zarejestruj się zaloguj się

Co oznacza obecność białych krwinek w moczu?

Tekst: lek. Tomasz Kandzia
Dodane: 19. grudnia, 2013

Obecność białych krwinek w moczu czyli leukocyturia może być spowodowana wieloma czynnikami na czele z infekcjami górnych dróg moczowych. Krwinki białe są wykrywane w badaniu ogólnym moczu. Ilość białych krwinek świadczy o intensywności zakażenia i pośrednio o jego czynniku wywołującym takim jak bakterie, grzyby, wirusy i pasożyty.  

lek. Tomasz Kandzia
AUTOR
SPIS TREŚCI:

    Leukocyturia – diagnostyka

     

    Leukocyty (krwinki białe) są odpowiedzialne za utrzymanie odporności organizmu przeciwko wszelakiego rodzaju patogenom atakującym go takim jak bakterie, wirusy, grzyby itd. Ich norma poziom 4-10 tys. komórek/µl i są oznaczane symbolem WBC (ang – white blond count). Miejscem ich powstawania jest:

    • szpik kostny,
    • śledziona,
    • węzły chłonne,
    • grasica (w szczególności u dzieci).

    Czas wzrostu leukocytu to około jednego tygodnia. Leukocyty to też nie jeden rodzaj komórek, tylko duża pula różnych, z których każda grupa ma inną budowę i odpowiada za co innego.

    Fizjologicznie poprzez kłębuszki nerkowe i mocz ostateczny są wydalane dziennie nie więcej niż 3 miliony leukocytów (białych krwinek). W wypadku infekcji układu moczowego ilość leukocytów w drogach moczowych, a co za tym idzie w moczu znacząco wzrasta. Są one tam niezbędne ze względu na ich zdolności do zwalczania różnego rodzaju patogenów (bakterii, grzybów, wirusów).

    Za wartości patologiczne (leukocyturia) uznaje się wartości 4-5 leukocytów w polu widzenia w badaniu mikroskopowym moczu (nazywanym też morfologią moczu). Takie ilości wykrywają też testy paskowe bazujące na obecności esterazy granulocytarnej. Jest to enzym obecny w zwykłych warunkach w leukocytach, uwalniany w czasie ich rozpadu. Wynik ten może być zafałszowany poprzez zażywanie antybiotyków. Antybiotyki takie jak imipen, meropen lub kwas klawulonowym dają wyniki fałszywie dodatnie. Wynik fałszywie ujemny powoduje cefaleksyna, gentamycyna jak również białkomocz powyżej 0,5g/dobę i glikozuria powyżej 2g/dobę. Jeżeli ilości leukocytów jest tak wielka, że prowadzi do zmiany barwy i zapachu moczu możemy wtedy mówić o ropomoczu.

     

    Leukocyturia – kiedy badamy

     

    Badanie ogólne moczu w celu poszukiwania leukocytów zlecamy wtedy, gdy istnieje podejrzenie toczącego się procesu zapalnego w układzie moczowym, najczęściej związanego z zakażeniem bakteryjnym. Objawami mogącymi sugerować zakażenie układu moczowego jest:

    • częste oddawanie moczu,
    • zmiana jego zabarwienia,
    • zapachu,
    • barwy.

    Również wszelkie bóle, pieczenie związane z oddawaniem moczu czy też bóle promieniujące do okolicy lędźwiowej mogą być zwiastunami zapalenia toczącego się w układzie moczowym. W badaniu często stosuje się tzw. objaw Goldflama. Polega on na próbie potrząsania nerką poprzez lekkie uderzenie pięścią w okolice lędźwiowe (tam gdzie usadowiona jest nerka). Przy stanach zapalnych nerki i górnej części układu moczowego jest to bolesne. Powyższym objawom może, ale nie musi, towarzyszyć gorączka.

