zarejestruj się zaloguj się

Nadmierne pragnienie (polidypsja)

Tekst: lek. Paweł Stacha
Nadmierne pragnienie (polidypsja)
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 30. października, 2014

Nadmierne pragnienie określa się jako polidypsja. Objaw ten charakterystyczny jest dla cukrzycy, kiedy to pojawia się silne pragnienie. Zaburzenia endokrynologiczne, takie jak nadczynność tarczycy, czy moczówka prosta także powodują odczucie silnego pragnienia. Polidypsji zazwyczaj towarzyszy wielomocz, czyli nadmierne wydalanie moczu. Bywa, że nadmierne pragnienie ma podłoże psychiczne.

lek. Paweł Stacha
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Polidypsja to duże, nadmierne pragnienie

     

    Polidyspja to medyczne określenie oznaczające nadmierne pragnienie, którego skutkiem jest przyjmowanie bardzo dużych ilości płynów (chorzy potrafią wypić 5-6, a nawet więcej litrów płynów w ciągu doby). Polidypsji w zdecydowanej większości przypadków towarzyszy poliuria, czyli zwiększone wydalanie płynów z organizmu (znacznie zwiększone oddawanie moczu).

    Jest ona jednym z charakterystycznych objawów towarzyszących cukrzycy, zwłaszcza tej niewyrównanej. Spotykana jest także u pacjentów z moczówką prostą oraz u tych z zaburzeniami endokrynologicznymi.

    Może mieć również podłoże psychiczne. Polidypsja bardzo często jest objawem świadczącym o istnieniu choroby, dlatego też nigdy nie wolno jej ignorować, zwłaszcza jeśli utrzymuje się przez dłuższy okres czasu. Nie wolno popadać jednak w panikę - wzmożone pragnienie może pojawić się również w stanie pełnego zdrowia. Dzieje się tak na przykład po intensywnym wysiłku fizycznym, w upalne dni, czy też po spożyciu potraw bardzo słonych i pikantnych, a także w wyniku nadmiernego spożycia alkoholu.

     

    Nadmierne pragnienie w cukrzycy

     

    Cukrzyca jest zdecydowanie najczęściej spotykaną przyczyną występowania wzmożonego pragnienia, dotyczy to zwłaszcza cukrzycy typu 1. Polidypsja jest jednym z trzech objawów charakterystycznych dla cukrzycy, zwłaszcza tej niewyrównanej.

    Dwa pozostałe objawy to poliuria i niezamierzone chudnięcie i spadek masy ciała. Tak częste występowanie polidypsji w cukrzycy wynika z towarzyszącego tej chorobie wielomoczu będącego pośrednio wykładnikiem podwyższonego poziomu cukru we krwi. W związku ze zwiększoną utratą płynów organizm aby zrekompensować straty, a tym samym nie doprowadzić do wystąpienia odwodnienia, które może być groźne w skutkach, daje sygnały pod postacią zwiększonego pragnienia, skutkującego zwiększonym przyjmowaniem płynów.

     

    Polidypsja a schorzenia endokrynologiczne

     

    Nadmierne pragnienie może być jednym z objawów schorzeń, w których dochodzi do zaburzeń w gospodarce hormonalnej. Przykładem takich chorób są moczówka prosta i nadczynność tarczycy.

    Moczówka prosta – do jej najbardziej charakterystycznych objawów zaliczamy nadmierne pragnienie, zwiększone wydalanie moczu, oraz niezdolność do zagęszczania moczu. Wyróżniamy dwie postaci moczówki prostej: centralną i nerkową. W pierwszym przypadku mamy do czynienia z zaburzeniami prowadzącymi do zmniejszenia syntezy i wydzielania hormonu antydiuretycznego (wazopresyny). Przyczyną są najczęściej choroby nowotworowe przysadki mózgowej i mózgu oraz urazy głowy. Natomiast w drugim przypadku (moczówka nerkowa) wydzielanie tego hormonu pozostaje prawidłowe, natomiast dochodzi do zaburzeń odpowiedzi cewek nerkowych na działanie wazopresyny. Przyczynami mogą być choroby nerek (przewlekła choroba nerek, schorzenia dotyczące cewek nerkowych).

