zarejestruj się zaloguj się

Ból jajnika

Tekst: lek. Marcin Fajkis
Ból jajnika
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 22. września, 2014

Ból wywołany ostrymi schorzeniami jajnika najczęściej lokalizuje się w prawej lub lewej części podbrzusza. Należy pamiętać, że dolegliwości bólowe w tych okolicach mogą pojawić się również w wielu innych stanach chorobowych, np. w przebiegu ostrego zapalenia wyrostka robaczkowego, kolce nerkowej czy w zapaleniu uchyłków esicy. Pewne stany fizjologiczne jak i ostre choroby jajnika mogą wywoływać ból podbrzusza.

lek. Marcin Fajkis
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Ból jajnika w czasie owulacji

     

    Jajniki są parzystymi narządami rozrodczymi (gonadami) kobiety leżącymi wewnątrzotrzewnowo w pobliżu bocznej ściany miednicy mniejszej. Są to owalne struktury o wielkości 2,5–5 cm x 1,5–3 cm i wadze około 5–8 gramów. W okresie dojrzałości płciowej kobiety pod wpływem stymulacji hormonalnej w ich wnętrzu dochodzi cyklicznie do wzrostu i dojrzewania pęcherzyka Graafa, zawierającego komórkę jajową – żeńską komórkę rozrodczą.

    Tak zwany cykl jajnikowy jest ściśle skorelowany z cyklem miesiączkowym. Około 14. dnia począwszy od pierwszego dnia krwawienia pęcherzyk Graafa pęka, uwalniając komórkę jajową, która następnie jest przechwytywana przez strzępki jajowodu. Zjawisko to, nazywane owulacją, może być u niektórych kobiet przyczyną dyskomfortu i bólu w rejonie podbrzusza. Ze względu na swoje unerwienie, same jajniki nie mogą powodować bólu. Jednak pacjentki bardzo często używają określenia ból jajnika by opisać dolegliwości bólowe okolic podbrzusza.

     

    Zespół napięcia miesiączkowego

     

    Ból jajnika i ból podbrzusza może być również jedną z przyczyn zespołu napięcia przedmiesiączkowego. PMS dotyczy nawet 3–5 proc. dojrzałych płciowo kobiet, którym znacznie utrudnia codzienne funkcjonowanie. Pojawia się zwykle w drugiej fazie cyklu, a więc bezpośrednio po owulacji i utrzymuje przez około 2 tygodnie, aż do rozpoczęcia miesiączki.

    Objawami PMS są:

    • drażliwość,
    • nerwowość,
    • nadpobudliwość,
    • zmienność nastroju,
    • spadek libido,
    • upośledzenie koncentracji.

    Kobiety mogą skarżyć się na bóle brzucha, bóle głowy, nadmierny apetyt, trądzik, wrażenie ciężkości i kołatanie serca. Piersi w tym czasie mogą być napięte i tkliwe. Objawy zespołu napięcia przedmiesiączkowego mogą być łagodzone m.in. przez stosowanie doustnej antykoncepcji hormonalnej.

     

    Pęknięcie torbieli jajnika i ból w jajniku

     

    Przyczyną bolesności miednicy mniejszej mogą być często torbiele endometrialne jajnika. Endometrioza jest chorobą polegającą na pojawieniu się błony śluzowej macicy (endometrium) w miejscach, w których prawidłowo ona nie występuje (np. w jajnikach). Objawami endometriozy oprócz zespołu bólowego miednicy mniejszej są: ograniczenie płodności, bolesne miesiączkowanie, dolegliwości bólowe związane ze współżyciem. Umiejscowienie endometriozy w obrębie jajnika może powodować powstanie torbieli.

    Torbiel endometrialna jest zamkniętą strukturą wyścieloną od wewnątrz błoną śluzową macicy, która cyklicznie ulega złuszczeniu w trakcie kolejnych cykli menstruacyjnych. Nagromadzenie krwi miesiączkowej w środku torbieli endometrialnej prowadzi do wzrostu ciśnienia, co niekiedy powoduje pęknięcie torebki cysty i krwawienia do jamy otrzewnowej. Kobiety odczuwają wtedy silny ból w obrębie podbrzusza. Leczeniem z wyboru jest chirurgiczne usunięcie torbieli endometrialnej, możliwe do wykonania również metodą laparoskopową.

     

    Krwawiące ciałko żółte i ostry ból jajnika

     

    Ciałko żółte jest strukturą powstającą z pęcherzyka jajnikowego po uwolnieniu komórki jajowej do jajowodu (tzn. po owulacji). Zawiera ono dużą liczbę intensywnie rosnących komórek z bogatą zawartością substancji lipidowych. Zadaniem ciałka żółtego jest produkcja progesteronu – hormonu podtrzymującego ciążę do chwili rozwinięcia się łożyska. W przypadku braku zapłodnienia, ciałko żółte ulega obumarciu i zanika.

