zarejestruj się zaloguj się

Niedobór żelaza

Tekst: Agnieszka Wasilewska
Niedobór żelaza
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 28. lutego, 2013

Niedokrwistość z niedoboru żelaza najczęściej jest wynikiem niewystarczającej podaży żelaza w diecie. Objawami anemii z niedoboru żelaza są: ciągłe zmęczenie, osłabienie, bladość, bóle głowy. Zwiększone zapotrzebowanie na żelazo występuje u kobiet w ciąży i tych, które mają obfite miesiączki. Leczenie anemii polega na wprowadzeniu diety bogatej w żelazo. Pomocne w leczeniu niedokrwistości są także preparaty zawierające żelazo.

SPIS TREŚCI:

    Niedokrwistość z niedoboru żelaza

     

    Ciągłe zmęczenie, osłabienie, bladość, bóle głowy – to tylko niektóre objawy z całego szeregu symptomów, jakie niesie ze sobą niedokrwistość, popularnie nazywana anemią. Może mieć ona wiele przyczyn, jednak najczęściej wynika z niedostatecznej ilości żelaza w organizmie.

    Dlaczego żelazo jest tak ważne dla prawidłowego procesu krwiotwórczego? Kto jest najbardziej narażony na niedokrwistość? Jak nie dopuścić do niedoborów żelaza? By poznać przyczyny niedokrwistości z niedoboru żelaza, należy przyjrzeć się procesom zapewniającym prawidłowe wytwarzanie czerwonych krwinek.

     

    Przyczyny niedoboru żelaza

     

    Żelazo jest bezpośrednio wykorzystywane do syntezy hemu, czyli cząsteczki wchodzącej w skład hemoglobiny (w czerwonych krwinkach) oraz mioglobiny (w mięśniach). To dzięki niemu czerwone krwinki są zdolne do wiązania tlenu w małych naczynkach płuc i oddawania go w tkankach, co umożliwia jego dostarczenie wszystkim komórkom organizmu. Możliwe jest również magazynowanie tlenu w mięśniach szkieletowych, które potrzebują szczególnie dużych dostaw tlenu.

    Żelazo jest również niezbędne do prawidłowej pracy wielu enzymów. Zbyt mała ilość żelaza we krwi powoduje zahamowanie wytwarzania erytrocytów, a co za tym idzie, za małą ilość tlenu w organizmie, która nie pokrywa jego zapotrzebowania. Nieprawidłowe erytrocyty mają małą średnicę, dlatego niedokrwistość z niedoboru żelaza nazwana jest mikrocytarną.

    Skąd bierze się żelazo w organizmie? Większość potrzebnego żelaza pochodzi z degradacji obumarłych krwinek. Jest wtórnie wykorzystywane do produkcji nowych. Ale to nie wystarcza, potrzebne jest także dostarczanie go z pożywieniem. Istotne jest również uwalnianie żelaza z jego naturalnego magazynu w komórkach, czyli białka zwanego ferrytyną. Do niedoboru żelaza we krwi może dojść przy:

    • niewystarczającej podaży tego pierwiastka w diecie,
    • przy nieprawidłowym wchłanianiu z przewodu pokarmowego,
    • znacznej utraty krwi,
    • w stanach zwiększonego zapotrzebowania na ten pierwiastek.

     

    Zbyt mało żelaza w pożywieniu

     

    Pokarmy szczególnie bogate w żelazo to produkty pochodzenia zwierzęcego, takie jak wątróbka, czerwone mięso (zwłaszcza wołowina). Żelazo znajduje się także w roślinach strączkowych, pistacjach, migdałach i natce pietruszki. Sporej ilości dostarczają również specjalnie wzbogacone płatki kukurydziane. Unikanie tych produktów (szczególnie mięsnych) uwarunkowane np. dietą wegetariańską może przyczynić się do wystąpienia niedokrwistości, gdyż dostarczane w roślinach żelazo jest gorzej przyswajalne.