    Jeżeli nie zostanie potwierdzone zakażenie układu moczowego, a lekarz dalej ma wątpliwości co do występowania odchyleń od normy w układzie moczowym może zlecić dodatkowe badania, aby określić funkcję wydalniczą nerek (poziom i klirens kreatyniny, GFR – filtracja kłębuszkowa). Funkcja wydzielnicza (GFR) mówi nam o zdolnościach nerek do produkcji moczu. Jeżeli funkcja nerek nie odbiega od normy pacjent może też zostać skierowany na badania obrazowe takie jak cystoskopia umożliwiające zobaczenie wnętrza pęcherza moczowego przez specjalny giętki układ optyczny.

     

    Dlaczego krwinki białe są obecne w moczu?

     

    Istnieje wiele różnych przyczyn leukocyturii.

    Najczęstszą przyczyną leukocyturii jest zakażenie układu moczowego. Może one być wywołane przez bakterie, wirusy lub grzyby bądź też pasożyty. Jeżeli w moczu mamy do czynienia z eozynofilią może to sugerować wystąpienie alergicznego śródmiąższowego zapalenia nerek. Istnieje jednak wiele innych przyczyn. Nawet silny wysiłek fizyczny może spowodować pojawienie się leukocytów w moczu.

     

    Zapalenie cewki moczowej

     

    Zapalenie cewki moczowej jest najczęstszą przyczyną leukocyturii związaną z infekcją i stanem zapalnym cewki moczowej. Przy powyższym zapaleniu pojawia się pieczenie przy oddawaniu moczu, a w samym moczu może pojawić się krew. Leczenie uwzględnia:

    • leczenie objawowe,
    • spożywanie dużej ilości płynów,
    • antybiotykoterapię.

    Najczęściej zakażenie cewki może być leczone w domu i szybko ustępuje, a jedynie w niewielkim procencie przypadków dochodzi do zakażenia wyższych części układu moczowego.

     

    Zapalenie pęcherza moczowego

     

    Zapalenie pęcherza jest szczególnie częste u dorosłych kobiet. Jest to rodzaj infekcji pęcherza, który może spowodować przedostawanie się białych krwinek do moczu. Bakterie przedostają się do pęcherza poprzez cewkę moczową (która u kobiet jest szczególnie krótka) i dochodzi do infekcji pęcherza. W czasie zapalenie pęcherza, może wystąpić parcie na pęcherze moczowy i częste oddawania moczu (poliuria). Mocz staje się mętny i ma silny zapach. Pieczenie i ból podczas oddawania moczu są również objawem zapalenia pęcherza. Leczenia ambulatoryjne zapalenia pęcherza uwzględnia zażywanie leków przeciwbólowych jak ibuprofen i paracetamol, picie dużych ilości płynów, unikanie alkoholu i kontaktów seksualnych do czasu wyzdrowienia. Jeżeli nie pomaga leczenie objawowe można zastosować antybiotyki. Podczas brania antybiotyków należy pamiętać o zażywaniu ich przez cały przewidziany okres dla danego antybiotyku, a nie tylko do czasu ustąpienia objawów. Przedwczesne odstawienie antybiotyków jest częstą przyczyną nawrotów.

     

    Kamica układu moczowego

     

    Kamica układu moczowego może dotyczyć miedniczek nerkowych, moczowodów lub też pęcherza. Najczęściej złogi są zbudowane ze szczawianu wapnia, rzadziej z fosforanów wapnia, moczanów struwitu i cystyny. Odkładający się złóg powoduje drażnienie ściany układu moczowego i w następstwie tego stan zapalny, co skutkuje pojawieniem się leukocytów w moczu. Początkowo kamica może być bezobjawowa, jednak w okresie zaostrzeń objawia się silnym bólem zwanym kolką nerkową. Zależnie od materiału z jakiego jest zbudowany złóg może zostać uwidoczniony na zdjęciu rentgenowskim lub też wymagać cystouretrografii mikcyjnej do zobrazowania. Po zdiagnozowaniu kamicy złóg może zostać samoczynnie wydalony po podaniu leków rozkurczających mięśniówkę jak i przeciwbólowych. Jeżeli nie dojdzie do samoistnego wydalenia złogu można zastosować leczenie inwazyjne pod postacią litotrypsji lub też klasycznych metod operacyjnych.

