zarejestruj się zaloguj się

Krwawienie z górnego odcinka przewodu pokarmowego

Tekst: lek. Natalia Wrzesińska
Dodane: 28. lipca, 2015

Krwawienie z przewodu pokarmowego to jedna z przyczyn tzw. ostrego brzucha. Większość krwawień z przewodu pokarmowego (około 80%) to krwawienie z górnego odcinka przewodu pokarmowego czyli przełyku, żołądka lub dwunastnicy. Krwawienie można podzielić na ostre (utrata krwi powyżej 500 ml) i przewlekłe. Krwawienie bywa stanem zagrożenia życia, dlatego nie wolno lekceważyć jego objawów.

lek. Natalia Wrzesińska
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Objawy krwawienia z górnego odcinka przewodu pokarmowego

     

    Krwawienie z przewodu pokarmowego może mieć charakter ostry, gdy utrata krwi jest większa niż pół litra i przewlekły. Niekiedy (choć częściej w przypadku krwawień z dolnego odcinka przewodu pokarmowego) ma ono charakter utajony, co oznacza, że nie daje objawów a wykryć je można tylko przy pomocy badań laboratoryjnych.

    Objawy krwawienia z górnego odcinka przewodu pokarmowego zależą od miejsca krwawienia (przełyk, żołądek, dwunastnica) i jego intensywności. Najbardziej charakterystyczne są:

    • krwiste lub fusowate wymioty (wyglądem przypominające fusy kawy),
    • smolisty (czarny) stolec,

    W przypadku szybkiej i znacznej utraty krwi chory szybko może wejść we wstrząs hipowolemiczny. Objawami jest znaczne osłabienie, spadek ciśnienia tętniczego krwi, przyspieszenie akcji serca (tachykardia), bladość powłok spowodowana niedokrwistością i niepokój.

     

    Najczęstsze przyczyny krwawienia z górnego odcinka przewodu pokarmowego

     

    Najczęstsze przyczyny krwawienia z górnego odcinka przewodu pokarmowego opisano poniżej.

    • Wrzód trawienny dwunastnicy (około 40% przypadków krwawienia z górnego odcinka przewodu pokarmowego) i wrzód trawienny żołądka (do 20% przypadków). W ostatnich latach ze względu na doskonałe leczenie farmakologiczne choroby wrzodowej przypadków powikłań wrzodu trawiennego jest mniej niż jeszcze 20 lat temu. Czynniki sprzyjające powikłaniom krwotocznym choroby wrzodowej to między innymi stosowanie kortykosteroidów lub niesterydowych leków przeciwzapalnych, urazy szczególnie czaszki i przebyte operacje, przewlekła obturacyjna choroba płuc czy nadużywanie alkoholu.
    • Wrzód stresowy. Takie owrzodzenie dwunastnicy czy żołądka nie jest wrzodem trawiennym. Szacuje się, że występuje u około 10% chorych w stanie krytycznym (po urazach, we wstrząsie).
    • Żylaki przełyku (10-20% przypadków), spowodowane nadciśnieniem wrotnym u którego podłoża najczęściej leży marskość wątroby.
    • Ostre krwotoczne zapalenie błony śluzowej żołądka, inaczej gastropatia krwotoczna (nawet do 20% przypadków) najczęściej związane z działaniem czynników drażniących na błonę śluzową żołądka. Czynniki te to na przykład niesteroidowe leki przeciwzapalne (kwas acetylosalicylowy czyli aspiryna, ibuprofen), kortykosteroidy, alkohol. Bardzo często jednak przyczyna krwawienia z błony śluzowej żołądka pozostaje nieznana.
    • Zespół Mallory’ego i Weissa, czyli pęknięcie błony śluzowej dolnego odcinka przełyku i okolicy wpustu, spowodowane najczęściej uporczywymi wymiotami i nagłym wzrostem ciśnienia w jamie brzusznej. Najczęściej występuje u dorosłych mężczyzn choć może spotkać również dzieci.

    Inne, rzadsze przyczyny krwawienia z górnego odcinka przewodu pokarmowego to: nowotwory żołądka czy przełyku, urazy, przetoki między tętniakiem aorty a dwunastnicą (bardzo groźne powikłanie tętniaka aorty brzusznej), malformacje naczyniowe. Do krwawienia mogą predysponować zaburzenia krzepnięcia i małopłytkowość.

     

    Diagnostyka krwawienia z przewodu pokarmowego

     

    Rozpoznanie krwawienia z przewodu pokarmowego opiera się na objawach i zebraniu wywiadu lekarskiego, ale także na badaniu endoskopowym, o czym mowa będzie w dalszej części rozdziału.

    Pacjentowi z krwawieniem z przewodu pokarmowego podaje się dożylnie płyny oraz leki z grupy inhibitorów pompy protonowej (działające w chorobie wrzodowej). Bardzo często konieczne jest przetaczanie krwi i czasem również osocza.

    Chorym takim również często zakłada się przez nos sondę do żołądka. Samo założenie sondy nie należy do najprzyjemniejszych zabiegów, jednak po pierwsze zmniejsza wymioty, po drugie pozwala ocenić rodzaj krwawienia i jego intensywność a po trzecie pozwala na płukanie żołądka zimną solą fizjologiczną czasem z dodatkiem leków, co zmniejsza krwawienie.

    Podstawowym badaniem w przypadku krwawienia z górnego odcinka przewodu pokarmowego jest badanie endoskopowe – gastroskopia. W zależności od stanu pacjenta i intensywności krwawienia wykonuje się je w trybie pilnym ale czasem można je odroczyć i wykonać później.

     

    Leczenie krwawienia z przewodu pokarmowego

     

    Endoskopia nie tylko pozwala na dokładną diagnozę i ocenę intensywności krwawienia ale również jest podstawową metodą leczniczą. W przypadku wrzodu trawiennego do endoskopowych metod leczniczych należą:

    • iniekcje –  stosuje się różne substancje, najczęściej roztwór adrenaliny bądź alkoholu i ostrzykuje okolicę krwawiącą;
    • koagulacja – używając koagulacji elektrycznej można termicznie zamknąć krwawiące naczynia;
    • klipsowanie – większe krwawiące naczynia można zamknąć przy użyciu specjalnych metalowych klamerek czyli klipsów.

    W przypadku żylaków przełyku można również zakładać na nie specjalne opaski oraz jeśli to nie pomaga rodzaje protez przełyku uciskających krwawiące żylaki.

    Obecnie rzadko konieczna jest operacja z powodu nieustającego krwawienia jednak zawsze należy liczyć się z taką koniecznością. Operacja polega najczęściej na podkłuciu lub koagulacji krwawiących miejsc, jednak wyjątkowo rzadko konieczne jest wycięcie żołądka.

    Autor: lek. Natalia Wrzesińska
    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Skurcze żołądka

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.