zarejestruj się zaloguj się

Toczeń rumieniowaty skórny

Tekst: lek. Mateusz Spałek
Dodane: 02. czerwca, 2015

Toczeń rumieniowaty skórny to to choroba autoimmunologiczna skóry, której cechą jest nadwrażliwość na światło. Skórne zmiany w przebiegu tocznia mają zazwyczaj postać wykwitów, plamek i grudek na skórze. Leczenie tocznia skórnego jest podobne bez względu na jego rodzaj i polega na stosowaniu środków działających miejscowo – kremów maści, leków immunosupresyjnych i sterydów.

lek. Mateusz Spałek
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Czym jest toczeń rumieniowaty skórny?

     

    Toczeń rumieniowaty to choroba autoimmunologiczna. Toczeń rumieniowaty może występować w postaci układowej i skórnej. W toczniu rumieniowatym skórnym nie stwierdza się zmian narządowych.

    Wyróżnia się kilka typów tej choroby, jednak wszystkie wiąże ze sobą jedna cecha - nadwrażliwość na światło.

    Mówiąc toczeń rumieniowaty skórny, de facto ma się na myśli jedną z wielu chorób o podobnej przyczynie:

    • ostry toczeń skórny:
      • postać ograniczona,
      • postać uogólniona,
    • podostry toczeń skórny:
      • postać obrączkowata,
      • postać grudkowo-złuszczająca (łuszczycopodobna),
    • przewlekły toczeń skórny:
      • krążkowy toczeń skórny,
      • toczniowe zapalenie tkanki podskórnej,
    • przerywany toczeń skórny:
      • postać odmrozinowa,
      • postać obrzękowa.

     

    Diagnostyka i leczenie

     

    Objawy mogą być bardzo podobne, także do postawienia właściwego rozpoznania niezbędne jest dokładne badanie dermatologiczne oraz wykonanie dodatkowych testów, takich jak:

    • oznaczenie poziomu przeciwciał typowych dla tocznia i innych chorób autoimmunologicznych,
    • badanie histopatologiczne fragmentu skóry po pobraniu próbki,
    • testy immunofluorescencyjne uwidaczniające złogi typowe dla tocznia.

    Postacie tocznia rumieniowatego skórnego leczone są w dość podobnym schemacie. Lekarze najczęściej zalecają stosowanie leków działających miejscowo w postaci kremów, maści, płynów. Najczęściej ordynuje się leki przeciwmalaryczne (np. chlorochina), immunosupresyjne (hamujące nadmierną aktywność układu odpornościowego), a w wyjątkowych przypadkach małe dawki doustnych glikokortykosteroidów (obarczone ryzykiem powikłań).

     

    Ostry toczeń rumieniowaty skórny

     

    Jest to schorzenie najczęściej współistniejące z toczniem rumieniowatym układowym. Zwykle traktuje się ją jako manifestację skórną choroby układowej. Typowo pojawia się w dwóch formach:

    • Częstszej – ograniczonego ostrego tocznia rumieniowatego skórnego (ACLE). Objawia się jako rumieniowata wysypka na twarzy, która przybiera ostro odgraniczone brzegi kojarzące się z konturami motyla. Pojawia się on u około ½ pacjentów z toczniem rumieniowatym układowym. Wystąpienie ograniczonego ostrego tocznia rumieniowatego skórnego może na kilka miesięcy lub nawet lat wyprzedzić ujawnienie się groźniejszego tocznia rumieniowatego układowego. Innymi objawami mogącymi świadczyć o ACLE jest uczucie ciepła w obrębie zajętej skóry, niewielki obrzęk dający wygląd „skórki od pomarańczy” oraz nasilenie objawów pod wpływem alkoholu (zawiera go wiele kosmetyków).
    • Rzadziej – uogólnionego ostrego tocznia rumieniowatego skórnego. Objawia się on jako rumieniowata plamkowo-grudkowa wysypka zajmująca skórę narażoną na działanie promieni słonecznych. Typowymi lokalizacjami są ramiona i dłonie. Czasami choroba może prowadzić do powstawania zmian pęcherzowych, a w najcięższych przypadkach do rozwinięcia bardzo groźnego zespołu toksycznej nekrolizy naskórka.