    Krwawiące ciałko żółte może być przyczyną ostrego bólu podbrzusza. Wynika to z faktu, że jest ono obficie unaczynione. Niekiedy, np. podczas współżycia seksualnego, krwawiące ciałko żółte może spowodować pęknięcie torebki jajnika i przedostanie się wynaczynionej krwi do jamy otrzewnej, co powoduje powstanie silnych dolegliwości bólowych podbrzusza. Brzuch staje się tkliwy, twardy, pojawia się obrona mięśniowa przy dotyku. Rozpoznanie krwawiącego ciałka żółtego z przerwaniem ciągłości torebki jajnika można wysnuć na podstawie obrazu ultrasonograficznego lub obecności krwi podczas punkcji zatoki Douglasa. Leczenie polega na chirurgicznym zaopatrzeniu pękniętej torebki jajnika.

     

    Skręt jajnika a ból jajnika

     

    Skręt jajnika jest ostrym stanem wymagającym interwencji chirurgicznej. Powoduje powstanie silnych dolegliwości bólowych w obrębie podbrzusza, wywołanych niedokrwieniem jajnika. Skręt jajnika wynika z rotacji (obrotu) jajnika wzdłuż własnej osi.

    Jako że narząd ten jest przyczepiony do bocznej ściany miednicy mniejszej przy pomocy dwóch więzadeł – właściwego jajnika oraz wieszadłowego jajnika, w których przebiegają naczynia zaopatrujące jajnik w krew, skręt powoduje niedokrwienie narządu i grozi jego martwicą.

     

    Ciąża pozamaciczna

     

    Ciąża pozamaciczna (ciąża ektopowa) bywa jednym z wielu powikłań ciąży. Stwierdzenie ciąży pozamacicznej nie wynika ściśle z choroby jajnika, ale bywa jedną z możliwych przyczyn bólu podbrzusza w ciąży.

    Objawy ciąży ektopowej obejmują zwykle opóźnione krwawienie miesiączkowe, nieregularne krwawienia z dróg rodnych oraz wspomniany ból podbrzusza. Powyższe symptomy we wczesnym okresie ciąży ektopowej bywają jednak niecharakterystyczne. Do czynników ryzyka rozwoju ciąży pozamacicznej zalicza się przebyte zapalenia miednicy mniejszej, operacje jajowodów, leczenie niepłodności metodami wspomaganego rozrodu, stosowanie dietylostilbesterolu i niektórych metod antykoncepcyjnych.

    Przyczyną ostrego bólu w ciąży ektopowej jest nieprawidłowe zagnieżdżenie się (implantacja) zapłodnionej komórki jajowej. Większość ciąż pozamacicznych lokalizuje się w jajowodzie, powodując jego rozdęcie lub nawet pęknięcie. Rozpoznanie ciąży pozamacicznej stawia się na podstawie objawów, stwierdzenia obecności β-hCG w surowicy krwi oraz nieuwidocznienie w USG przezpochwowym pęcherzyka ciążowego w jamie macicy lub stwierdzenie zmiany poza jamą macicy mogącej odpowiadać ciąży ektopowej. W zależności od stopnia zaawansowania ciąży pozamacicznej prowadzi się leczenie wyczekujące, farmakologiczne lub chirurgiczne.

     

    Ostre zapalenie jajników

     

    Inną ginekologiczną przyczyną bólów podbrzusza może być ostre zapalenie przydatków. Przydatkami nazywamy jajniki i jajowody, narządy, które ze względu na bliskość anatomiczną tworzą integralną całość. Choroba ma charakter infekcyjny – wywołują ją bakterie endogenne (występujące u każdego człowieka) jak i mikroorganizmy przenoszone drogą płciową. Rozpoznanie ostrego zapalenia przydatków sprawia lekarzom wiele problemów diagnostycznych ze względu na niecharakterystyczne objawy, dlatego łatwo pomylić je z ostrym zapaleniem wyrostka robaczkowego lub ciążą ektopową.

    Do symptomów ostrego zapalenia przydatków należą: wzmagający się ból w podbrzuszu, wysoka gorączka (38–40 st. C), podwyższone tętno. Przy zapaleniu otrzewnej w obrębie podbrzusza stwierdza się deskowate napięcie mięśni. Objawy mogą pojawić się wkrótce po wyłyżeczkowaniu jamy macicy lub założeniu wkładki antykoncepcyjnej. Przebycie zapalenia przydatków zwiększa ryzyko rozwoju ciąży pozamacicznej. Rozpoznanie zapalenia przydatków często jest diagnozą z wykluczenia. Czasem konieczne jest nakłucie zatoki Douglasa w celu pobrania płynu otrzewnowego do badania mikrobiologicznego. Leczenie polega na intensywnej antybiotykoterapii.

    Autor: lek. Marcin Fajkis
    Znaleziono: 2 wyników

    Powiązane filmy

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.