zarejestruj się zaloguj się

Lipidogram

Tekst: lek. Sylwia Jastrzębowska
Lipidogram
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 05. marca, 2014

Lipidogram to jednoczesne oznaczenie cholesterolu całkowitego, cholesterolu LDL, cholesterolu HDL oraz trójglicerydów. Wykonanie lipidogramu wskazane jest jako badanie profilaktyczne oraz jako narzędzie do różnicowania przyczyn zaburzeń gospodarki lipidowej. Wysoki cholesterol wykazany w lipidogramie należy przede wszystkim próbować obniżyć za pomocą diety.

SPIS TREŚCI:

    Co to jest lipidogram?

     

    Lipidogram to badanie zlecane często w ramach podstawowej diagnostyki i stanowi łatwy sposób na sprawdzenie, czy jesteśmy narażeni na choroby układu sercowo-naczyniowego. Osoby powyżej 20 roku życia powinny wykonywać je co najmniej raz na 5 lat, a w przypadku współistnienia czynników ryzyka, częściej.

    Podwyższony poziom cholesterolu w lipidogramie odpowiada za szereg chorób serca i układu krążenia, stanowi też jedną z najczęściej wykrywanych nieprawidłowości w podstawowych badaniach laboratoryjnych. Pod pojęciem „lipidogram” kryje się jednoczesne oznaczenie:

    • stężenia cholesterolu całkowitego (ang. total cholesterol),
    • cholesterolu LDL (ang. low denstity lipoprotein), czyli „złego cholesterolu”,
    • cholesterolu HDL (ang. high density cholesterol) zwanego też „dobrym cholesterolem”,
    • trójglicerydów (ang. trigycerides).

     

    Wskazania do wykonania lipidogramu

     

    Wskazaniami do wykonania lipidogramu są wszystkie czynniki ryzyka chorób układu sercowo-naczyniowego:

    • cukrzyca,
    • choroba wieńcowa,
    • choroby naczyń mózgowych,
    • nadciśnienie tętnicze,
    • palenie tytoniu,
    • nadwaga i otyłość,
    • zaburzenia przepływu w naczyniach obwodowych,
    • nadczynność lub niedoczynność tarczycy.

    Ponadto lipidogram zalecany jest przy podejrzeniu zaburzeń gospodarki lipidowej wysunięte na podstawie istniejących objawów i wreszcie – podstawowa profilaktyka zdrowotna, co oznacza, że badanie powinna wykonać każda zdrowa osoba minimum raz na 5 lat.

    Na podstawie uzyskanych wyników lipidogramu można także dokonać diagnostyki różnicowej zaburzeń gospodarki lipidowej w celu rozpoznania hipercholesterolemii, hipertgriglicerydemii oraz hiperlipidemii mieszanej.

     

    Jak wygląda przebieg lipidogramu?

     

    W przypadku lipidogramu testom poddawana jest surowica bądź osocze izolowane z próbki krwi żylnej. Metodą enzymatycznej hydrolizy estrów cholesterolu, a następnie oksydacji wolnego cholesterolu z wytworzeniem H2O2oznacza się jego poziom i podaje wartość w mg/dl lub mmol/l.

    Następnie w celu oznaczenia poszczególnych składowych, usuwa się inne frakcje i oznacza kolejno:

    • poziom cholesterolu HDL,
    • poziom cholesterolu LDL.

    Laboratoria stosują kilka metod, ale najpopularniejsza jest ta z wykorzystaniem enzymów esterazy i oksydazy cholesterolowej. TG ulegają rozkładowi na wolne kwasy tłuszczowe i glicerol, ten ostatni jest oznaczany metodą enzymatyczną i na jego podstawie oblicza się stężenie trójglicerydów.

    W przypadku badania poziomu lipidów we krwi, konieczne jest wcześniejsze odpowiednie przygotowanie się do tego badania.

