zarejestruj się zaloguj się

Szczepienie przeciwko WZW typu B

Tekst: lek. Marta Maruszak
Dodane: 01. października, 2013

W Polsce obowiązkowe szczepienie przeciwko wirusowemu zapaleniu wątroby typu B (czyli WZW typu B) obejmuje wszystkie dzieci, a pierwsza dawka podawana jest jeszcze przed wyjściem noworodka ze szpitala. Dorośli o zaszczepieniu najczęściej muszą pomyśleć sami. Warto to zrobić, szczególnie przed planowanym zabiegiem operacyjnym.

lek. Marta Maruszak
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Rodzaje szczepionek przeciwko WZW typu B

     

    W Polsce dostępnych jest kilka szczepionek przeciwko WZW typu B. Należą do nich tzw. szczepionki monowalentne, uodparniające przeciwko jednej chorobie, oraz poliwalentne, będące w rzeczywistości połączeniem kilku szczepionek, np. przeciwko WZW typu A i typu B.

    Każda z nich zawiera oczyszczony białkowy antygen powierzchniowy S wirusa HBV, nazywany skrótem HbsAg. Różnią się zawartą dawką antygenu oraz substancjami pomocniczymi użytymi w procesie produkcji.

     

    Wskazania do szczepienia przeciwko WZW typu B

     

    Szczepienie przeciwko wirusowemu zapaleniu wątroby typu B w 1994 roku zostało wprowadzone do kalendarza szczepień obowiązkowych, wykonywanych u dzieci do ukończenia 19. roku życia. Szczepienie jest bezpłatne.

    Obecnie pierwszą dawkę podaje się jeszcze przed wypisaniem malucha z oddziału noworodkowego, drugą między 6. a 8. tygodniem życia, a trzecią, czyli ostatnią, w 7. miesiącu. Dodatkowo dla dzieci niezaszczepionych wcześniej przewiduje się podanie trzech dawek w 14. roku życia.

    Ponadto szczepienie przeciwko WZW typu B jest obowiązkowe dla osób:

    • z najbliższego otoczenia osoby zakażonej HBV,
    • studiujących na wydziałach medycznych,
    • pracujących w służbie zdrowia,
    • zakażonych wirusem zapalenia wątroby typu C.

    Państwowa Inspekcja Sanitarna określiła również grupy osób, dla których szczepienie wprawdzie nie jest obowiązkowe, ale zaleca się jego wykonanie. Należą do nich:

    • osoby, które ze względu na wykonywaną pracę narażone są na uszkodzenia ciągłości skóry,
    • osoby podejmujące kontakty seksualne niosące za sobą ryzyko zakażenia,
    • przewlekle chorzy o wysokim ryzyku zakażenia,
    • pacjenci przygotowywani do zabiegów operacyjnych,
    • młodzież i dzieci, które do tej pory nie zostały zaszczepione,
    • wszystkie osoby dorosłe, szczególnie w starszym wieku.

     

    Schemat szczepienia przeciwko WZW typu B

     

    Istnieją trzy główne schematy podawania szczepionki. Pierwszy z nich, stosowany najczęściej, zakłada podanie trzech dawek według wzoru 0–1–6, co oznacza podanie drugiej dawki po upływie miesiąca od pierwszej, natomiast trzeciej po 6 miesiącach.

    Drugi schemat, przyspieszony, stosuje się głównie jako przygotowanie do planowanej operacji. Polega on na podaniu czterech dawek – drugiej już 7. dnia, trzeciej – 21. dnia, a czwartej, która jest dawką przypominającą, po roku od rozpoczęcia szczepienia.

    Trzeci schemat, tak jak poprzedni, zakłada podanie czterech dawek – drugiej po miesiącu, trzeciej po dwóch miesiącach, a ostatniej, przypominającej, jak wyżej – po upływie roku. Najczęściej znajduje on zastosowanie w sytuacjach bezpośredniego narażenia na zakażenie, np. po zakłuciu się igłą przez personel medyczny.

    Wybór schematu szczepienia zależy od aktualnego stanu zdrowia pacjenta, okoliczności szczepienia oraz zaleceń producenta wybranego preparatu.

    Po dokonaniu szczepienia jednorazowo warto wykonać badanie poziomu przeciwciał anty-HBs (tzw. test ilościowy). Jeżeli uzyskamy wynik powyżej 10 mlU/ml, jest to dowód na skuteczność szczepienia. Badania nie należy powtarzać. Nie jest również wskazane podawanie dodatkowych dawek.

    W przypadku wyniku poniżej 10 mlU/ml można podać ponownie wszystkie trzy dawki w tym samym co wcześniej schemacie, najlepiej stosując preparat innego producenta. Druga możliwość to jednorazowe doszczepienie podwójną dawką szczepionki.

     

    Skuteczność szczepionki przeciwko WZW typu B

     

    O skuteczności szczepienia informuje uzyskanie tzw. miana ochronnego przeciwciał, czyli takiego stężenia przeciwciał wytworzonych przez organizm pod wpływem podanych antygenów, które ochroni przed zachorowaniem. Ocenia się, że dla szczepionki przeciwko wirusowi zapalenia wątroby typu B miano ochronne wynosi ≥ 10 jm/l.

    Przy zastosowaniu schematu 0–1–6 miesięcy, wśród osób z prawidłowo funkcjonującym układem odpornościowym, w ponad 95% przypadków szczepienie okaże się skuteczne.

    Badania wykazały, że wśród pacjentów, u których zastosowano przyspieszony schemat szczepienia (1–7–21 dni z dawką przypominającą po upływie roku) tydzień po podaniu trzeciej dawki, ochronne miano przeciwciał uzyskuje około 65%, 4 tygodnie później jest to już 76%, natomiast po upływie miesiąca od podania dawki przypominającej szczepienie można uznać za skuteczne u ponad 98%.

    Skuteczność szczepienia przeciwko wirusowi zapalenia wątroby typu B zależy m.in. od indywidualnych cech układu odpornościowego pacjenta, zastosowanego preparatu oraz zachowania odpowiednich odstępów między dawkami.

     

    Przeciwwskazania do szczepienia przeciwko WZW typu B

     

    Istnieją dwa przeciwwskazania do podania szczepionki przeciwko WZW typu B.

    Pierwsze z nich to uczulenie na substancję czynną bądź jakąkolwiek inną zawartą w preparacie. Poprzez uczulenie (nadwrażliwość) rozumie się np. wystąpienie swędzącej wysypki, obrzęku twarzy, języka lub też trudności w oddychaniu.

    Drugim przeciwwskazaniem jest trwająca aktualnie ostra infekcja przebiegająca z gorączką. W tym wypadku szczepienie powinno zostać odroczone.

     

    Działania niepożądane po szczepionce przeciwko WZW typu B

     

    Do najczęściej zgłaszanych działań niepożądanych występujących po podaniu szczepienia przeciwko WZW typu B należą objawy miejscowe, takie jak ból, zaczerwienie oraz uczucie stwardnienia w miejscu wstrzyknięcia preparatu.

    Ponadto mogą pojawić się objawy ogólne: zmęczenie, osłabienie, senność, gorączka, a także objawy związane z przewodem pokarmowym – brak apetytu, nudności, wymioty, biegunka. Poważne objawy, do których zaliczamy np. zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych czy spadek poziomu płytek krwi, odnotowuje się rzadziej niż w 1 na 10 000 podanych dawek szczepionki.

    Autor: lek. Marta Maruszak

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.