zarejestruj się zaloguj się

Odczulanie u dziecka

Tekst: lek. Joanna Marchwiak
Odczulanie u dziecka
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 22. stycznia, 2014

Odczulanie to jedyna metoda leczenia alergii, która działa na przyczynę jej powstawania, a nie tylko na objawy. Stwarza ono szansę na zahamowanie postępu schorzenia i współwystąpienie innych uczuleń. Zastosowanie odczulania u dziecka wymaga dokładnej analizy wskazań oraz dotychczasowego przebiegu choroby alergicznej.

lek. Joanna Marchwiak
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Na czym polega odczulanie u dziecka?

     

    Odczulanie u dziecka to metoda leczenia polegająca na stymulacji organizmu poprzez podawanie przez pewien okres, w konkretnych odstępach czasu, precyzyjnie określonych dawek czynnika uczulającego. W ten sposób dochodzi do modyfikacji odpowiedzi organizmu na dany alergen. Zmienia się produkcja przeciwciał odpowiedzialnych za wywoływanie alergii – stopniowo zmniejsza się ich powstająca ilość po kontakcie z alergenem. Poza tym dochodzi do mniejszego pobudzenia komórek, które produkują mediatory zapalne w odpowiedzi na alergen. Mówiąc najbardziej obrazowo, organizm uczy się radzić sobie z czynnikiem, który wywoływał objawy niepożądane, często zagrażające życiu. Tym samym objawy, jeśli już wystąpią, są dużo łagodniejsze.

    Immunoterapia swoista polega na podawaniu alergenu w zmieniających się stężeniach – od możliwie najmniejszych, aż do dawki skutecznej terapeutycznie. Jest to dawka docelowa. Istnieją szczepionki podawane podskórnie oraz podjęzykowo. Odczulanie u dziecka odbywa się według schematu, którego należy ściśle przestrzegać, ponieważ jest to jeden z najważniejszych czynników warunkujących powodzenie terapii. Schemat ten wygląda następująco: najpierw prowadzone jest tzw. leczenie początkowe, podczas którego podawane są kolejno zwiększane stężenia alergenu. W tym czasie wizyty u lekarza, który przeprowadza odczulanie, odbywają się co 1-2 tygodnie. Po osiągnięciu dawki terapeutycznej, kontynuuje się leczenie tą dawką, ale wizyty są już rzadsze – co miesiąc. W tym czasie lekarz ocenia czy podawana dawka powinna zostać zmodyfikowana. Odczulanie u dziecka trwa 3-5 lat. W większości przypadków jest to optymalny czas do uzyskania wyleczenia.

    Może się zdarzyć, że po wielu latach, ok. 10, u pacjenta, który przebył leczenie odczulające na jad owadów błonkoskrzydłych (os, pszczół, szerszeni, trzmieli oraz mrówek), dojdzie do reakcji alergicznej po ukąszeniu. Zwykle jest to jednak reakcja o znacznie mniej nasilonych objawach. Niestety, nie ma badań, które mogłyby powiedzieć dokładnie, u którego pacjenta immunoterapia będzie stuprocentowo skuteczna i po odbyciu leczenia nigdy nie wrócą objawy. Istnieje grupa pacjentów ze szczególnymi predyspozycjami do reakcji uogólnionej po terapii odczulającej, którzy muszą przyjmować immunoterapię do końca życia oraz zachowywać szczególne środki ostrożności.

    Należy pamiętać, że odczulanie u dziecka nie zwalnia z unikania narażenia na działanie czynników wywołujących objawy uczulenia.

    Przebieg pojedynczego wstrzyknięcia wymaga również ostrożności ze strony lekarza i pacjenta. Przede wszystkim trzeba przestrzegać wszystkich zalecanych procedur:

    • każde szczepienie musi odbywać się w gabinecie lekarza,
    • przed wykonaniem szczepienia pacjent jest zobowiązany podpisać świadomą zgodę na leczenie,
    • lekarz musi być obecny podczas podawania szczepionki,
    • pacjent musi pozostać w gabinecie przez 30 minut od zakończenia podawania szczepionki (jest to niezwykle ważne, ponieważ wszelkie objawy niepożądane, które mogą stanowić zagrożenie dla życia pacjenta, mogą wystąpić w tym czasie i wymagają natychmiastowej pomocy lekarskiej. Objawy, które pojawią się kilka godzin po podaniu szczepionki, są objawami późnymi i zwykle nie zagrażają one życiu. Należy o nich powiadomić lekarza prowadzącego),
    • pacjent nie powinien bezpośrednio po przyjęciu dawki szczepionki wykonywać wysiłku fizycznego,
    • pacjent powinien w miarę możliwości unikać czynników uczulających,
    • leki, które pacjent przyjmuje, powinien konsultować z lekarzem prowadzącym, ponieważ mogą one reagować ze szczepionką i wpływać na wystąpienie objawów niepożądanych.

