zarejestruj się zaloguj się

Bilirubina bezpośrednia – co oznacza podwyższona bilirubina sprzężona w badaniu krwi?

Tekst: mgr Justyna Mazur
Dodane: 16. sierpnia, 2017

Bilirubina to związek chemiczny powstały z rozpadu hemoglobiny. Jeśli mamy do czynienia z chorą wątrobą (tu np. wirusowe zapalenie wątroby) lub chorobami dróg żółciowych (m.in. kamica żółciowa), we krwi wzrasta poziom bilirubiny bezpośredniej oraz całkowitej. Bilirubina bezpośrednia, czyli sprzężona, powstaje w hepatocytach. O czym jeszcze może świadczyć podwyższony poziom bilirubiny sprzężonej w wynikach badań krwi (hiperbilirubinemia)? 

mgr Justyna Mazur
AUTOR
mgr Justyna Mazur analityk medyczny
SPIS TREŚCI:

    Jak powstaje bilirubina bezpośrednia?

     

    Bilirubina powstaje jako fizjologiczny produkt rozpadu hemoglobiny, czyli barwnika krwi występującego w erytrocytach. Krwinki czerwone żyją około 120 dni, po czym ulegają rozpadowi, a ich miejsce zastępują nowe.

    Uwolniona bilirubina łączy się z białkiem osocza – albuminą (to jest tzw. bilirubina wolna) i dociera do wątroby. Tu dochodzi do jej sprzężenia z kwasem glukoronowym i wydalenia wraz z żółcią. To jest bilirubina sprzężona. We krwi oznaczana jest bilirubina całkowita stanowiąca połączenie obu frakcji – bilirubiny wolnej (bilirubiny pośredniej) i bilirubiny bezpośredniej (sprzężonej).

    Poziom bilirubiny we krwi zależny jest zatem od tempa rozpadu erytrocytów – wtedy zmienia się poziom bilirubiny wolnej i całkowitej lub funkcji wątroby, która ma wpływ na bilirubinę sprzężoną i całkowitą. Mechanizmy kontroli jej stężenia we krwi są bardzo precyzyjne, gdyż wykazuje ona działanie neurotoksyczne.

     

    Wysoka bilirubina sprzężona – czy to chora wątroba?

     

    Najczęściej wzrostowi poziomu bilirubiny sprzężonej towarzyszy wysoki poziom bilirubiny całkowitej we krwi (hiperbilirubinemia).

    Główna przyczyna wysokiej bilirubiny sprzężonej to choroby wątroby zaburzające proces sprzęgania tego związku chemicznego z kwasem glukuronowym w hepatocytach:

    • wirusowe zapalenie wątroby,
    • polekowe uszkodzenie miąższu wątroby,

    Jeśli przyczyną wysokiej bilirubiny związanej we krwi jest uszkodzenie miąższu wątroby, możliwe jest także jednoczesne zwiększenie bilirubiny wolnej. Wynika to z faktu, że nieprawidłowo funkcjonujące hepatocyty nie są w stanie sprawnie "wyłapywać” kompleksu bilirubina-albumina z krwi.

     

    Podwyższona bilirubina bezpośrednia – choroba dróg żółciowych

     

    Kolejną przyczyną hiperbilirubinemii sprzężonej jest zaburzenie funkcjonowania dróg żółciowych. Najczęstsze przyczyny to kamica dróg żółciowych, guzy, zrosty i przerwanie ciągłości dróg żółciowych.

    Rzadsze przyczyny bilirubiny sprzężonej powyżej normy to schorzenia genetyczne dotyczące przemian bilirubiny: zespół Rotora, zespół Dubina-Johnsona oraz Criglera-Najjara. Wtedy bilirubina podwyższona jest w znacznym stopniu powyżej normy.

    Sprzężona bilirubina u dzieci najczęściej wynika z rzadko występującej wrodzonej niedrożności dróg żółciowych lub zapaleniu wątroby noworodków. W przypadku żółtaczki fizjologicznej u dzieci najczęściej wzrasta poziom bilirubiny niesprzężonej.

     

    Bilirubina bezpośrednia – norma – kiedy badanie krwi?

     

    Normy bilirubiny sprzężonej to 0,1–0,4 mg/ dl. Wskazania do oznaczenia bilirubiny związanej to przede wszystkim ocena stanu wątroby. Badanie bilirubiny bezpośredniej można zatem wykonać u każdego, u kogo stwierdzono zażółcenie skóry i spojówek, w przypadku występowania rodzinnej hiperbilirubinemii oraz w celu diagnostyki lub monitorowania następujących schorzeń:

    • marskość żółciowa wątroby,
    • niedrożności przewodów żółciowych,
    • zespołu Dubina-Johnsona.

    Badanie bilirubiny bezpośredniej wykonuje się również w przypadku podejrzenia wirusowego zapalenia wątroby.

     

    Bilirubina bezpośrednia a próby wątrobowe

     

    Jednocześnie zalecane jest zbadanie innych parametrów funkcji wątroby, takich jak próby wątrobowe. Oznaczane są zatem następujące parametry: bilirubina całkowita, bilirubina wolna, AspAt, AlAt, ALP i GGTP.

    Zarówno bilirubinę sprzężoną, jak i AspAt (aminotransferazęasparaginianową), AlAt (aminotransferazę alaninową), GGTP (gammaglutamylotranspeptydazę) oraz ALP (fosfatazę zasadową) oznacza się na czczo, w próbce pobranej z żyły.

    W przypadku badania bilirubiny sprzężonej przygotowanie do badania nie jest zatem wymagane (poza minimum 8-godzinnym postem). Czas oczekiwania na wyniki bilirubiny sprzężonej to 1 dzień.

    Autor: mgr Justyna Mazur

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2017 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.