     

    Nieprawidłowe wchłanianie w przewodzie pokarmowym

     

    Absorpcja żelaza z pożywienia zachodzi głównie w początkowym odcinku jelita cienkiego. Upośledzenie tego procesu może towarzyszyć niektórym chorobom, np. chorobie Leśniowskiego-Crohna lub celiakii, czyli nietolerancji glutenu. Może się pojawić także w przypadku zmniejszonego wydzielania soku żołądkowego a także po częściowej resekcji żołądka. Co ciekawe, również dieta uboga w białko może utrudniać wchłanianie żelaza, a może to nastąpić gdy dostarczane są duże ilości fosforanów, szczawianów i taniny zawartej m.in. w herbacie.

     

    Znaczna utrata krwi

     

    Częste krwawienia prowadzą do utraty nie tylko samych krwinek, ale także zawartych we krwi mikroelementów. Na baczności powinny się mieć szczególnie kobiety, które mogą tracić żelazo w związku z obfitym krwawieniem miesiączkowym.

    Częstą przyczyną anemii są także krwawienia z górnego odcinka przewodu pokarmowego, np.w chorobie wrzodowej żołądka i dwunastnicy. Narażeni są również pacjenci krwawiący z żylaków odbytu. Nie należy zapominać, że do utraty krwi może dojść w wyniku znacznego urazu lub u osób, które systematycznie oddają krew w punktach krwiodawstwa.

     

    Zwiększone zapotrzebowanie na żelazo

     

    Zwiększenia podaży żelaza wymagają takie stany fizjologiczne, jak ciąża czy okres laktacji - należy to uwzględnić w diecie i suplementacji przyszłej mamy. Okres szybkiego wzrostu, jakim jest dojrzewanie, również wymaga odpowiedniej diety bogatej w ten mikroelement. Co więcej, niezwykle częstą grupą pacjentów z tym typem niedokrwistości są maluchy, zarówno wcześniaki i niemowlęta jak i dzieci w wieku 2-3 lat, które nie otrzymują już żelaza z mlekiem matki ani w mieszankach modyfikowanych-zaczynają one dzielić dietę domowników, w dodatku bardzo szybko rosną. Może to prowadzić do wystąpienia u nich niedostatecznej podaży żelaza i anemii.

     

    Objawy niedokrwistości z niedoboru żelaza

     

    Częstymi objawami niedokrwistości jest wspomniane już osłabienie i szybkie męczenie się, może im towarzyszyć bladość skóry i zawroty głowy. Pacjent może mieć trudności w skupieniu uwagi, a u dzieci można zaobserwować niechęć do zabawy, apatię, wzmożone pragnienie.

    Oprócz objawów niedokrwistości jako takiej mogą wystąpić powikłania związane z samym niedoborem żelaza, jak np. łatwe wypadanie włosów i rozdwajające się końcówki, uczucie suchości w ustach, słabe paznokcie z tendencją do łamania się czy pęknięcia w kącikach ust. Jeżeli istnieje podejrzenie niedokrwistości należy zgłosić się do lekarza i wykonać badania krwi.

     

    Jak zapobiegać anemii?

     

    W terapii niedokrwistości dąży się do usunięcia przyczyny niedoboru żelaza oraz do uzupełnienia jego niedoborów. W tym celu stosuje się doustne preparaty żelaza, które pacjent zażywa zazwyczaj razem z witaminą C, która wzmaga jego wchłanianie. Leczenie jest zazwyczaj bardzo skuteczne, choć całkowite uporanie się z tym rodzajem anemii może trwać do kilku miesięcy. Oczywiście zalecana jest również modyfikacja diety polegająca na spożywaniu produktów bogatych w żelazo. U pacjentów źle znoszących preparaty doustne lub w przypadku niektórych ciężkich chorób żelazo może być podane pozajelitowo, zazwyczaj dożylnie.

    Oprócz stosowania diety bogatej w żelazo bardzo pomocne mogą być dostępne na rynku suplementy diety, które zawierają nie tylko ten mikroelement, ale także witaminę C oraz inne witaminy, np. z grupy B, które wspomagają procesy krwiotwórcze i pomagają zapobiec znużeniu i osłabieniu. Zalecane są zwłaszcza osobom intensywnie uprawiającym sport, stosującym dietę, kobietom obficie miesiączkującym i w okresie menopauzalnym, a także planującym ciążę.

    Znaleziono: 2 wyników

    Powiązane filmy

    Znaleziono: 2 wyników
    Wyświetlaj: 10 20 wyników

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.