    • Pierwszą konieczną zasadą jest stosowanie typowej dla siebie diety około 3 tygodnie przed badaniem, oznacza to unikanie zarówno diet i ograniczania ilości tłuszczów, jak i objadania się.
    • Nawyki żywieniowe powinny utrzymywać się na stałym, typowym dla nas poziomie.
    • Ponadto, na 3 tygodnie wcześniej należy odstawić leki wpływające na gospodarkę lipidową i prowadzić całkowitą abstynencję alkoholową.
    • Bezpośrednio przed pobraniem próbki krwi pacjent powinien być na czczo – oznacza to powstrzymanie się od spożywania pokarmów przez 12-14 godzin, czyli znacznie wcześniej, niż przed pójściem spać poprzedniego dnia.
    • Kolejna zasada to zrezygnowanie z intensywnego wysiłku fizycznego, a w razie choroby lub infekcji, oznaczenie należy odłożyć na 3 tygodnie.

     

    Lipidogram – normy

     

    Normy w lipidogramie dla poszczególnych frakcji cholesterolu i trójglicerydów to:

    • Cholesterol całkowity (TC) <200 mg/dl (<5 mmol/l),
    • LDL-cholesterol (LDL-C) <115 mg/dl (<3 mmol/l),
    • HDL-cholesterol
      • Kobiety: >50 mg/dl (<1,3 mmol/l),
      • Mężczyźni: >40 mg/dl (<1 mmol/l),
    • Trójglicerydy (TG) <150 mg/dl (1,7 mmol/l).

     

    Interpretacja wyników lipidogramu

     

    Prawidłowe wartości lipidogramu dotyczą populacji ogólnej, są oczywiście bardziej rygorystyczne dla osób obciążonych już innym czynnikiem ryzyka chorób układu sercowo-naczyniowego. Przykładowo u osoby z cukrzycą lub choroba niedokrwienną oraz co najmniej 2 czynnikami ryzyka wartość docelowa:

    • cholesterolu całkowitego to 170 mg/dl,
    • LDL – 100mg/dl.

    Wynik zatem interpretujemy łącznie z wszystkimi danymi klinicznymi i wywiadem rodzinnym, w celu określenia całkowitego, indywidualnego ryzyka sercowo-naczyniowego.

    Do wspomnianych czynników ryzyka należą wiek, płeć, palenie papierosów, cukrzyca, nadciśnienie tętnicze, mała aktywność fizyczna i nieprawidłowa dieta, występowanie podobnych schorzeń u bliskich krewnych oraz dodatkowe parametry laboratoryjne, takie jak m.in.:

    • stężenie homocysteiny,
    • stosunek apolipoproteiny B do apolipoproteiny A-I.

    W razie podwyższonego poziomu cholesterolu pierwszą zalecaną interwencją jest dieta tzw. dieta na cholesterol z ograniczeniem tłuszczów zwierzęcych oraz zmiana stylu życia. Następne badania kontrolne należy przeprowadzać:

    • pierwsze nie wcześniej, niż po upływie 4 tygodni,
    • gdy po 3 miesiącach pacjentowi nie udaje się uzyskać zmniejszyć poziomu lipidów do określonego poziomu, wprowadza się leczenie farmakologiczne.

    Warto wiedzieć, kiedy fizjologicznie wynik lipidogramu ma prawo odbiegać od podanych wartości referencyjnych. Podwyższone wartości występują w 2 i 3 trymestrze ciąży, jeśli krew pobrano od osoby cierpiącej na zastój żylny, natomiast fałszywie niski poziom może wynikać z przedawkowania witaminy C. Ponadto wysoki poziom cholesterolu stwierdza się przewlekłej niewydolności nerek, chorobach wątroby i dróg żółciowych oraz uwarunkowanych genetycznie pierwotnych hipercholesterolemiach. Najczęstszą jednak przyczyną pozostaje nieprawidłowa dieta i brak aktywności fizycznej.

    Autor: lek. Sylwia Jastrzębowska
    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Normy cholesterolu
    Znaleziono: 1 wyników

    Powiązane filmy

    Znaleziono: 1 wyników
    Wyświetlaj: 10 20 wyników

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.