     

    Śródmiąższowe zapalenie nerki

     

    Kolejną przyczyną może być śródmiąższowe zapalenie nerki. Choroba ta jest wywołana zapaleniem ściany pęcherza i występuje częściej i kobiet niż u mężczyzn. Najczęściej nie wykrywa się żądnych drobnoustrojów w moczu. Objawem są częste oddawanie moczu i bóle w podbrzuszu. Leczenie może przebiegać zarówno w warunkach domowych jak i szpitalnych. Zaleca się:

    • unikanie kofeiny,
    • palenia papierosów,
    • jedzenia owoców cytrusowych zawierających znaczne ilości witaminy C.

    Należy przyjmować dużo płynów i często oddawać mocz. Z racji występowania tej choroby u osób o zwiększonym narażeniu na stres należy zmniejszyć jego nasilenie. W przypadkach, w których nie uzyskuje się poprawy po zastosowaniu tych środków stosuje się fizjoterapie, leki doustne jak i podanie leków dopęcherzowo. Jako najwyższy stopień terapii stosuje się stymulacje nerwów łonowych i krzyżowych oraz leczenie chirurgiczne.

     

    Odmiedniczkowe zapalenie nerek

     

    Odmiedniczkowe zapalenie nerek(łac. pyelonephritis) jest ciężką chorobą spowodowane przez bakterie (najczęściej Escherichia Coli) powodują wstępujące zakażenie i zapalenie układu moczowego. Do objawów należy ból w lędźwiach promieniujący do pachwiny, gorączka do 38oC, dreszcze, nudności, parcie na pęcherz z pieczeniem i bólem w czasie oddawania moczu. W badaniu morfologicznym moczu oprócz leukocytów może pojawić się krew lub kłaczki. Konieczne jest przewlekłe (trwające miesiące lub lata) stosowanie leków odkażających mocz. W razie przewlekłego odmiedniczkowego zapalenia nerek może dość do zmian bliznowatych w drogach moczowych i zaburzeń odpływu moczu.

    Do innych przyczyn należą nowotwory takie jak rak nerki, moczowodu, pęcherza moczowego oraz prostaty. Leukocyturia może też być wynikiem choroby układu krwionośnego – zaburzeń krzepnięcia i anemii sierpowatej. Wspomniane też na początku leki mogą powodować pojawienie się leukocytów w moczu (np. antybiotyki, antykoagulanty). Leki mogą być również przyczyną śródmiąższowego zapalenia nerek, które też może dawać takie wyniki. W diagnostyce niezbędne jest wykluczenie tego źródła leukocytów.

     

    Białe krwinki w moczu – co robić?

     

    Postępowanie zależy od przyczyny obecności krwinek białych w moczu. Jest to pierwsza rzecz, jaką należy ustalić. Jeżeli białym krwinkom w moczu towarzyszą typowe objawy zapalenia układu moczowego (pieczenia przy oddawaniu moczu, częste oddawanie moczu, gorączka, bóle) to najprawdopodobniej wystarczy wdrożenie terapii antybiotykowej, po której po kilku dniach można wykonać kontrolne badanie moczu pokazujące czy jest ona skuteczna. Sprawa jest trudniejsza w przypadku nie znalezienia żadnych znaków infekcji. W takim wypadku dobrze jest skonsultować wynik z urologiem, poszukać pozainfekcyjnych przyczyn leukocyturii. W wypadku kamicy układu moczowego może być konieczny zabieg litotrypsji. W każdym przypadku leukocyturia jest stanem patologicznym i wymaga zdiagnozowania i usunięcia.

    Autor: lek. Tomasz Kandzia

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.