zarejestruj się zaloguj się

Badanie kolposkopowe – jak ocenić wynik badania kolposkopowego szyjki macicy?

Tekst: lek. Agnieszka Żalińska
Dodane: 01. września, 2016

Kolposkopia to element badania ginekologicznego, w przebiegu którego możliwa jest ocena szyjki macicy, dolnego odcinka dróg rodnych i sromu. Badanie kolposkopowe pozwala wykryć raka szyjki macicy, często we wczesnym stadium rozwoju. Na jego podstawie nie można jednak postawić ostatecznego rozpoznania choroby nowotworowej. Badanie nie wywołuje bólu, trwa do kilkunastu minut i nie wymaga specjalnego przygotowania.

SPIS TREŚCI:

    Co to jest kolposkopia?

     

    Kolposkopia jest częścią składową badania ginekologicznego, a jej nadrzędnym celem jest wykrycie procesów chorobotwórczych, które obejmują swoim zasięgiem przede wszystkim szyjkę macicy. Jest to najczęściej infekcja brodawczakiem (wirus HPV) oraz rak szyjki macicy, często we wczesnym stadium rozwoju. W tym ostatnim przypadku wczesna diagnostyka i podjęcie odpowiednich działań w znacznym stopniu przyczyniają się do zmniejszenia śmiertelności wśród pacjentek. Kolposkopia to doskonałe narzędzie diagnostyczne, które praktycznie nie wiąże się z ewentualnymi powikłaniami, trwa tylko kilkanaście minut i nie ma bariery wiekowej. Przy użyciu kolposkopii lekarz ma możliwość wykrycia zmian dotyczących nabłonka wyścielającego srom, co określa się terminem dysplazji, a więc są to wszystkie nieprawidłowości w budowie nabłonka.

    Badanie kolposkopowe pozwala na ocenę infekcji bakteryjnej, która dotyczy przede wszystkim dolnego odcinka dróg rodnych. Szczególną uwagę lekarz ponadto zwraca na cechy zakażenia rzęsistkiem pochwowym. To bardzo ważne, aby zidentyfikować czynnik zakaźny, ponieważ decyduje to o dalszym leczeniu. Oprócz bakterii zdarza się, iż narządy płciowe są miejscem rozwoju grzybów, zwłaszcza z rodzaju Candida. Wymienione do tej pory czynniki zakażenia można w dobie antybiotykoterapii i szeroko rozwiniętej farmakoterapii odpowiednio leczyć.

    Gorzej sprawa przedstawia się w przypadku stwierdzenia infekcji wirusowej wirusem brodawczaka ludzkiego, popularnie zwanego wirusem HPV. Kluczowe pozostaje stwierdzenie, który typ spośród powszechnie występujących jest odpowiedzialny za toczący się proces zapalny. Najgroźniejszy dla pacjentek jest typ 16 i 18 o udowodnionym związku z rozwojem raka szyjki macicy.

    Kolposkopia wykorzystywana jest także do oceny procesów fizjologicznych, które mają miejsce u dojrzałych płciowo kobiet. Naturalnie u kobiet ma miejsce metaplazja nabłonka, co nie powinno budzić niepokoju. Metaplazja to nic innego ja zamiana nabłonka gruczołowego, przez nabłonek płaski.

     

    Jak się przygotować do kolposkopii?

     

    Specjalne przygotowanie nie jest konieczne. Należy pamiętać jednak o paru zasadach.

    • Trzeba zrezygnować ze współżycia.
    • Nie należy poddawać się innemu badaniu ginekologicznemu, co mogłoby utrudnić wykonanie kolposkopii.
    • Nie wskazane jest, aby kolposkopię wykonywać w czasie miesiączki.
    • Ważne, aby przed badaniem poinformować lekarza o uczuleniu na jod, który będzie wykorzystywany w próbie jodowej.
    • Istotne, aby zgłosić przed badaniem ryzyko krwawienia, dotyczy to w szczególności kobiet, których zdiagnozowano nieprawidłowości w zakresie układu krzepnięcia.

     

    Jak wygląda badanie kolposkopowe?