     

    Podostry toczeń rumieniowaty skórny

     

    Podostra postać skórna tocznia rumieniowatego (SCLE) może występować samodzielnie lub być związana z toczniem rumieniowatym układowym. Samodzielny toczeń rumieniowaty skóry nie zajmuje narządów wewnętrznych, a jedynie skórę. Typową cechą jest nadwrażliwość na światło. Chorobę u osób predysponowanych mogą także wywołać urazy mechaniczne i niektóre grupy leków.

    W trakcie choroby dochodzi do pojawienia się wykwitów skórnych w miejscach narażonych na działanie światła (odsłoniętych). Toczeń rumieniowaty skórny może także zajmować błony śluzowe prowadząc do pojawienia się nadżerek.

    Wyróżnia się dwa podtypy tocznia rumieniowatego skórnego:

    • postać obrączkową (pojawiają się mnogie ogniska rumieniowo-obrzękowe z typowym przejaśnieniem w środku zmiany – stąd wygląd przypominający obrączkę, w bardziej zaawansowanych postaciach choroby może dojść do produkcji przez zmiany wysięku surowiczego z ogniskami martwicy w obrębie zajętych tkanek);
    • postać łuszczycopodobną (swoim wyglądem przypomina łuszczycę o słabym nasileniu).

     

    Przewlekły toczeń rumieniowaty skórny

     

    • Krążkowy toczeń skórny to jeden z rodzajów przewlekłego tocznia rumieniowatego skórnego. Rozwija się on u 25% pacjentów z chorobą układową, ale może być także chorobą samodzielną lub zwiastować pojawienie się tocznia rumieniowatego układowego. Obecność zarówno krążkowego tocznia skórnego, jak i tocznia rumieniowatego układowego zmniejsza ryzyko na rozwinięcie tocznia o ciężkim przebiegu. Choroba objawia się występowaniem wykwitów o typie obwodowo rozprzestrzeniających się zmian rumieniowatych z towarzyszącym obrzękiem, które zlewają się w blaszki. W środkowej części zmiany najczęściej pojawiają się zaniki skórne lub blizny. Charakterystyczne jest nadmierne rogowacenie (hiperkeratoza) w obrębie mieszków włosowych. Zmiany lokalizują się głównie na skórze narażonej na światło słoneczne – twarzy, małżowinach usznych oraz skórze głowy (niestety doprowadzając do trwałego łysienia).
    • Toczniowe zapalenie tkanki podskórnej to kolejny rodzaj przewlekłego tocznia rumieniowatego skórnego. Objawia się w postaci delikatnych guzkowatych zmian z lub bez pokrywających ich zmian skórnych. Guzki mogą być bolesne. Składają się z komórek o charakterze zapalnym. Pojawiają się na skórze głowy, twarzy, ramion, klatki piersiowej, pleców, bioder i pośladków. Zwykle ustępują samoistnie, ale czasami pozostawiają po sobie zagłębienie. Rzadko kiedy dochodzi do rozwoju owrzodzeń.

     

    Przerywany toczeń rumieniowaty skórny

     

    • Toczeń odmrożeniowy pojawiają się jako zmiany skórne wyglądające jak dobrze odgraniczone, płaskie guzki o sinoczerwonym zabarwieniu. Chorobie towarzyszy zwykle sinica skóry oraz przeczulica zajętego obszaru. Typowo zajęte są powierzchnie palców rąk, rzadziej palców stóp. Inne lokalizacje, w których może rozwinąć się choroba to nos oraz małżowiny uszne. Sugeruje się, że choroba może być wywoływana przez zimno (objawy częściej pojawiają się przy ekspozycji ciała podczas chłodnej pogody).
    • Toczeń obrzękowy jest bardzo rzadką postacią tocznia rumieniowatego skórnego. Częściej chorują mężczyźni niż kobiety. Zmiany mają wygląd rumieniowatych (pojedynczych lub mnogich) blaszek, które mogą przypominać bąble typowe dla pokrzywki (o czerwonofioletowym zabarwieniu). Nie występują fizyczne cechy uszkodzenia naskórka typowe dla innych typów tocznia skórnego, a jedynie obrzęk. Czynnikiem nasilającym lub wywołującym objawy są promienie ultrafioletowe (słoneczne). Wykwity pojawiają się najczęściej na skórze narażonej na promieniowanie słoneczne (twarz, kark, dekolt, barki). Co ważne, choroba nie zajmuje obszaru ciała poniżej talii. Zmiany samoistnie zanikają, ale mogą pojawiać się ponownie w tych samych miejscach (zjawisko zaćmienia).
    Autor: lek. Mateusz Spałek
    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Liszaj rumieniowaty

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.