zarejestruj się zaloguj się

Alergiczny nieżyt nosa

Tekst: lek. Karina Bartoszek
Alergiczny nieżyt nosa
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 16. października, 2013

Alergiczny nieżyt nosa to najczęstsza choroba alergiczna. Według różnych źródeł może dotyczyć nawet od 10 do 20% populacji ogólnej. Zapalenie błony śluzowej wyściełającej jamę nosową prowadzi do typowych dolegliwości: napadowego kichania, wycieku wodnistej wydzieliny i świądu. Mogą pojawić się napady duszności i kaszlu. Leczenie alergicznego nieżytu nosa polega na unikaniu alergenu i stosowaniu leków doustnych i do nosa.

lek. Karina Bartoszek
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Mechanizm alergii

     

    W sytuacji, gdy atakują nas chorobotwórcze drobnoustroje, układ odpornościowy dzielnie broni dostępu do wnętrza ludzkiego ciała, a także mobilizuje wszystkie siły w zwalczaniu patogenów. U podłoża alergii leży nieprawidłowa reakcja układu immunologicznego na tak zwane alergeny. Są to substancje, które u zdrowego człowieka nie są źródłem choroby, natomiast w organizmie alergika prowadzą do wystąpienia uciążliwych objawów. Ta swoista nadwrażliwość może objawiać się jako: katar sienny, astma, a nawet bardzo groźny w skutkach wstrząs anafilaktyczny. Alergenami mogą być na przykład pyłki traw, roztocza kurzu domowego, pleśnie, substancje spożywcze, a także leki.

    Możemy wyróżnić różne typy alergii:

    • alergia kontaktowa (alergeny wnikają przez skórę),
    • alergia pokarmowa,
    • alergia wziewna.

    Najczęściej dochodzi do immunizacji na drodze wziewnej, gdyż blisko połowa alergików wykazuje nadwrażliwość właśnie na pyłki roślin.

     

    Przyczyny alergicznego nieżytu nosa

     

    Alergia określana jest już mianem choroby cywilizacyjnej XXI wieku. Problem z nią ma nawet co trzeci Polak. Mimo ogromnych nakładów finansowych przeznaczanych każdego roku na badania nad patogenezą alergii problem narasta i staje się zagadnieniem nie tylko zdrowotnym, ale także ekonomicznym czy społecznym. Przyczyn nadwrażliwości możemy doszukiwać się zarówno wśród czynników genetycznych, jak i środowiskowych.

    Ostatnie badania donoszą, że na wystąpienie alergii u dziecka ma wpływ palenie tytoniu przez ciężarną czy jej dieta. Natomiast szczególną rolę w ochronie przed wystąpieniem nadwrażliwości przypisuje się karmieniu piersią przez pierwsze 6 miesięcy po urodzeniu oraz stopniowe wprowadzanie nowych produktów do diety dziecka. Nie bez znaczenia pozostaje wysoko przetworzona żywność, konserwanty i barwniki w środkach spożywczych i kosmetykach, a nawet przewlekły stres. Liczba alergików wzrasta zwłaszcza w miastach. Mimo że tam alergenów jest mniej, to połączenie ich ze skażeniem środowiska sprawia, że problem uderza ze zdwojoną siłą.

     

    Objawy alergicznego nieżytu nosa

     

    Kiedy zatem podejrzewać alergiczne tło naszej przypadłości? Przede wszystkim powinniśmy zwrócić uwagę na sezonowość dolegliwości. Sezonowy alergiczny nieżyt nosa typowo występuje w okresie kwitnienia roślin wiatropylnych, głównie traw i zbóż, a okres, kiedy stężenie alergenów jest najwyższe, to w Polsce głównie czas od maja do lipca. W tych miesiącach pojawiają się symptomy kataru siennego, takie jak:

    • świąd,
    • kichanie i wodnisty wyciek,
    • obrzęk błony śluzowej prowadzący do uczucia zablokowania nosa.

    Aby móc postawić diagnozę alergicznego nieżytu nosa, dolegliwości te powinny utrzymywać się minimum jedną godzinę dziennie i występować przez co najmniej kilka dni w tygodniu. Alergiczne tło można też potwierdzić za pomocą testów skórnych z alergenami wziewnymi oraz poprzez zbadanie poziomu przeciwciał klasy IgE w surowicy krwi. Typowym objawom ze strony nosa mogą towarzyszyć także napady duszności i kaszlu oraz zapalenie spojówek. Cechą nasuwającą podejrzenie nieżytu nosa są też podkrążone oczy, oddychanie przez otwarte usta, zaburzenia węchu i smaku.