     

    W badaniu kolposkopowym wykorzystywane jest narzędzie – kolposkop (urządzenie optyczne przypominające mikroskop) oraz specjalny wziernik zaopatrzony w urządzenie optyczne, które umożliwia powiększenie obserwowanego obrazu. Badanie kolposkopowe lekarz rozpoczyna od dokładnej oceny nabłonka sromu, pochwy, a także części pochwowej szyjki macicy. W przypadku obecności wydzieliny z pochwy, należy zwrócić uwagę na jej charakter, a więc na zabarwienie, konsystencję i przejrzystość. Na tym etapie ginekolog może pobrać materiał do badania cytologicznego czy bakteriologicznego (wymaz z pochwy)

    W kolejnym etapie dokonywana jest ocena samej powierzchni tarczy części pochwowej szyjki macicy, którą pokrywa nabłonek, a także struktur naczyniowych, które w tym miejscu prześwitują przez nabłonek. Rysunek naczyniowy, a dokładniej jego wygląd jest znamienny dla wielu procesów patologicznych, w tym raka szyjki macicy. Aby naczynia lepiej uwidocznić lekarz posługuje się zielonym filtrem nałożonym na wziernik. Wyróżniamy dwa obrazy naczyń – pierwszy, w którym naczynia przypominają kleksy i są wielkości szpilki do włosów, drugi, charakterystyczny dla nowotworów, w którym naczynia przybierają bardziej wężykowaty kształt. Czasami, dla uzyskania lepszego obrazu lekarz podaje wazopresynę, to substancja, która obkurcza warstwę mięśniową naczyń. Jeżeli mamy do czynienia z patologią w zakresie ich budowy, a zatem są one zbudowane z samego śródbłonka nie obserwujemy skurczu po podaniu wazopresyny, która nie działa na warstwę śródbłonka.

    Jeżeli istnieje wysokie prawdopodobieństwo raka szyjki macicy, a w szczególności raka inwazyjnego, to wówczas lekarz podejmuje decyzję o pobraniu wycinka do badania histopatologicznego. Wtedy też wskazane jest wyłyżeczkowanie kanału szyjki macicy, a uzyskany w ten sposób materiał przekazywany jest do badania.

    Ile trawa kolposkopia? Badanie trwa od kilku do kilkunastu minut.

     

    Badanie kolposkopowe – jak ocenić i odczytać wynik badania?

     

    Prawidłowy obraz kolposkopowy to :

    • nabłonek wielowarstwowy płaski, który w warunkach prawidłowych pokrywa szyjkę macicy;
    • nabłonek walcowaty;
    • strefa przekształceń nabłonka.

    Nieprawidłowy wynik kolposkopii to:

    • zmniejszona przejrzystość nabłonka w próbie z kwasem octowym (roztwór kwasu octowego powoduje denaturację białek nabłonka);
    •  zmiany architektury nabłonka przypominające mozaikę;
    • pola nabłonka, które nie ulegają zabarwieniu w próbie jodowej (część pochwowa szyjki macicy jest przemywana płynem Lugola), co określa się mianem obszarów seronegatywnych;
    • zmieniony rysunek naczyniowy.

     

    Wynik kolposkopii a rak szyjki macicy

     

    Pomimo wielu zalet badania kolposkopowego oraz stosunkowo małej inwazyjności badania niestety nie jest możliwe postawienie ostatecznego rozpoznania raka szyjki macicy. W tym celu należy wykonać kolejne badania diagnostyczne, np. biopsję, czyli pobranie niewielkiego fragmentu podejrzanej zmiany. Trudności w ocenie szyjki macicy pojawiają się także, w przypadku grupy pacjentek, u których doszło do powstania zmian na szyjce macicy w następstwie procedur ginekologicznych wykonywanych w przeszłości albo pojawiających się podczas okresu menopauzy.

    Obraz kolposkopowy, który sugeruje obecność raka szyjki macicy:

    • brak możliwości uchwycenia granicy pomiędzy nabłonkami;
    • zmiany zapalne i urazy mechaniczne nabłonka;
    • brak możliwości uwidocznienia, a tym samym oceny szyjki macicy.
    Autor: lek. Agnieszka Żalińska

    Newsletter

    Chcesz otrzymywać informacje
    o nowych artykułach i produktach?

    Facebook_icon    GooglePlus_icon    YouTube_icon    twitter_icon

    Copyright © 2012-2016 Wylecz.to All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone

    Treści z serwisu wylecz.to mają na celu polepszenie, a nie zastąpienie, kontaktu pomiędzy Użytkownikiem Serwisu a jego lekarzem. Serwis ma z założenia charakter wyłącznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem się do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczególności medycznych, zawartych w naszym Serwisie należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem. Administrator nie ponosi żadnych konsekwencji wynikających z wykorzystania informacji zawartych w Serwisie.  

    Zamknij ten komunikat

    Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

    Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.