zarejestruj się zaloguj się

Albuminy w moczu

Tekst: Miłosz Turkowiak
Albuminy w moczu
Źródło: Fotolia.com
Dodane: 29. lipca, 2014

Albuminy w moczu – a ściślej rzecz ujmując ich poziom w moczu – są jednym z częściej oznaczanych parametrów służących do oceny funkcji nerek. Zmiany w ich stężeniu wskazywać mogą na wystąpienie wielu patologii dotyczących zarówno układu moczowo-płciowego jak i całego organizmu. Badanie to polega zwykle na oznaczeniu wskaźnika ACR.

SPIS TREŚCI:

    Co to są albuminy?

     

    Albuminy należą do głównych białek obecnych w krwi, produkowane są przez wątrobę. Jako jeden ze składników krwi, trafiają one również do kłębuszków nerkowych – miejsca, w którym rozpoczyna się powstawanie moczu. Z racji swojego ładunku elektrycznego i dużej cząsteczki, w zdrowej nerce albuminy zatrzymywane są we krwi i nie przechodzą do moczu, dzięki istnieniu tzw. bariery filtracyjnej. Mechanizm ten sprawia, że w prawidłowym moczu znajduje się bardzo niewiele albumin. W sytuacjach, w których działanie bariery filtracyjnej zostaje upośledzone (np. z powodu jej uszkodzenia), albuminy pojawiają się w moczu. Stan ten nazywamy albuminurią (mikroalbuminurią w przypadku przedostawania się ich w niewielkiej ilości). Poza niektórymi sytuacjami fizjologicznymi, albuminuria wskazuje na pogarszającą się pracę nerek.

     

    Kiedy oznaczamy albuminy w moczu?

     

    Ponieważ poziom albumin w moczu odzwierciedla stan sprawności nerek, wśród wskazań do jego wykonania wyróżnia się następujące:

    • podejrzenie lub monitorowanie niewydolności nerek - postępująca niewydolność nerek charakteryzuje się pojawianiem się w moczu coraz większych ilości albumin;
    • badanie przesiewowe u osób chorych na cukrzycę i nadciśnienie tętnicze - jednym z powikłań obu chorób jest uszkodzenie nerek, które objawiać się może albuminurią. Omawiane badanie ma w tym przypadku szczególne znaczenie, gdyż pojawianie się albuminurii może znacznie wyprzedzać wystąpienie objawów uszkodzenia nerek. Wczesne jej wykrycie pozwala na optymalne dostosowanie leczenia. U chorych na cukrzycę zalecane jest wykonywanie badania co roku.

     

    Jak przeprowadza się badanie poziomu albumin w moczu?

     

    Do badania poziomu albumin w moczu używa się próbki moczu. Nie jest wymagane przygotowanie przed pobraniem próbki. Mimo to, w celu uniknięcia ryzyka zafałszowania wyników, na dobę przed badaniem zalecane jest powstrzymanie się od dużego wysiłku fizycznego. Badanie może być zafałszowane również z powodu dużego odwodnienia, infekcji dróg moczowych i zanieczyszczenia próbki. Należy pamiętać o poinformowaniu lekarza o wszystkich przyjmowanych obecnie lekach. Zależnie od planowanej techniki oznaczenia, próbkę zbiera się na różne sposoby.

    W przypadku oznaczania poziomu albumin na podstawie stosunku albumina/kreatynina (Albumin/Creatinine Ratio, ACR), próbkę pobiera się o dowolnej porze dnia w sposób podobny jak w przypadku badania ogólnego moczu (do specjalnego plastikowego pojemnika, metodą środkowego strumienia).

    Drugim sposobem jest oznaczenie albumin w moczu zbieranym przez określony czas. W tym przypadku pacjent ustala z lekarzem przez jaki czas ma zbierać mocz do pojemnika (np. przez 4 lub 12 godzin czy w ciągu nocy). Przy rozpoczęciu zbierania materiału, pierwsze opróżnienie pęcherza należy oddać do toalety i zanotować czas. Każdą następną porcję moczu zbierać należy do pojemnika (włącznie z pierwszą porcją oddaną po upływie ustalonego czasu).

    Trzeci sposób to badanie wykonane z dobowej zbiórki moczu. Polega ono na oddawaniu moczu do jednego pojemnika przez 24 godziny. Mocz ten poddawany jest następnie analizie. Pamiętać należy, aby pierwszy poranny mocz przy rozpoczęciu zbierania materiału oddać do toalety, natomiast pierwszy poranny mocz następnego dnia zebrać do pojemnika do analizy.

     

    Wartości referencyjne

     

    Zależnie od zastosowanej techniki badania, zakresy referencyjne dla poziomu albumin w moczu kształtują się następująco:

    • wartości prawidłowe (normoalbuminuria):
      • ACR – poniżej 30 mg/g kreatyniny,
      • zbiórka moczu przez określony czas – poniżej 20 μg/min,
      • zbiórka dobowa moczu – poniżej 30 mg/24h;
    • mikroalbuminuria:
      • ACR – 30-300 mg/g kreatyniny,
      • zbiórka moczu przez określony czas – 20-200 μg/min,
      • zbiórka dobowa moczu – 30-300 mg/24h;
    • makroalbuminuria (znaczna albuminuria):
      • ACR – powyżej 300 mg/g kreatyniny,
      • zbiórka moczu przez określony czas – powyżej 200 μg/min,
      • zbiórka dobowa moczu – powyżej 300 mg/24h.

    Do stwierdzenia makroalbuminurii wystarczy pojedynczy nieprawidłowy wynik. W przypadku mikroalbuminurii, uzyskanie wskazującego na nią wyniku stwarza potrzebę ponownego wykonania badania dwukrotnie w ciągu kolejnych 3-6 miesięcy. Zaburzenie to rozpoznać można, gdy wynik wskazujący na albuminurię uzyskany zostanie w 2 z 3 oznaczeń.

     

    Interpretacja wyniku

     

    Prawidłowy wynik oznaczenia albumin w moczu wskazuje na brak uszkodzenia kłębuszków i kanalików nerkowych. Nieznaczne podwyższenie ich poziomu – określane jako mikroalbuminuria – nasuwa podejrzenie rozpoczynającej się choroby nerek. Dalsze podwyższanie się jej poziomu świadczy o postępującym uszkodzeniu nerek, które prowadzić może do ich niewydolności. U osób chorych na cukrzycę i nadciśnienie tętnicze stwierdzenie podwyższonego poziomu albumin w moczu związane jest ze zwiększonym ryzykiem wystąpienia chorób sercowo-naczyniowych.

    Wśród innych przyczyn wystąpienia albuminurii wyróżnić można:

    • zastoinową niewydolność serca,
    • amyloidozę,
    • niektóre nowotwory,
    • zatrucie metalami ciężkimi (np. kadmem),
    • toczeń rumieniowaty układowy,
    • stosowanie tzw. leków nefrotoksycznych (uszkadzających nerki, np. niektóre antybiotyki, niesteroidowe leki przeciwzapalne, leki cytostatyczne),
    • wiele innych.

    Pamiętać należy, ponadto, o okolicznościach mogących dawać wyniki fałszywie dodatnie – są to np. intensywny wysiłek fizyczny w krótkim czasie przed badaniem, zakażenie układu moczowego, ciąża oraz zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej. W takich przypadkach badanie powtarzane jest po ustaniu czynnika wpływającego na wyniki.

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.