    Nadczynność tarczycy – polidypsja jest jednym z możliwych objawów świadczących o nieprawidłowościach pracy tarczycy. Inne objawy to między innymi permanentne uczucie zmęczenia, niezamierzona utrata masy ciała, kołatania serca, uczucie gorąca, wilgotna, spocona skóra, zaburzenia snu, rozdrażnienie, nerwowość. Najczęściej spotykaną przyczyną nadczynności tarczycy jest choroba Gravesa–Basedowa. Nadmierne pragnienie jest w tym przypadku w dużej mierze uwarunkowane stanem ciągłego pobudzenia organizmu, który potrzebuje większych niż normalnie ilości płynów, aby zaspokoić swoje potrzeby. Dodatkowo wystąpieniu polidypsji w przebiegu nadczynności tarczycy sprzyja występująca w jej przebiegu hiperkalcemia (nadmierny poziom jonów wapnia w surowicy krwi).

     

    Polidypsja psychogenna

     

    Polidypsja psychogenna jest to jednostka chorobowa, w której nadmierne spożywanie płynów nie jest spowodowane przyczynami organicznymi, tylko zaburzeniami psychicznymi. Schorzenie to często występuje u dzieci, które w ten właśnie sposób odreagowują stresujące dla nich sytuacje. Dotyczy to również części osób dorosłych, które są wyjątkowo podatne na stres i w sytuacjach, w których jego poziom jest duży odczuwają między innymi suchość w ustach i aby się jej pozbyć zwiększają ilość spożywanych płynów.

    Zachowanie takie przynosi chwilową poprawę samopoczucia i daje uczucie kontroli nad własnym ciałem. Polidypsja psychiczna towarzyszy także pacjentom cierpiącym na nerwice i chorym na schizofrenię, aczkolwiek należy podkreślić fakt, że nie jest ona typowym objawem tych jednostek chorobowych. Rozpoznanie tego schorzenia jest stawiane na zasadzie wykluczenia – oznacza to, że dopóki nie wykluczymy istnienia jakiejkolwiek patologii mogącej objawiać się polidypsją, dopóty nie możemy postawić rozpoznania polidypsji psychogennej. W leczeniu niezwykle istotną rolę przypisuje się wyeliminowaniu sytuacji stresowych i budzących niepokój chorego. Dobre efekty przynosi także pomoc psychologiczna.

     

    Inne przyczyny nadmiernego pragnienia

     

    Do innych, rzadziej spotykanych przyczyn polidypsji zaliczyć należy hiperkalcemię. Jest ona stanem, w którym stężenie wapnia zjonizowanego w organizmie przekracza 1,3 mmol/l, a stężenie wapnia w surowicy wynosi ponad 2,7 mmol/l. Istnieje bardzo wiele stanów chorobowych prowadzących do rozwoju hiperkalcemii.

    Do tych o największym znaczeniu klinicznym zaliczamy:

    • choroby nowotworowe (oraz przerzuty nowotworów złośliwych do kości),
    • zaburzenia gospodarki hormonalnej (pierwotna nadczynność przytarczyc, nadczynność tarczycy, niedoczynność kory nadnerczy),
    • przedawkowanie witaminy A i D,
    • przyjmowanie niektórych leków (diuretyki tiazydowe, tamoksyfen).

    Objawy hiperkalcemii nie są zbyt charakterystyczne. Zaliczamy do nich, poza polidypsją, takie objawy jak: brak apetytu, nudności, wielomocz, chudnięcie, zaparcia, zmiany w zapisie EKG, osłabienie, senność. Leczenie hiperkalcemii w dużej mierze zależy od przyczyny, która ją wywołała.

    Autor: lek. Paweł Stacha
    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Wielomocz (poliuria)
    Znaleziono: 5 wyników

    Powiązane filmy

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.