zarejestruj się zaloguj się

HOMA-IR – wskaźnik insulinooporności i hiperinsulinemii

Tekst: mgr Justyna Mazur
Dodane: 09. czerwca, 2017

Insulinooporność stanowi nieprawidłowość diagnozowaną coraz częściej. Do niedawna insulinoodporność stwierdzano w oparciu o żmudne badania laboratoryjne, takiej jak krzywa insulinowa, dziś ryzyko jej wystąpienia można oszacować w oparciu o tzw. wskaźnik HOMA-IR. Insulinooporność prowadzi do hiperinsulinemii, czyli wzmożonego wydzielania insuliny przez trzustkę oraz cukrzycy typu 2. Kiedy oznaczać wskaźnik HOMA?

mgr Justyna Mazur
AUTOR
mgr Justyna Mazur analityk medyczny
SPIS TREŚCI:

    Insulinooporność i hiperinsulinemia – przyczyny

     

    Dieta obfitująca w węglowodany, nieregularne posiłki, siedzący tryb życia, długotrwała steroidoterapia, stres oraz otyłość typu brzusznego – to najczęstsze przyczyny insulinooporności (insulinoodpornośći). Istotą tych zaburzeń jest brak wrażliwości tkanek na wydzielaną przez trzustkę insulinę, która ma za zadanie obniżanie poziomu glukozy (cukru) we krwi i przetransportowanie jej do wnętrza komórek, gdzie posłuży za źródło energii.

    Gdy proces ten zostanie zaburzony, organizm doświadcza deficytu energetycznego w komórkach, przez co reaguje wzmożonym wydzielaniem insuliny, by dostarczyć glukozę do komórek. Wzrasta poziom insuliny i glukozy we krwi. Hiperglikemia oraz hiperinsulinemia (hiperinsulinizm) prowadzą do cukrzycy typu 2.

     

    Insulinooporność – objawy i badania cukru we krwi

     

    Podstawą rozpoznania hiperinsulinemii są oczywiście badania laboratoryjne. Najczęściej stosowane są oznaczenia poziomu glikemii we krwi – wykonywane jest badanie glikemii, czyli cukru we krwi na czczo oraz przeprowadza się doustny test tolerancji glukozy (z 75 g glukozy).

    Rozpoznanie insulinooporności na podstawie stwierdzenia podwyższonej glukozy we krwi świadczy o jej zaawansowanym stadium – wówczas mamy już do czynienia ze stanem przedcukrzycowym lub cukrzycą

    Objawy insulinooporności bardzo przypominają te towarzyszące cukrzycy typu 2. Należy tu wymienić:

    • ciągła ochota na słodycze,
    • wysokie ciśnienie tętnicze,
    • hiperlipidemia we krwi,
    • otyłość brzuszna, tycie w okolicy brzucha,
    • problemy ze snem.

    Innym sposobem na rozpoznanie insulinooporności jest oznaczanie poziomu insuliny we krwi. Metody pośrednie diagnostyki to oznaczanie tzw. wskaźnika HOMA-IR. Do bezpośrednich należy natomiast metoda klamry metabolicznej oraz test tolerancji na insulinę.

     

    HOMA-IR – wskaźnik badania na insulinoodporność

     

    Metoda klamry metabolicznej oraz test tolerancji na insulinę to metody długotrwałe i wymagające wykonania serii oznaczeń w określonym przedziale czasowym z koniecznością obserwacji pacjenta – gdyż może dojść do spadku cukru we krwi (hipoglikemii). W porównaniu z tymi testami oznaczenie wskaźnika HOMA-IR wydaje się być najszybszą i najmniej inwazyjną metodą. Do oszacowania tego parametru wymagane jest jedynie oznaczenie poziomu insuliny na czczo i poziomu glukozy na czczo.

    Wzór na wskaźnik HOMA jest następujący:

    • HOMA = [insulinemia na czczo (mU/ml) x glikemia na czczo (mmol/l)]/22,5.

    Jeśli oznaczana jest insulina, norma wynosi 3–25 mU/ml. W przypadku wyników glukozy zaś 3,9–5,5 mmol/l. Zmiany ich poziomu we krwi charakterystyczne dla insulinoodporności to początkowo podwyższona insulina we krwi, a z czasem – podwyższona insulina i podwyższona (za wysoka) glukoza we krwi. W warunkach normy wskaźnik HOMA powinien wynosić poniżej 1, zaś wartości HOMA > 1 mogą wskazywać na insulinooporność i wymagają dalszej diagnostyki.

     

    Wskaźnik HOMA a hiperinsulinemia – kiedy oznaczać?

     

    Oznaczenie wskaźnika HOMA-IR zalecane jest u osób z grup wysokiego ryzyka zagrożenia insulinoodpornością, u których stwierdzono: rodzinne predyspozycje do zachorowania na cukrzycę, problemy z odchudzaniem i tycie w okolicy brzucha (otyłość brzuszną), nadciśnienie tętnicze, podwyższone trójglicerydy we krwi i hipercholesterolemię, poziom glukozy na czczo w przedziale 5, 6–6,9 mmol/l, wynik doustnego testu tolerancji glukozy w przedziale 7,9–11 mmol/l.

    Bardzo pomocne okazuje się być dostępny w internecie kalkulator HOMA-IR, który umożliwia pacjentowi samodzielne wyliczenie wartości i sygnalizuje, jeśli wynik jest nieprawidłowy oraz może świadczyć o hiperinsulinizmie i insulinooporności.

     

    Dieta na insulinooporność – sposób na leczenie hiperinsulinemii

     

    Jeśli został obliczony wskaźnik HOMA powyżej normy, czyli przyjmujący wartości większe niż 1, konieczne staje się wdrożenie odpowiedniego postępowania. Podstawą jest dieta i aktywność fizyczna – wspomagane niekiedy farmakologicznym leczeniem insulinooporności.

    Jeśli zdiagnozowana jest insulinooporność, dieta zakłada spożywanie sporej ilości błonnika – warzywa powinny znaleźć się w każdym posiłku. Inna ważna zasada to rezygnacja z węglowodanów prostych na rzecz złożonych – spożywać należy pełnoziarniste produkty zbożowe. W przypadku hiperinsulinemii warto ograniczyć tłuszcze zwierzęce i wybierać nierafinowane oleje roślinne.

    Autor: mgr Justyna Mazur
    PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
    Wrażliwość na insulinę

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2017 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.