zarejestruj się zaloguj się

Hiperglikemia a cukrzyca

Tekst: mgr Marta Natkańska
Hiperglikemia a cukrzyca
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 08. lipca, 2013

Hiperglikemia to zwiększone stężenie glukozy we krwi. Stan ten nie jest jednostką chorobową, lecz objawem odzwierciedlającym zaburzenie utrzymania prawidłowego poziomu glukozy. Utrzymująca się długotrwale hiperglikemia prowadzi do rozwoju cukrzycy.

mgr Marta Natkańska
AUTOR
mgr Marta Natkańska specjalista zdrowia publicznego
SPIS TREŚCI:

    Co to jest hiperglikemia?

     

    Hiperglikemia to zwiększone stężenie glukozy we krwi. Stan ten nie jest jednostką chorobową, lecz objawem odzwierciedlającym zaburzenie utrzymania prawidłowego poziomu glukozy. Podwyższone stężenie tego cukru występujące jednorazowo może być niezauważone. Utrzymująca się długotrwale hiperglikemia prowadzi do rozwoju cukrzycy – choroby metabolicznej wymagającej diagnostyki i ciągłego leczenia. Warto zatem być świadomym, że hiperglikemia może prowadzić do wystąpienia wielu groźnych zaburzeń, zarówno występujących w sposób nagły, jak i będących efektem powolnych, przewlekłych procesów.

     

    Jakie są przyczyny hiperglikemii?

     

    Hiperglikemia, czyli podwyższony poziom glukozy we krwi, najczęściej występuje u osób z cukrzycą. Standardowo u zdrowych osób stężenie glukozy we krwi utrzymywane jest na prawidłowym poziomie dzięki insulinie. Gdy dochodzi do wzrostu poziomu glukozy we krwi (np. w efekcie trawienia pokarmów), ilość jej cząsteczek w krwiobiegu jest kontrolowana przez wydzielanie odpowiednich ilości insuliny z komórek beta wysp trzustkowych.

    To właśnie dzięki obecności insuliny glukoza krążąca we krwi przedostaje się do wnętrza komórek, będąc dla nich źródłem energii. Nadmiar glukozy jest magazynowany w wątrobie i mięśniach w postaci glikogenu. Jednocześnie wraz ze wzrostem zużycia cząsteczek glukozy maleje jej stężenie we krwi. Wpływa to zwrotnie na zmniejszenie wydzielania insuliny przez komórki trzustki. Jest to naturalny mechanizm kontrolujący poziom glukozy we krwi. U osób z cukrzycą proces ten ulega zaburzeniu. Powodem mogą być:

    • w przypadku cukrzycy typu 1niedobór insuliny,
    • w przypadku cukrzycy typu 2 – znaczna insulinooporność tkanek, wydzielanie zbyt małej ilości insuliny w stosunku do aktualnego poziomu glikemii lub opóźnione wydzielanie insuliny w stosunku do spożytego posiłku.

    Z punktu widzenia praktycznego jako czynniki wywołujące hiperglikemię u osób z cukrzycą wymienia się:

    • wstrzyknięcie zbyt małej dawki insuliny lub połknięcie zbyt małej dawki doustnych leków obniżających glikemię,
    • wybór niewłaściwego miejsca do wstrzyknięcia insuliny lub podanie preparatu po upływie jego daty ważności,
    • nieprzestrzeganie zaleceń żywieniowych (posiłek obfitujący w węglowodany),
    • zbyt małą aktywność fizyczna,
    • rozwijającą się infekcję, uraz czy zabieg operacyjny,
    • stres,
    • przyjęcie niektórych leków, np. syropu przeciwkaszlowego, tabletek do ssania,
    • wybrane choroby tarczycy, nadnerczy i przysadki mózgowej.

     

    Jakie są objawy hiperglikemii?

     

    Hiperglikemia występująca incydentalnie lub trwająca krótko zwykle przebiega bezobjawowo, jest niezauważalna dla pacjenta. Utrzymujące się podwyższone stężenie glukozy we krwi, nawet nieznacznie ponad normę, lecz trwające długo, prowadzi do wielu niekorzystnych powikłań.

    Do niepokojących objawów zalicza się:

    • zwiększone pragnienie (polidypsja),
    • wzmożony apetyt,
    • częste oddawanie dużych ilości moczu (poliuria),
    • zaburzenia widzenia,
    • nadmierne zmęczenie, senność,
    • uczucie suchości w ustach,
    • suchość skóry, nadmierne swędzenie skóry,
    • częste infekcje, trudno gojące się rany.

    W badaniach laboratoryjnych stwierdza się wówczas oczywiście podwyższone stężenie glukozy we krwi ponad normę. Istotne znaczenie diagnostyczne w ocenie przewlekłości hiperglikemii ma test HbA1c. Jest to badanie poziomu hemoglobiny glikowanej (jednej z jej frakcji powstałych w wyniku przemian po połączeniu się z cząsteczką glukozy), niezwykle przydatne do oceny poziomu glukozy we krwi w ciągu ostatnich 120 dni przed wykonaniem testu (czyli w czasie trwania życia erytrocytu). Stężenie hemoglobiny glikowanej w teście HbA1c nie powinno być większe niż 7%.

    Wartości podwyższone wskazują jednoznacznie na długotrwałą hiperglikemię i nieprawidłową terapię cukrzycy. Istnieje także ich silne powiązanie ze zwiększonym ryzykiem rozwoju powikłań cukrzycy, czyli uszkodzenia naczyń krwionośnych, zarówno drobnych (tzw. mikroangiopatii – uszkodzenia naczyń w skórze, siatkówce – retinopatii czy w nerkach – nefropatii), jak i naczyń o większym świetle (tzw. makroangipatii, czyli miażdżycy tętnic mózgu, serca i kończyn dolnych), a także z rozwojem tzw. neuropatii – uszkodzenia ośrodkowego układu nerwowego, obwodowego i autonomicznego.

     

    Jak się leczy hiperglikemię?

     

    Głównym celem terapii hiperglikemii jest dążenie do zmniejszenia stężenia glukozy we krwi do wartości jak najbardziej zbliżonych do prawidłowych. Przede wszystkim należy ustalić, czy podwyższony poziom glukozy to zjawisko stałe, występujące przez dłuższy czas, czy jest to tylko jednorazowy incydent. Należy przeprowadzić pełną diagnostykę w kierunku wykluczenia cukrzycy, a w przypadku osób z już rozpoznaną cukrzycą dokonać weryfikacji prowadzonej terapii. Należy pamiętać, że hiperglikemia może prowadzić do niekorzystnych powikłań, zarówno ostrych, jak i przewlekłych.

    Jednym z nich jest kwasica ketonowa, rozwijająca się u osób z cukrzycą (głównie typu 1), która wiąże się nie tylko z wysokim poziomem glukozy we krwi, ale także ze wzrostem rozpadu tłuszczów i produkcją ciał ketonowych. Jest to stan bezpośredniego zagrożenia życia, wymagający udzielenia fachowej pomocy medycznej. W przypadku długo trwającej hiperglikemii, pojawiającej się w trakcie terapii cukrzycy należy w porozumieniu z lekarzem przede wszystkim zmodyfikować zarówno dietę chorego i stopień jego aktywności fizycznej, jak i rozważyć zmianę dawki lub preparatu stosowanej insuliny czy doustnych leków hipoglikemizujących.

    Autor: mgr Marta Natkańska
    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Wahania poziomu cukru we krwi
    Znaleziono: 1 wyników

    Powiązane filmy

    Znaleziono: 1 wyników
    Wyświetlaj: 10 20 wyników

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.