał serca, zaburzenia rytmu, przepuklinę przeponową, otyłość, liczne zrosty, podeszły wiek.

     

    Leczenie chorób w ginekologii a laparoskopia

     

    Jak wspomniano wcześniej laparoskopia w ginekologii stwarza również wiele możliwości leczniczych w ginekologii, zarówno w przypadkach stwierdzenia ich obecności podczas badania endoskopowego jak i w sytuacjach zabiegów planowanych. Istnieje szereg procedur terapeutycznych, w których wykorzystuje się zabieg laparoskopii.

    • Usunięcie ciąży pozamacicznej. Jest to sytuacja kiedy zarodek zagnieżdża się i rozwija w obrębie jajowodu (częściej) lub w innym miejscu np. otrzewnej (rzadziej). Dotrzymanie tego typu ciąży nie jest możliwe, gdyż jajowód nie dysponuje wystarczającą ilością potencjalnej przestrzeni, aby umożliwić zarodkowi prawidłowy wzrost, a poza tym jego błona śluzowa nie jest odpowiednim miejscem do wytworzenia aparatu odżywczego dla dziecka, przez co transport różnego rodzaju substancji przez krew będzie zaburzony. Pozostawiona bez interwencji ciąża pozamaciczna najczęściej kończy się rozerwaniem jajowodu przez rosnący zarodek i powstającym w jego następstwie obfitym krwawieniem, które częstokroć jest śmiertelne w skutkach. Droga laparoskopowa umożliwia leczenie ciąży pozamacicznej zarówno przez usunięcie samego zarodka (zabieg oszczędzający) jak i całego jajowodu, w przypadku kiedy jego pęknięcie się już dokonało.
    • Leczenie endometriozy. Endometrioza jest to występowanie tkanki endometrium (nabłonka wyścielającego wnętrze macicy) poza jamą macicy. Ma ona dużą tendencję do rozsiewu po organizmie i tworzenia tak zwanych wszczepów komórkowych w wielu różnorodnych tkankach. Najczęściej jednak, ich lokalizacja ogranicza się do okolic samej miednicy, która jest w tym przypadku źródłem rozsiewu. Ze zmianami zlokalizowanymi na powierzchni otrzewnej bądź innych narządów wystarczająca często jest metoda zwana termokoagulacją, ale do zmian położonych głębiej najskuteczniejszą formą leczenia wydaje się być właśnie laparoskopia.
    • Usunięcie torbieli jajnika. Jest to wówczas zabieg zwany kauteryzacją jajnika. Tyczy się to każdego rodzaju torbieli, w tym również cyst obecnych przy zespole policystycznych jajników (PCOS). Należy jednak pamiętać, że nie każdy rodzaj torbieli jajnika powinien podlegać leczeniu. Dla przykładu torbiel prosta jest zjawiskiem częstym i nie dającym żadnych objawów, przez co operowanie jej jest stanowiłoby jedynie niepotrzebne narażanie pacjentki na powikłania operacyjne.
    • Usunięcie mięśniaków macicy. Są to częste, łagodne zmiany nowotworowe zlokalizowane w obrębie błony mięśniowej macicy, które pojawiają się głównie u kobiet po menopauzie. Często występują mnogo i to właśnie ich ilość determinuje rodzaj zabiegu. Mięśniaki macicy, zwłaszcza duże w liczbie powyżej trzech, muszą być operowane w sposób klasyczny, ze względu na uciążliwość ich usuwania w sposób laparoskopowy oraz na trudność opanowania krwawienia z loży po usuniętym guzie.

     

    Powikłania po laparoskopii w ginekologii

     

    Odsetek powikłań po zabiegach laparoskopowych, tak w ginekologii jak i w każdej innej dziedzinie jest stosunkowo niski i nie przekracza jednego procenta chorych. Ich natura jest również podobna niezależnie od profesji, gdyż zawsze służą one do operowania mniej więcej tej samej okolicy. Najczęstszym powikłaniem jest perforacja jelita powstająca zwykle podczas wykonywania pierwszego otworu trokarem.

    Kolejnymi co do częstości są powikłania krwotoczne, gdyż w tego typu zabiegach zaopatrzenie krwawiących okolic jest trudniejsze niż w przypadku formy klasycznej. Najczęściej pojawiające się po standardowych zabiegach powikłania zakaźne stanowią tu odsetek marginalny pojawiając się praktycznie wyłącznie po perforacji jelit jako następstwo zakażenia obecnymi w nim bakteriami.

    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Ból prawego jajnika
    Znaleziono: 2 wyników

    Powiązane filmy

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.