zarejestruj się zaloguj się

Menopauza – w jakim wieku pojawiają się pierwsze objawy? Dlaczego menopauza pojawia się za wcześnie?

Tekst: lek. Agnieszka Żalińska
Dodane: 06. września, 2016

Moment wystąpienia pierwszych objawów menopauzy jest kwestią indywidualną, jednak orientacyjny wiek, szacowany na podstawie badań, wynosi 47 lat. Coraz częstszym problemem jest przedwczesna menopauza, która może wystąpić nawet po 30. roku życia. Zbyt wczesne pojawienie się menopauzy bywa uwarunkowane genetycznie, jednak duże znaczenie ma codzienna dieta, stosowane używki czy ekspozycja na stres.

SPIS TREŚCI:

    Menopauza – w jakim wieku się rozpoczyna?

     

    Terminem menopauza określa się ostatnie krwawienie miesięczne, co jest naturalną konsekwencją stopniowej utraty pęcherzyków jajnikowych, której szczyt przypada na 38. rok życia. Z badań epidemiologicznych wynika, iż pierwsze objawy menopauzy pojawiają się w wieku 47 lat. Większość kobiet zgłasza objawy prodromalne, czyli takie, które poprzedzają czas menopauzy. Najbardziej znamienne są uderzenia gorąca.

    Czy to już menopauza, można potwierdzić przy pomocy badań hormonalnych. Te wykonywane są na zlecenie lekarza. Posłużyć może do tego także test na menopauzę. Wszystkie zmiany zachodzące w okresie, który zapowiada pojawienie się przekwitania, mają swoje odzwierciedlenie w profilu hormonalnym.

    W wynikach badań widoczne jest podwyższone lub wysokie FSH (hormon folikulotropowy), wzrasta także stężenie LH (hormonu luteotropowego). Stwierdza się z kolei znaczne obniżenie stężenia estrogenów i progesteronu.

    Menopauza jest kwestią indywidualną, dlatego zarówno obraz kliniczny, jak i wiek, w którym pojawiają się pierwsze objawy klimakterium, jest różny.

     

    Jak rozpoznać menopauzę po objawach?

     

    Co zalicza się do typowych objawów, które potwierdzają, że to już jest menopauza?

    • Zaburzenia cyklu menstruacyjnego – dysregulacja w zakresie długości cyklu menstruacyjnego, początkowo skracanie czasu pomiędzy kolejnymi krwawieniami, a ostatecznie znaczne wydłużenie tego okresu, z całkowitym zanikiem miesiączek w ostatniej fazie.
    • Zaburzenia naczynioruchowe, z których najbardziej kluczowym są częste uderzenia gorąca. Jest to uczucie pojawiające się nagle i dotyczy tylko okolicy głowy i szyi. Ponadto w okresie poprzedzającym menopauzę mogą pojawiać się przejściowe zaburzenia snu, utrudniające wypoczynek nocny i powodujące permanentne zmęczenie i rozdrażnienie w ciągu dnia. Niektóre panie mogą odczuwać szybsze bicie serca.
    • Zaburzenia w obrębie układu moczowo-płciowego – przede wszystkim obniżone libido, które jest konsekwencją nadmiernej suchości pochwy. Problemy uroginekologiczne, takie jak nietrzymanie moczu lub częste infekcje dróg moczowych, wynikają z wiotczenia tkanek w obrębie miednicy (obniżone stężenie estrogenów).
    • Zmiany zachowania – poczucie lęku, płaczliwość, drażliwość.
    • Długotrwałe skutki zmniejszonego stężenia estrogenów – osteoporoza, przemodelowanie ściany naczyń krwionośnych, co zwiększa ryzyko ujawnienia się chorób układu krążenia. Częściej niż w populacji ogólnej w wieku okołomenopauzalnym pojawiają się zmiany otępienne, na czele z chorobą Alzheimera.

     

    Jakie są przyczyny wcześniejszej menopauzy?

     

    O tym, że menopauza występuje za wcześnie, nawet po 30. roku życia, decyduje szereg czynników. Część z nich jest modyfikowalna. Oznacza to, że kobieta ma wpływ na nie, np. poprzez zmianę stylu życia.

    • Czynniki genetyczne – podobny wiek pierwszych objawów menopauzy w przypadku matki i córki. Wcześniejsza menopauza dotyczy ponadto kobiet chorujących na zespół Turnera, u którego podłoża leży genetycznie uwarunkowany brak jednego z chromosomów płciowych. Gonady już od urodzenia są pozbawione pęcherzyków jajnikowych.
    • Czynniki odżywcze – dieta bogata w produkty roślinne z ograniczeniem mięsa.
    • Czynniki środowiskowe – kobiety mieszkające wysoko w górach zauważają objawy menopauzy we wcześniejszym wieku niż ich rówieśniczki zamieszkujące tereny nizinne.
    • Czynniki endokrynologiczne – w tym usunięcie jajników w wywiadzie, co znacznie obniża wiek, w którym dochodzi do wyczerpania pęcherzyków jajnikowych.

