zarejestruj się zaloguj się

Insulina – co to jest?

Tekst: lek. Marek Dryżałowski
Insulina – co to jest?
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 14. października, 2014

Insulina jest hormonem produkowanym przez trzustkę każdego zdrowego człowieka. Zaburzenia jej ilości i funkcji stanowią również podłoże jednej z najpowszechniejszych chorób cywilizacyjnych – cukrzycy. Z tego względu warto przyjrzeć się nieco bliżej tej substancji i jej wpływowi na organizm.

SPIS TREŚCI:

    Czym jest insulina?

     

    Insulina, z punktu widzenia biochemii, jest substancją białkową, która w organizmie pełni funkcję hormonu. Hormony można najprościej zdefiniować jako cząsteczki przekaźnikowe – regulują one czynności fizjologiczne i wraz z układem nerwowym stale kontrolują skomplikowaną „aparaturę“ ludzkiego ciała.

    Funkcja insuliny związana jest z energetyką – ma ona wpływ na przyswajanie składników odżywczych, ich metabolizm oraz wbudowywanie w tkanki organizmu.

     

    Funkcje insuliny

     

    Jak większość cząsteczek sygnałowych żywego ustroju, insulina posiada wiele funkcji i wpływa na znaczną liczbę procesów biochemicznych.

    Podstawowym zadaniem, jakie musi spełnić ten hormon, jest regulacja poziomu cukru we krwi (czyli tzw. glikemii). Insulina pełni rolę „klucza“, który „wpuszcza“ cząsteczki glukozy do komórek – głównie tłuszczowych oraz mięśniowych. Ponadto, insulina sprawia, że organizm intensywniej spala cukier, a także magazynuje znaczną jego część w postaci glikogenu wątrobowego.

    Pula glukozy, która wnika do komórek tłuszczowych, zostaje przekształcona w zapasy tłuszczu – dlatego insulina tak silnie wpływa na masę ciała. Poza tym, hormon sprawia, że do mięśni napływa duża ilość aminokwasów i nasila się synteza białek.

    Poza powyższymi, insulina posiada jeszcze szereg dodatkowych efektów działania – np. nasila apetyt i uczucie głodu, a także wpływa znacznie na dystrybucję potasu w naszym organizmie. Ogólnie rzecz biorąc, jej wpływ jest tak ważny, że całkowite pozbawienie organizmu insuliny doprowadza nieuchronnie do śmierci. Dlatego w przypadku cukrzycy, konieczne jest intensywne leczenie, włącznie z podawaniem hormonu w postaci zastrzyków.

     

    Insulina a różne typy cukrzycy

     

    Wyróżnia się dwa podstawowe typy cukrzycy (typ 1 i 2), a także wiele innych, mniej powszechnych odmian (np. cukrzyca ciężarnych lub typy związane z określonymi zaburzeniami hormonalnymi). Dla utrzymania przejrzystości, w dalszej części artykułu nacisk będzie postawiony wyłącznie na dwie podstawowe odmiany choroby, z pominięciem pozostałych:

    • Cukrzyca typu 1– jest rzadsza, choruje na nią ok. 18 osób na każde sto tysięcy. Jej przyczyny nie są do końca wyjaśnione, ale ma ona podłoże genetyczne. Aktualnie uważa się, że u jej źródła leży nieprawidłowa odpowiedź układu odpornościowego chorego na własne tkanki, co prowadzi do zniszczenia komórek trzustki odpowiedzialnych za produkcję insuliny. Dlatego w typie 1 mamy do czynienia z bezwzględnym niedoborem hormonu – tzn. organizm praktycznie nie posiada go w ogóle, albo w bardzo niskim stężeniu;
    • Cukrzyca typu 2 – jest najczęstszą formą cukrzycy, szacuje się, że na tę przypadłość choruje 8,5% populacji europejskiej, czyli ok. 55 milionów osób. Tutaj także można zaobserwować pewne skłonności genetyczne, ale w większości przypadków przyczyną choroby są nieprawidłowa dieta i niska aktywność fizyczna, które wspólnie prowadzą do otyłości.

    Otyłość ma tak duży związek z rozwojem cukrzycy typu 2, gdyż tkanka tłuszczowa wydziela bardzo dużą ilość substancji o charakterze hormonów – a im jest jej więcej, tym znaczniejsze stężenia osiągają jej produkty.

    Przekaźniki wytwarzane w tkance tłuszczowej mają szkodliwe działanie – podnoszą poziom cukru we krwi, a także blokują odpowiedź komórek na insulinę. Prowadzi to do wzrostu glikemii – na co organizm początkowo reaguje intensywniejszą produkcją insuliny i podniesieniem jej stężenia.

    Niestety, jak napisano powyżej – insulina pobudza wzrost tkanki tłuszczowej, dlatego im jej więcej, tym bardziej nasila się mechanizm „błędnego koła“. Przez okres miesięcy i lat, ilości insuliny stają się coraz większe i większe – a to sprawia, że trzustka pracuje w stanie nieustającego obciążenia.

    W końcu, narząd nie wytrzymuje i jego wydolność spada – organizm nie jest już w stanie przeciwdziałać szkodliwemu wpływowi tkanki tłuszczowej i poziom cukru we krwi stopniowo wzrasta. Gdy podniesie się on powyżej określonego poziomu – mówimy o cukrzycy typu 2.

     

    Insulina w terapii cukrzycy

     

    Insulina została skutecznie wyizolowana i zastosowana w roku 1922 – i od tego czasu insulina stanowi jedyną skuteczną formę leczenia u osób z cukrzycą typu 1 oraz zaawansowaną cukrzycą typu 2. Podaje się ją nadal w formie zastrzyków, choć współczesne możliwości terapeutyczne znacznie przewyższają początkowe.

    Aby dostosować stężenie leku do zmieniających się potrzeb pacjenta w ciągu doby, cząsteczka insuliny została zmodyfikowana i „obrobiona“, dzięki czemu powstały jej odmiany o różnym czasie działania:

    • analogi szybko działające,
    • insuliny krótko działające,
    • insuliny o pośrednim czasie działania,
    • analogi długo działające.

    Zastosowanie kombinacji dwóch lub trzech różnych preparatów zazwyczaj pozwala uzyskać dobre wyrównanie glikemii.

    Stosunkowo nową metodą terapii jest także zastosowanie tzw. osobistej pompy insulinowej – czyli urządzenia, które podaje mikroskopijne i ściśle regulowane porcje hormonu przy pomocy stałego wkłucia. Ta forma terapii jest wskazana przede wszystkim dla osób z silnie rozchwianymi poziomami cukru, które nie poddają się konwencjonalnej terapii.

    Osoby z cukrzycą mogą obecnie prowadzić aktywne i długie życie – dzięki prawidłowo prowadzonej terapii. Sukces zależy przede wszystkim od samokontroli i uzyskania wiedzy na temat własnego organizmu i radzenia sobie, gdy poziomy cukru ulegają zbytniemu odchyleniu od normy.

    Autor: lek. Marek Dryżałowski
    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Hiperglikemia
    Znaleziono: 1 wyników

    Powiązane filmy

    Znaleziono: 1 wyników
    Wyświetlaj: 10 20 wyników

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.