zarejestruj się zaloguj się

Peptyd C – badanie stężenia C peptydu w cukrzycy

Tekst: mgr Justyna Mazur
Dodane: 20. października, 2016

W diagnozowaniu i monitorowaniu cukrzycy duże znaczenie ma badanie C peptydu – białka odzwierciedlającego rzeczywistą produkcję insuliny przez trzustkę. Peptyd C jest markerem bardziej precyzyjnym niż insulina, co wynika z jego stabilności biologicznej. Badanie pozwala diagnozować rodzaj cukrzycy, co w połączeniu z objawami cukrzycy typu 2 lub typu 1 daje celniejszą diagnozę. Norma peptydu C to 0,37–1,2 nmol/l.

mgr Justyna Mazur
AUTOR
mgr Justyna Mazur analityk medyczny
SPIS TREŚCI:

    Peptyd C – co to jest?

     

    Peptyd C to część cząsteczki proinsuliny. Jest to białko, które o faktycznej produkcji insuliny przez wyspy trzustkowe. Badanie peptydu C wykorzystuje się badaniu cukrzycy. Jest to parametr bardziej dokładny od insuliny.

    Diagnostyka cukrzycy opiera się na zaistnieniu u pacjenta charakterystycznych objawów choroby oraz na wykonaniu badań laboratoryjnych. Niepokojące objawy to utrata masy ciała, wzmożone pragnienie i wielomocz, świąd skóry, senność lub zaburzenia widzenia.

    Diagnostyka laboratoryjna cukrzycy zakłada wykonanie następujących badań laboratoryjnych:

    • oznaczanie glukozy na czczo,
    • oznaczanie glikemii przygodnej (o dowolnej porze dnia, niezależnie od pory posiłku),
    • doustny test tolerancji glukozy.

     

    Dlaczego badanie C peptydu jest lepsze od badania insuliny?

     

    Na etapie różnicowania typu cukrzycy, wdrażania insulinoterapii lub określenia insulinooporności tkanek, oznaczane jest stężenie insuliny. Zanim pojawi się ona w krwiobiegu, około 50–60 proc. jest metabolizowane przez wątrobę. Okres półtrwania insuliny w surowicy to jedynie 5 minut, dlatego precyzyjne określenie jej stężenia stwarza trudności diagnostyczne i interpretacyjne.

    Dlatego zwrócono uwagę na peptyd C – odszczepiany od cząsteczki proinsuliny w ilościach równych ilości powstającej insuliny. Nie jest on degradowany w wątrobie, a jego okres półtrwania to 30 minut. Stężenie peptydu C w surowicy niemal pięciokrotnie przekracza stężenie insuliny i jest precyzyjnym odbiciem jej trzustkowej syntezy. Stąd coraz większa rola peptydu C w diagnostyce zaburzeń gospodarki węglowodanowej.

     

    Kiedy i u kogo bada się peptyd C?

     

    Badanie peptydu C wykonuje się u osób z hipoglikemią (niskim cukrem we krwi) , co pozwala na:

    • rozpoznanie wyspiaka insulinoma – jest to guz trzustki cechujący się wzmożoną produkcją insuliny; jego objawy to poty, osłabienie, splątanie, bladość powłok skórnych i zaburzenia widzenia; w skrajnych przypadkach insulinoma prowadzi do zaburzeń oddechu i krążenia oraz śpiączki;
    • rozpoznanie umyślnego wstrzykiwania insuliny w zespole Munchausena.

    U osób z normoglikemią pozwala na kontrolę remisji cukrzycy.

    U osób z hiperglikemią (wysokim poziomem cukru we krwi):

    • ocena chwiejności cukrzycy i monitorowanie terapii – u osób z wyrównaną cukrzycą, poziom glukozy i insuliny, a tym samym peptydu C powinien pozostawać w zakresie wartości referencyjnych; u osób leczonych insuliną nie oznacza się jej poziomu z racji zafałszowania wyników, a jedynie bazuje się na oznaczaniu peptydu C;
    • różnicowanie typów cukrzycy: w cukrzycy typu I, o podłożu autoimmunologiczym, destrukcja komórek beta trzustki pociąga za sobą niskie stężenie peptydu C; zaś w typie II cukrzycy insulinooporność tkanek powoduje hiperglikemię i następowy wzrost produkcji insuliny i peptydu C;
    • diagnostyka nietolerancji glukozy i cukrzycy – nietolerancja glukozy to stan przedcukrzycowy, oznaczający prawidłowy poziom glukozy na czczo z jednoczesną hiperglikemią przygodną lub w doustnym teście tolerancji glukozy;
    • ocena radykalności pankreatektomii (usunięcie trzustki) – jeśli trzustka została usunięta całkowicie, w surowicy nie stwierdza się obecności peptydu C;
    • ocena endogennej funkcji trzustki, czyli wielkości syntezy insuliny, także u osób po przeszczepie trzustki.

     

    Peptyd C – jaka jest norma?

     

    Peptyd C oznaczany jest na czczo, po pobraniu 2–3 ml krwi z żyły łokciowej; wynik zazwyczaj dostępny jest następnego dnia. Norma peptydu C to 0,37–1,2 nmol/ l, lub wyrażona w innych jednostkach 1,1–3,6 µg/ l.

    Peptyd C oznaczany być może w teście stymulacji z glukagonem – najpierw na czczo, a potem po podaniu dożylnie 1 mg glukagonu. Glukagon działa przeciwnie do insuliny, obniżając poziom cukru we krwi, więc jego podanie dożylne spowoduje hipoglikemię i w efekcie wzrost stężenie insuliny i peptydu C.

    Norma dla peptydu C po podaniu glukagonu to 1–4 nmol/ l, wynik poniżej 0,6 nmol/ l mogą wskazywać na cukrzycę.

    Ile kosztuje badanie peptydu C? W zależności od gabinetu to koszt rzędu około 30 złotych. Badanie jest szybkie, bezpieczne i bezbolesne.

    Autor: mgr Justyna Mazur
    Tagi: peptyd C
    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Test z glukagonem

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.