zarejestruj się zaloguj się

Hipoglikemia reaktywna – przyczyny, objawy, leczenie

Tekst: mgr Justyna Mazur
Dodane: 09. grudnia, 2016

Hipoglikemia reaktywna to jedno z zaburzeń gospodarki węglowodanowej, które dotyczy nie tylko osób chorych na cukrzycę. Ten rodzaj hipoglikemii może być konsekwencją zaburzeń metabolicznych, np.: nietolerancji fruktozy czy galaktozemii. Niski poziom cukru po posiłku objawia się m.in.: drgawkami, głodem czy otępieniem. Hipoglikemię reaktywną diagnozuje się na podstawie badania cukru we krwi czy testu tolerancji glukozy. 

mgr Justyna Mazur
AUTOR
mgr Justyna Mazur analityk medyczny
SPIS TREŚCI:

    Poziom cukru we krwi – norma badania cukru we krwi

     

    Zaburzenia gospodarki węglowodanowej to problem dotyczący nie tylko chorych na cukrzycę.

    Poza hiperglikemią, czyli podwyższonym stężeniem glukozy we krwi (określaną potocznie jako wysoki cukier), coraz częściej spotykanym zaburzeniem gospodarki węglowodanowej jest hipoglikemia  niski poziom cukru we krwi.

    Szczególnym rodzajem tego zaburzenia jest hipoglikemia reaktywna, która występujące ok. 4 godziny po posiłku.

    Normy cukru we krwi (określanego jako glikemia) są następujące:

    • prawidłowa glikemia na czczo to 54–90 mg/dl (3,9–5,5 mmol/l),
    • prawidłowa glikemia po posiłku to < 126 mg/dl (< 7,8 mmol/l).

    Poziom glukozy wzrasta bezpośrednio po jedzeniu, co związane jest z wchłanianiem glukozy z przewodu pokarmowego. Generuje to wyrzut insuliny z komórek beta trzustki i przywrócenie glukozy do poziomu nieprzekraczającego 7,8 mmol/l. 

    Niekiedy po posiłku dochodzi do nadmiernego obniżenia glukozy poniżej 3,5 mmol/l – jest to tzw. hipoglikemia poposiłkowa  potocznie niski cukier po posiłku.

     

    Niski poziom cukru we krwi – przyczyny

     

    Hipoglikemia poposiłkowa występuje u pacjentów po resekcji żołądka czy jelita, gdy zbyt szybkiemu opróżnianiu żołądka towarzyszy nadmierna sekrecja insuliny.

    Hipoglikemia reaktywna natomiast może być konsekwencją zaburzeń metabolicznych, np.: nietolerancji fruktozy, galaktozemii czy nadwrażliwości na leucynę. Powstają wtedy pośrednie związki metaboliczne hamujące syntezę glukozy i prowadzące do hipoglikemii.

    Jeżeli chodzi o hipoglikemia reaktywną idiopatyczną (hipoglikemia czynnościowa), stanowi ona zaburzenie o nieznanym podłożu. Sugeruje się wzrost czułości komórek na działanie insuliny oraz defekt odpowiedzi glukagonu.

    Hipoglikemia reaktywna towarzyszy pierwszemu etapowi cukrzycy typu 2. Podłożem hipoglikemii jest wtedy zaburzenie natychmiastowego wydzielania insuliny po posiłku z kompensacyjnym nadmiernym jej wydzielaniem w późniejszej fazie, 3–5 godzin po posiłku.

     

    Hipoglikemia reaktywna – jakie są objawy?

     

    Niski cukier, czyli spadek stężenia glukozy ok. 4 godzin po posiłku, powoduje szereg objawów klinicznych o pochodzeniu adrenergicznym i neuroglikopenicznym.

    Gdy występuje hipoglikemia objawy normoglikemiczne wynikają z obniżenia glukozy w komórkach ośrodkowego układu nerwowego i są to:

    • splątanie,
    • zaburzenia koncentracji,
    • drgawki,
    • otępienie,

    Z kolei objawy adrenergiczne wynikają z pobudzenia wydzielania adrenaliny, noradrenaliny, glukagonu, kortyzolu i hormonu wzrostu mających za zadanie podwyższyć poziom glukozy. Wtedy objawami są: potliwość, kołatanie serca, głód, tachykardia, drżenie, niepokój.

    W hipoglikemii reaktywnej dominują objawy adrenergiczne – stwierdzane u ponad połowy chorych.

    Niekiedy mimo braku niskiego stężenia glukozy we krwi (definiowanego jako hipoglikemia) objawy towarzyszące niskiej glukozie we krwi są obecne. Wynika to z gwałtownego obniżenia poziomu glukozy z wysokich stężeń do poziomu niższego (ale wciąż w granicach normy).

     

    Hipoglikemia reaktywna a krzywa cukrowa

     

    Brak jest jednoznacznych kryteriów diagnostycznych hipoglikemii reaktywnej. Aby stwierdzić jej obecność, należy wykazać obecność tzw. triady Whipple’a, tj.:

    • obniżonego poziom glukozy we krwi,
    • objawów hipoglikemii,
    • ustąpienie objawów hipoglikemii po podaniu węglowodanów.

    Najbardziej wiarygodne laboratoryjne badanie hipoglikemii reaktywnej to przedłużony doustny test tolerancji glukozy OGTT (tzw. krzywa cukrowa). Polega on na pobraniu krwi na czczo oraz w 120, 150, 180 i 240 minucie po doustnym podaniu 75 g glukozy. Oznaczane jest stężenie glukozy oraz insuliny.

     

    Niski poziom cukru – jak zapobiegać hipoglikemii reaktywnej?

     

    Hipoglikemia reaktywna może być sprowokowana ponadto nieodpowiednimi nawykami żywieniowymi. Zbyt długie przerwy między posiłkami, posiłki bogate w węglowodany i ubogie w tłuszcze oraz przewlekły stres sprzyjają epizodom hipoglikemii reaktywnej.

    Epizody podwyższonego poziomu we krwi dotyczą najczęściej kobiet w wieku 20–40 lat – szczupłych lub z lekką nadwagą. Regularność spożywanych posiłków, unikanie węglowodanów prostych i alkoholu oraz włączenie do diety dużych ilości błonnika może ograniczyć ich nasilenie.

    Autor: mgr Justyna Mazur

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2017 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.