zarejestruj się zaloguj się

Guz chromochłonny nadnerczy

Tekst: lek. Marta Wódka
Dodane: 27. stycznia, 2014

Guz chromochłonny nadnercza to zmiana o charakterze nowotworu, zazwyczaj łagodnego, który lokalizuje się w w rdzeniu nadnercza. Guz najczęściej zbudowany jest z komórek chromochłonnych i wówczas wydziela nadmierne ilości amin katecholowych (adrenaliny, noradrenaliny), co jest bezpośrednią przyczyną objawów. Guz chromochłonny jest przyczyną wtórnego nadciśnienia tętniczego.

lek. Marta  Wódka
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Czym jest guz chromochłonny?

     

    Guz chromochłonny (pheochromocytoma) jest to nowotwór nadnerczy, zbudowany z komórek chromochłonnych. Objawy charakterystyczne dla tego typu zmian są następstwem zwiększonej produkcji i uwalniania do krwi nadmiernej ilości katecholamin. Do amin katecholowych zalicza się: adrenalinę, noradrenalinę i dopaminę. Katecholaminy to związki chemiczne uwalniane przez nadnercza pod wpływem stresu lub strachu. Uwolnienie katecholamin powoduje aktywację układu współczulngo organizmu wraz ze wszystkimi konsekwencjami – przyspieszeniem pracy serca, wzrostem ciśnienia, nadmiernym poceniem, blednięciem powłok skórnych.

    Guz chromochłonny nadnerczy dotyczy 0,1% chorych z nadciśnieniem tętniczym.  Występuje najczęściej między 4 a 5 dekadą życia, ale zdarza się również w pozostałych grupach wiekowych. Pheochromocytoma rozwija się z komórek chromochłonnych, w 90% w obrębie jednego nadnercza, rzadziej w dwóch. Rzadko tego typu nowotwory mogą lokalizować się w innych miejscach, np. w okolicy nerek, wątroby, gruczołu krokowego i innych. W ok 10% jest to guz złośliwy. Guz chromochłonny może występować zarówno sporadycznie jak i rodzinnie, a także w chodzić w skład zespołów mnogich nowotworów układu endokrynnego (m.in. tzw. zespołów MEN2A i MEN2B).

     

    Objawy guza chromochłonnego

     

    Objawy guza chromochłonnego nadnerczy zależą od wzajemnego stosunku produkowanych patologicznie adrenaliny i noradrenaliny. Na różnorodność objawów wpływają także inne związki chemiczne, takie jak np. hormony – wazopresyna czy somatostatyna, które również mogą być produkowane przez guz, tyle że w mniejszych ilościach. Guz chromochłonny jest jedną z przyczyn wtórnego nadciśnienia tętniczego (szacuje się, że u kilku procent pacjentów z rozpoznanym guzem, objaw pod postacią zwyżek ciśnienia tętniczego nie występuje).

    Najbardziej charakterystyczną cechą objawów pheochromocytoma jest ich napadowy charakter, zmienność nasilenia i nawrotowość. Typowe jest również występowanie objawów pod wpływem czynników wyzwalających, takich jak:

    • stres,
    • alkohol,
    • wysiłek fizyczny,
    • gorączka,
    • obfity posiłek,
    • uciśnięcie brzucha,
    • niektóre leki (między innymi fenylefryna, efedryna, glikokortykosteroidy, metoklopramid, amfetamina, leki przeciwdepresyjne).

    Guz chromochłonny nadnercza może przebiegać bezobjawowo.

    Objawy najczęściej zgłaszane przez pacjentów:

    • napadowe skoki ciśnienia tętniczego, często osiągające wysokie wartości i słabo reagujące na standardowe leczenie hipotensyjne,
    • bóle głowy,
    • kołatania serca(uczucie nierównego bicia serca),
    • nadmierne pocenie się i bladość skóry,
    • drżenie mięśniowe,
    • uczucie niepokoju,
    • nagłe spadki ciśnienia tętniczego występujące po pionizacji postawy (hipotensja ortostatyczna).

    Objawy nietypowe, związane ze stymulacja układu współczulnego, dotyczą również innych układów, m.in. układu sercowo naczyniowego (ból, dyskomfort w klatce piersiowej) czy układu pokarmowego (nudności, wymioty, bóle brzucha, zaparcia). Jeżeli guz chromochłonny wystąpi u kobiety w ciąży, może doprowadzić do poronienia. Pęknięcie guza i krwawienie do jamy brzusznej może wywołać objawy wstrząsu oraz tak zwanego „ostrego brzucha”. Bardzo groźnym powikłaniem pheochromocytoma, stanowiącym bezpośrednie zagrożenie dla życia pacjenta są dramatyczne skoki ciśnienia tętniczego, do których dochodzi podczas operacji w znieczuleniu ogólnym.

     

    Diagnostyka i badania

     

    W przypadku współwystępowania nadciśnienia z opisanymi wyżej objawami charakterystycznymi guza, zwłaszcza gdy występują one napadowo, należy niezwłocznie zwrócić się do lekarza pierwszego kontaktu, który zleci niezbędne badania mające na celu znalezienie ich przyczyny:

    • badania laboratoryjne (wykrywające obecność metabolitów katecholamin w moczu i surowicy),
    • badania obrazowe (TK, MR, USG – wykrywające lokalizacje guza),
    • badania genetyczne (w przypadku rodzinnego występowania choroby),
    • badanie histopatologiczne (badanie potrzebne do potwierdzenia rozpoznania oraz określenia stopnia złośliwości guza).

     

    Leczenie

     

    Podstawową metoda leczenia guza chromochłonnego nadnerczy jest jego usunięcie operacyjne. Obecnie metodą z wyboru jest laparoskopia, ale wykonywane są również zabiegi metodą klasyczną (otwarcie jamy brzusznej). Operacje pheochromocytoma są trudne i wymagają szczególnego przygotowania pacjenta. Przed zabiegiem chorym podawane są leki zapobiegające śmiertelnym skokom ciśnienia. Podaje się alfa- i beta-blokery, których zadaniem jest wyrównanie ciśnienia tętniczego. Leki te oddziałują na mięśniówkę naczyń krwionośnych i mięsień serca przez co zmniejszają ciśnienie tętnicze. Ważne jest także wyrównanie gospodarki wodno-elektrolitowej.

    Po operacji jeszcze przez kilka lat prowadzona jest u pacjenta ścisła kontrola ciśnienia tętniczego oraz badania sprawdzające obecność katecholamin w moczu i surowicy krwi. W 70% przypadków operacja powoduje ustąpienie objawów klinicznych i normalizację ciśnienia tętniczego. Brak poprawy po zabiegu związany jest zazwyczaj z czynnikami niekorzystnymi rokowniczo, takimi jak rodzinne występowanie guza czy lokalizacja pozanadnerczowa.

    W przypadku rodzinnego występowania choroby istotna rolę odgrywają badania genetyczne członków rodziny oraz laboratoryjne testy przesiewowe wykrywające metabolity katecholamin w moczu lub krwi.

    Autor: lek. Marta Wódka
    Znaleziono: 2 wyników

    Powiązane filmy

    Znaleziono: 2 wyników
    Wyświetlaj: 10 20 wyników

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.