    Ponadto zdecydowanie przedwczesna menopauza pojawia się u kobiet objętych leczeniem endokrynologicznym, takim jak podaż leków obniżających stężenie estrogenów. Duże znaczenie mają choroby ogólnoustrojowe, w tym cukrzyca czy choroby zaburzające funkcjonowanie układu immunologicznego (toczeń, miastenia, choroba Hashimoto czy cukrzyca insulinozależna).

     

    Zbyt wczesna menopauza po operacji

     

    Menopauza jatrogenna, inaczej menopauza sztuczna spowodowana jest niektórymi interwencjami lekarskimi, przeprowadzanymi niejednokrotnie w celu ratowania życia kobiety. Są to nie tylko skomplikowane operacje, ale także podaż niektórych leków.

    Z uwagi na wzrost zachorowania na różnego rodzaju nowotwory i przymusową radioterapię czy chemioterapię, w wielu przypadkach dochodzi do uszkodzenia jajników i niemalże całkowitego wyczerpania rezerwy jajnikowej.

    Ponieważ wiek zachorowania na choroby nowotworowe obniża się, wielu kobietom przed wprowadzeniem radykalnej terapii proponuje się zamrożenie komórek jajowych, żeby po zakończeniu terapii umożliwić zajście w ciążę.

    Aby ocenić rezerwę jajnikową, oznacza się stężenie hormonu AMH, który pozwala oszacować względny czas reprodukcyjny danej pacjentki. Można zatem wywnioskować, w jakim wieku pojawią się pierwsze objawy menopauzy.

    Hormon ten oznaczany jest z pobranej krwi żylnej w dowolnym dniu cyklu menstruacyjnego. Sam hormon AMH nie ma tak naprawdę znaczenia diagnostycznego. Potrzebne jest ponadto oznaczenie LH, FSH, które będą podwyższone, w opozycji do obniżonego stężenia estrogenów i progesteronu.

     

    Co przyspiesza menopauzę?

     

    Wielu czynników, które obniżają wiek pojawienia się pierwszych objawów menopauzy, nie można wyeliminować, gdyż są od nas niezależne. Zaliczają się do nich chociażby choroby autoimmunologiczne czy czynniki genetyczne. Są jednak czynniki środowiskowe i społeczne, których eliminacja opóźnia pojawienie się pierwszych objawów menopauzy. Są to:

    • nikotynizm – udowodniono, iż nikotyna zmniejsza stężenie estrogenów, co zwiększa nasilenie podstawowych objawów menopauzy,
    • permanentny stres i brak odpowiednich technik relaksacyjnych,
    • brak potomstwa – podczas ciąży nie obserwuje się wzrostu pęcherzyków i ich owulacji, mówimy wówczas o przejściowej hibernacji.

     

    Czy można opóźnić menopauzę?

     

    Wydaje się, że można nieznacznie opóźnić czas pojawienia się menopauzy. Modyfikacja niektórych zachowań ma znaczenie, ale niestety nie udowodniono skutecznej ingerencji chociażby w genetykę.

    Zachowania, które należy wdrożyć to:

    • redukcja stresu – duże znaczenie mają odpowiednie techniki relaksacji, które są odpowiedzialne za cykliczny wyrzut endorfin czy dopaminy; przekłada się to na dobry nastrój, a w kontekście długofalowych rezultatów, wiąże się z lepszym zdrowiem psychofizycznym;
    • zbilansowana dieta – bogata w soję, która zawiera naturalne fitoestrogeny, siemię lniane, orzechy, zielone i żółte warzywa. Należy na stałe wyeliminować produkty wysokoprzetworzone, z białej mąki czy słodycze, które odpowiadają za wahania poziomu glikemii;
    • rezygnacja z używek – papierosy i alkohol przyspieszają wystąpienie pierwszych objawów menopauzy;
    • umiarkowana aktywność fizyczna.

     

    Leki na menopauzę

     

    HTZ, czyli hormonalna terapia zastępcza, ma swoich zwolenników i przeciwników. Ma ona na celu uzupełnienie brakujących hormonów albo podwyższenie stężenia tych, których niedobór występuje w organizmie. Dzięki temu nie tyle opóźnia się wiek pojawienia się pierwszych objawów menopauzy, co dochodzi do złagodzenia najczęstszych dolegliwości.

    Podobny efekt można uzyskać włączając do diety produkty bogate w estrogeny pochodzenia roślinnego, np. soję. Wydaje się, że doustna antykoncepcja oparta na dwuskładnikowej tabletce może opóźnić pojawienie się menopauzy. Jej działanie skoncentrowane jest na zahamowaniu owulacji.

    Autor: lek. Agnieszka Żalińska

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.