     

    Odczulanie u dziecka – kogo odczulać?

     

    Immunoterapia swoista jest leczeniem, które wymaga ścisłych i konkretnych wskazań. Nie każdy pacjent wymaga tego typu terapii i nie każda choroba alergiczna zareaguje na nią. Choroby, w których stosuje się odczulanie u dziecka i w których wykazano najwyższą skuteczność tej metody to:

    • alergiczny nieżyt nosa,
    • alergiczne zapalenie spojówek,
    • astma alergiczna,
    • nadwrażliwość na jad owadów błonkoskrzydłych.

    Aby pacjent mógł zostać zakwalifikowany do leczenia immunoterapią, muszą zostać spełnione następujące kryteria:

    • rozpoznano chorobę poddającą się immunoterapii,
    • wykazano ścisły związek występujących u pacjenta objawów z konkretnymi alergenami, które można zidentyfikować,
    • objawy choroby można potwierdzić w badaniach diagnostycznych - podwyższonym stężeniem swoistych przeciwciał IgE przeciwko danemu alergenowi lub dodatnimi testami skórnymi,
    • w przypadku uczulenia na jad owadów błonkoskrzydłych wystąpienie uogólnionej reakcji organizmu po użądleniu (uogólniona reakcja to taka, która obejmuje co najmniej dwa oddzielne układy, np. układ oddechowy i układ krążenia),
    • dodatkowo u pacjentów, u których wystąpiła bardzo ciężka uogólniona reakcja po użądleniu należy oznaczyć stężenie tryptazy w surowicy krwi. Obserwowano, że u pacjentów ze zwiększonym stężeniem tego enzymu wystąpiły silniejsze reakcje po kontakcie z jadem owadów i wymagali oni stosowania immunoterapii przez całe życie.

     

    Przeciwwskazania do odczulania

     

    Równie ważne jak wskazania są przeciwwskazania do odczulania u dzieci. Dzielą się na przeciwwskazania bezwzględne, względne oraz czasowe. Do bezwzględnych należą:

    • niedobory odporności,
    • aktywny proces autoimmunologiczny,
    • choroba rozrostowa w aktywnej fazie – są to stany, w których układ odpornościowy pacjenta nie poradziłby sobie z dodatkowym obciążeniem pod postacią podanego alergenu i immunoterapia mogłaby w takim przypadku stanowić zagrożenie dla jego zdrowia i życia, brak świadomej zgody pacjenta, a w przypadku dzieci nieletnich, opiekuna prawnego.

    Przeciwwskazania względne to takie, które można wyeliminować, wyrównując podane dalej zaburzenia właściwym leczeniem. Są to:

    • ciężka postać astmy oskrzelowej,
    • niewydolność krążeniowo-oddechowa,
    • ciąża - kobiety będące w ciąży nie mogą rozpoczynać immunoterapii, ale jeśli pacjentka zajdzie w ciążę w trakcie odczulania, zazwyczaj może być ono dalej kontynuowane.

    Do przeciwwskazań czasowych zaliczamy:

    • ostre infekcje,
    • przewlekłe czynne zakażenia - w tych przypadkach podanie szczepionki z alergenem byłoby niekorzystne dla układu odpornościowego. Po wyleczeniu tych stanów, można znów rozważyć kwalifikację do immunoterapii.

     

    Odczulanie a wiek dziecka

     

    W immunoterapii swoistej ważnym elementem jest kryterium wieku. Za dolną granicę przyjmuje się 5. rok życia. U młodszych dzieci istnieją trudności w dokładnej ocenie czynników uczulających, gdyż dziecko nie zawsze jest w stanie zgłosić konkretne objawy, a to może utrudniać powiązanie z konkretnym alergenem. Poza tym odczulanie u dziecka wiąże się z ryzykiem wystąpienia objawów niepożądanych, które mogą zagrażać życiu, a młodsze dziecko nie zawsze potrafi je wystarczająco wcześnie zgłosić, co może utrudniać udzielenie odpowiednio szybkiej pomocy.

    Autor: lek. Joanna Marchwiak

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.