    Choroba ta może także występować całorocznie. W tym przypadku symptomy, mimo mniejszego nasilenia, też są uciążliwe dla chorego ze względu na ciągłe uczucie zatkania nosa. Temu typowi dolegliwości często towarzyszy alergiczne zapalenie zatok. Chociaż objawy te występują przez cały rok, może je też charakteryzować sezonowa zmienność nasilenia. Głównymi alergenami w tym przypadku są najczęściej roztocza kurzu oraz sierść zwierząt domowych.

    Można posłużyć się też inną klasyfikacją alergicznego nieżytu nosa, uwzględniającą czas trwania objawów:

    • okresowy (poniżej 4 dni w tygodniu lub mniej niż 4 tygodnie w roku),
    • przewlekły (powyżej 4 dni w tygodniu i więcej niż 4 tygodnie w roku).

    Biorąc pod uwagę nasilenie dolegliwości i zaburzenia normalnego funkcjonowania, ze względu na uciążliwe objawy dzielimy alergiczny nieżyt nosa na:

    • łagodny,
    • umiarkowany,
    • ciężki (pojawiają się zaburzenia snu, trudności w pracy lub nauce, niemożliwe jest uprawianie sportów).

     

    Profilaktyka alergicznego nieżytu nosa

     

    Mimo szerokiego wachlarza leków dostępnych na rynku farmaceutycznym podstawą leczenia alergii wciąż pozostaje unikanie ekspozycji na alergeny. Jest to nieco prostsze, gdy jesteśmy uczuleni na sierść zwierząt lub pleśnie, natomiast jeżeli chodzi o pyłki roślin, sprawa staje się bardziej skomplikowana. Na ilość pyłków, które znajdują się w atmosferze, wpływa wiele czynników, między innymi temperatura czy wilgotność powietrza. Deszczowa pogoda obniża ich koncentrację, natomiast wysokie temperatury i susza sprzyjają pyleniu, podobnie jak wiatr.

    Aby zmniejszyć kontakt z pyłkami, należy zastosować się do kilku prostych zaleceń:

    • unikaj przebywania na świeżym powietrzu u okresie najintensywniejszego pylenia i śledź prognozy stężenia pyłków w powietrzu,
    • staraj się nie spędzać czasu na świeżym powietrzu w godzinach porannych (6-8 rano), a także wieczorem (18-20),
    • zamiast spaceru na łąkę wybierz pójście do lasu iglastego,
    • staraj się nie suszyć prania na dworze, używaj głównie tkanin naturalnych nieelektryzujących się, gdyż nie przyciągają pyłków,
    • sprzątaj często, unikaj dywanów i roślin doniczkowych, jeżeli planujesz wietrzyć mieszkanie, zrób to nocą.

     

    Leczenie alergicznego nieżytu nosa

     

    Zwykle narażenia na alergeny nie da się jednak uniknąć. Wtedy z pomocą przychodzi farmakoterapia. W leczeniu alergicznego nieżytu nosa swoje zastosowanie znalazło wiele grup leków, między innymi:

    • środki przeciwhistaminowe – blokują receptory histaminy (substancji wywołującej objawy alergii). Leki I generacji (difenhydramina) ustąpiły miejsca nowym preparatom: loratydynie, cetyryzynie, feksofenadynie ze względu na ich większą skuteczność i mniejsze nasilenie działań niepożądanych, takich jak senność w ciągu dnia. Zwykle leki te wystarczy stosować jeden raz na dobę. Redukują świąd, kichanie i wyciek wydzieliny, ale niestety mają słabsze działanie udrażniające nos;
    • glikokortykosteroidy – stosowane donosowo są najskuteczniejszymi lekami w terapii alergicznego nieżytu nosa. Efekt jest widoczny dopiero po kilku dniach podawania, skutecznie znoszą blokadę nosa. Do tej grupy leków należą: beklometazon, bedezonid i flutikazon;
    • kromony – nie są lekami podstawowymi leczeniu alergicznego nieżytu nosa, częściej znajdują zastosowanie w alergicznym zapaleniu spojówek;
    • leki obkurczające naczynia błony śluzowej nosa – zmniejszają obrzęk nosa i poprawiają jego drożność. Fenylefryna, nafazolina i pseudoefedryna mogą być podawane donosowo lub doustnie. Preparatów tych jednak nie należy stosować dłużej niż 10 dni, gdyż może to skutkować poważnymi powikłaniami, takimi jak polekowy nieżyt nosa. Często w praktyce stosowane są preparaty złożone, na przykład lek przeciwhistaminowy i lek obkurczający naczynia;
    • immunoterapia swoista (potocznie zwana odczulaniem) – metoda leczenia przyczynowego u starannie dobranych chorych, prowadzona przez specjalistę alergologa, zwykle polega na systematycznym podawaniu szczepionki alergenowej.
    Autor: lek. Karina Bartoszek
    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Alergia u dzieci

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.